Χαρούδα Λακωνίας
Συντεταγμένες: 36°36′21.6″N 22°22′28.6″E / 36.606000°N 22.374611°E
| Χαρούδα | |
|---|---|
 | |
| Διοίκηση | |
| Χώρα | Ελλάδα[1] |
| Αποκεντρωμένη Διοίκηση | Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου |
| Περιφέρεια | Πελοποννήσου |
| Περιφερειακή Ενότητα | Λακωνίας |
| Δήμος | Ανατολικής Μάνης |
| Δημοτική Ενότητα | Οιτύλου |
| Γεωγραφία | |
| Γεωγραφικό διαμέρισμα | Πελοπόννησος |
| Νομός | Λακωνίας |
| Πληθυσμός | |
| Μόνιμος | 29 |
| Έτος απογραφής | 2021 |
| Πληροφορίες | |
| Ταχ. κώδικας | 230 63 |
Η Χαρούδα είναι χωριό της τοπικής κοινότητας Πύργου Διρού, της δημοτικής ενότητας (τέως δήμου) Οιτύλου, του δήμου Ανατολικής Μάνης, της περιφερειακής ενότητας (τέως νομού) Λακωνίας, στην περιφέρεια Πελοποννήσου. Είναι κτισμένο σε υψόμετρο 165 μέτρων και έχει χαρακτηριστεί παραδοσιακός οικισμός.[2] Έχει χαρακτηριστεί παραδοσιακός οικισμός από το 1978.[3]
Ιστορικά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Στις θέσεις Δεντρό, Άγιος Νικόλαος, Σωτήρας, Καβαθάκια και Στριλοχαλάσματα έχουν βρεθεί κατάλοιπα βυζαντινού οικισμού,[4] και στο χωριό βρίσκεται ο ναός των Ταξιαρχών, ο οποίος χρονολογείται από τον 11ο αιώνα. Η παλαιότερη μνεία στον οικισμό γίνεται στον χάρτη του Battista Agnese, του 1554, όπου αναφέρεται ως Carude.[5] Το όνομα Χαρούδα έχει σλαβική προέλευση και προέρχεται από τη λέξη koruto, το οποίο σημαίνει ποτίστρα, σκάφη.[5]
Στη συνέχεια το χωριό αναφέρεται στον κατάλογο χωριών της Μάνης του 1618 που συντάχθηκε για τον δούκα του Νεβέρ ανάμεσα στους οικισμούς της Κάτω Μάνης ως Charouda Chardiani με 40 νοικοκυριά.[5][6] Το όνομα Chardiani υποδεικνύει την παρουσία της οικογένειας των Καρδιανών. Στην κτητορική επιγραφή του ναού των Ταξιαρχών αναφέρεται ότι κτήτορας του ναού ήταν ο Μιχαήλ Καριδηανός, υποδεικνύοντας την μακροχρόνια παρουσία της οικογένειας στο χωριό. Η οικογένεια των Καρδιανών φαίνεται ότι μετανάστευσε προς τη Ζάκυνθο στο δεύτερο μισό του 17ου αιώνα και το ανθρωπωνύμιο εγκαταλείφθηκε.[5]
Στην στατιστική της γαλλικής Επιστημονικής Αποστολής του 1829 αναφέρεται ως Karouda στην περιοχή της Μαΐνης με 25 νοικοκυριά.[7] Στην απογραφή του 1844 η Χαρούδα αναφέρεται ως έχουσα ελάχιστους κατοίκους. Στην απογραφή του 1879 ο πληθυσμός της Χαρούσας είχε αυξηθεί σε 132 κατοίκους. Στην απογραφή του 1907 είχε 108.[8]
Αναλυτικά η δημογραφική πορεία του χωριού σύμφωνα με τις απογραφές:
| Απογραφή[8] | 1907 | 1920 | 1928 | 1940 | 1951 | 1961 | 1971 | 1981 | 1991 | 2001 | 2011 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Πληθυσμός | 108 | 163 | 74 | 127 | 105 | 82 | 49 | 31 | 37[2] | 28 | 31 |
Αξιοθέατα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Ο ναός των Ταξιαρχών είναι σταυροειδής εγγεγραμμένος, ημισύνθετος τετρακιόνιος, με τρούλο και νάρθηκα. Χρονολογείται από τον 11ο αιώνα. Στο εσωτερικό του σώζονται τοιχογραφίες του 18ου - 19ου αιώνα.[9]
- Ο ναός του Σωτήρος είναι ερειπωμένος μονόχωρος ναός κτισμένος από μεγάλους αργούς λίθους.[10]
- Σπήλαιο Βύθακας[11]
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ (Ελληνικά) Βάση δεδομένων της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής.
- 1 2 Μιχαήλ Σταματελάτος, Φωτεινή Βάμβα-Σταματελάτου (2001). Επίτομο Γεωγραφικό Λεξικό της Ελλάδας. Αθήνα: Ερμής. σελ. 801. ISBN 960-320-133-2.
- ↑ «estia - Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας». estia.minenv.gr. Ανακτήθηκε στις 7 Οκτωβρίου 2025.
- ↑ Μόσχος, Τάκης; Μόσχου, Λήδα (1981). «Παλαιομανιάτικα. Οι Βυζαντινοί αγροτικοί οικισμοί τής Λακωνικής Μάνης». Αρχαιολογικά Ανάλεκτα εξ ’Αθηνών XIV (1): 3-28. https://www.searchculture.gr/aggregator/digital-files-from-preservator/edm-record/TAPA/000054-11631_21893.
- 1 2 3 4 Κόμης 2005, σελ. 354.
- ↑ Κόμης 2005, σελ. 474.
- ↑ Κόμης 2005, σελ. 509.
- 1 2 Κόμης 2005, σελ. 355.
- ↑ «Ι. Ναός Ταξιαρχών, Χαρούδα, Λακωνία». www.arxaiologikoktimatologio.gov.gr. Αρχαιολογικό Κτηματολόγιο. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουλίου 2025.
- ↑ «Ι. Ναός Σωτήρα, Χαρούδα, Λακωνία». www.arxaiologikoktimatologio.gov.gr. Αρχαιολογικό Κτηματολόγιο. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουλίου 2025.
- ↑ «Σπήλαιο Βύθακας, Χαρούδα, Λακωνία». www.arxaiologikoktimatologio.gov.gr. Αρχαιολογικό Κτηματολόγιο. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουλίου 2025.
Πηγές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Κόμης, Κώστας (2005). Πληθυσμός και οικισμοί της Μάνης: 15ος-19ος αιώνας (2η έκδοση). Ιωάννινα: Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. ISBN 960-233-027-9.
