close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Τροχαίο υλικό Σιδηροδρόμων Ελλάδος

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Μηχανή σειράς Α.501 ΟΣΕ)
Image
 Αυτό το λήμμα χρειάζεται επιμέλεια ώστε να ανταποκρίνεται σε υψηλότερες προδιαγραφές ορθογραφικής και συντακτικής ποιότητας ή μορφοποίησης.
Αίτιο: Κακή οργάνωση, πολύ ημιτελές


Για περαιτέρω βοήθεια, δείτε τα λήμματα πώς να επεξεργαστείτε μια σελίδα και τον οδηγό μορφοποίησης λημμάτων.

Η κρατική εταιρεία Σιδηρόδρομοι Ελλάδος ΜΑΕ, καθώς και ο προκάτοχός της ΟΣΕ ΑΕ, διαθέτουν διαχρονικά από την ίδρυση τους σιδηροδρομικό τροχαίο υλικό το οποίο παραχωρούν ή εκμισθώνουν προς χρήση στις αδειοδοτημένες από την ΡΑΣ σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, όπως παλαιότερα η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ΑΕ και η Προαστιακός ΑΕ και σήμερα οι Hellenic Train, Goldair Rail και GFR Hellas.

Το τροχαίο υλικό διακρίνεται σε τρεις βασικές κατηγορίες:

  1. Κινητήριο υλικό (Μηχανές έλξης): Οχήματα που χρησιμοποιούνται για την έλξη επιβατικών ή εμπορικών βαγονιών. Περιλαμβάνει ηλεκτράμαξες και ντιζελάμαξες.
  2. Ρυμουλκούμενο ή ελκόμενο υλικό (Βαγόνια): Οχήματα που έλκονται από τις μηχανές έλξης. Σε αυτά περιλαμβάνονται οι επιβατάμαξες και οι φορτάμαξες.
  3. Αυτοκινητάμαξες (Trainsets): Συρμοί επιβατικών οχημάτων με ενσωματωμένη ισχύ έλξης, που δεν απαιτούν ξεχωριστή μηχανή έλξης. Χωρίζονται σε ηλεκτροκίνητες (EMU) και ντιζελοκίνητες (DMU).

Η ηλεκτροκίνηση στο σιδηροδρομικό δίκτυο χρησιμοποιεί σύστημα 25.000V, 50 Hz (μονοφασικό εναλλασσόμενο ρεύμα).

Ιδιοκτησία/Διαχείριση

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παρότι το τροχαίο υλικό άνηκε διαχρονικά στον ΟΣΕ, για αρκετά χρόνια η διαχείριση του είχε μεταβιβαστεί από τον ΟΣΕ αρχικά στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ και ύστερα από το 2014 στην ΓΑΙΑΟΣΕ. Τον Οκτώβριο 2025 υπογράφηκε κοινή υπουργική απόφαση με την οποία η δραστηριότητα διαχείρισης σιδηροδρομικού τροχαίου υλικού μεταφέρθηκε από την θυγατρική του Υπερταμείου «ΓΑΙΑ ΟΣΕ ΑΕ» στην νεοσυσταθείσα εταιρεία με επωνυμία «Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μονοπρόσωπη Ανώνυμη Εταιρεία». Η απόφαση προέβλεπε παράδοση των συμβάσεων μίσθωσης και διαδικασία καταγραφής και τεχνικής αξιολόγησης του στόλου εντός συγκεκριμένων προθεσμιών.[1]

Ακολουθεί αναλυτική παρουσίαση των σειρών τροχαίου υλικού της εταιρείας που βρίσκονται σε λειτουργία (δεν περιλαμβάνεται το τροχαίο υλικό ιδιοκτησίας άλλων εταιρειών).

Μηχανές έλξης (Locomotives)

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Εικόνα Σειρά Είδος οχήματος Μοντέλο/Οικογένεια Έτος κατασκευής Σε λειτουργία Μονάδες Μονάδες σε λειτουργία Συνολικό μήκος Πλάτος Ύψος Απόβαρο Μέγιστη επιτρεπόμενη ταχύτητα Συνεχής ελκτική ισχύς (στον τροχό) Σημειώσεις Παραπ.
Image 120 Ηλεκτρικό Siemens/KraussMaffei HellasSprinter (ES64P) 1997 (μόνο μία λειτουργεί)

2004-05 (οι υπόλοιπες)

 1999-σήμερα 30 16 19,58 m 3,00 m 4,30 m 80 t 200 km/h 4 ηλεκτροκινητήρες x 1403 = 5612 kW
  • Διαθέτουν σύστημα ETCS.
Image 220 Diesel electric ADtranz/Bombardier DE2000 1997 & 2003-04 1998-σήμερα 36 23 19,40 m 2,95 m 4,26 m 80 t 160 km/h 4 ηλεκτροκινητήρες x 246 = 984 kW
  • Διαθέτουν σύστημα ETCS.
 [2]
Image A.500 MLW CC MX-636 1974-75 (ανακατασκευής 2001-2004) 1976-σήμερα 10 4 19,30 m 2,90 m 4,10 m 117,6 t 112 km/h 6 ηλεκτροκινητήρες x 551 = 3306 kW
  • Ανακατασκευασμένες μεταξύ 2004 και 2009 στο Εργοστάσιο Πειραιά.
 [3]

[4]

[5]

Α.450 MLW CC MX-627 1973-74 (ανακατασκευής 2004-2011) 1973-σήμερα 20 14 17,75 m 114 t 120 km/h

Όλες οι ελκτικές μηχανές είναι κατάλληλες τόσο για επιβατικά δρομολόγια υψηλών ταχυτήτων όσο και για εμπορευματικές υπηρεσίες, με εξαίρεση τις μηχανές τύπου MLW, οι οποίες χρησιμοποιούνται αποκλειστικά σε εμπορευματικά δρομολόγια.[6]

Αυτοκινητάμαξες

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Εικόνα Σειρά Είδος οχήματος Μοντέλο/Οικογένεια Έτος κατασκευής Σε λειτουργία Αριθμός οχημάτων ανά συρμό Μονάδες Μονάδες σε λειτουργία Συνολικό μήκος Πλάτος Ύψος Απόβαρο Μέγιστη επιτρεπόμενη ταχύτητα Συνεχής ελκτική ισχύς (στον τροχό) Χωρητικότητα επιβατών Σημειώσεις Παραπ.
Image 460 Electric (EMU) Siemens/Ελληνικά Ναυπηγεία Desiro Electric 2004-05 2006-σήμερα 5 20 16 89,34 m 161 t 160 km/h[iii] 8 ηλεκτροκινητήρες x 250 = 2000 kW (διαρκή ισχύς)

3000 kW (μέγιστη στον τροχό)

 313
  • Χρησιμοποιούνται στη Κεντρική και Νότια Ελλάδα.
  • Διαθέτουν σύστημα ETCS
  • Αρθρωτό γιατί διαθέτει φορεία Jacobs
 [7]
Image
 3107 Diesel electric (DMU) Stadler BDmh 2Z+4A/12 2007 2009-σήμερα 2+1 4 4 34,90 m 25 km/h (οδοντωτός)

60 km/h (πρόσφυση)

 4 ηλεκτροκινητήρες x = 105 = 420 kW 104
  • Χρησιμοποιείται στον Οδοντωτό Σιδηρόδρομο Διακοπτού-Καλαβρύτων.
Image
 560 Stadler/Bombardier GTW 2/6 2003-04 2004-σήμερα 2+1 17 9 35,10 m 3,00 m 4,00 m 56 t 115 km/h 2 ηλεκτροκινητήρες x 200 = 400 kW 78 / 92 | 16 ανακλινόμενα καθίσματα | 108 όρθιοι
  • Χρησιμοποιούνται στην Κεντρική και Νότια Ελλάδα
  • Διαθέτουν σύστημα ETCS.
  • Εύρους 1435 mm
4500 12 8 2,80 m 53 t 100 km/h 76 / 92 | 16 ανακλινόμενα καθίσματα | 94 όρθιοι
Image 621 Diesel hydraulic (DMU) Bombardier/Ελληνικά Ναυπηγεία MAN2000 2006 2007-σήμερα 2 15 13 47,20 m 2,70 m 4,17 m 102 t 125 km/h[v] 3 ντιζελοκινητήρες x 256 = 768 kW

3 x 305 = 915 kW ονομαστική ισχύς

 140 | 116 όρθιοι (4/m²)
  • Χρησιμοποιούνται στην Βόρεια και Κεντρική Ελλάδα.
  • Διαθέτουν σύστημα ETCS.
 [8]

Η αναγραφόμενη ισχύς αντιστοιχεί στη διαρκή ισχύ που αποδίδεται στο επίσωτρο, δηλαδή στους τροχούς.

Το δηλωμένο βάρος αφορά το απόβαρο (εργοστασιακό βάρος), το οποίο είναι το καθαρό βάρος του οχήματος χωρίς επιβάτες, φορτίο ή αναλώσιμα (όπως νερό, άμμο ή λιπαντικά, καθώς και καύσιμο στα θερμικά οχήματα).

Επιβατάμαξες

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι επιβατάμαξες υψηλών ταχυτήτων που χρησιμοποιούνται στους ελληνικούς σιδηροδρόμους είναι τύπου Siemens Viaggio (UIC-Z1), με μέγιστη επιτρεπόμενη ταχύτητα 200 χλμ./ώρα.

Κατά την περίοδο 2003–2004 κατασκευάστηκαν συνολικά 106 επιβατάμαξες των τύπων ADmz, Amz, Bmz και WRmz στα Ελληνικά Ναυπηγεία, με τεχνογνωσία της Siemens SGP και συμμετοχή της Siemens Hellas, ενώ προκατασκευασμένα τμήματα του εσωτερικού εξοπλισμού προήλθαν από την Temoinsa. Οι επιβατάμαξες είναι αεροστεγείς.

Την ίδια περίοδο κατασκευάστηκαν επίσης 79 επιβατάμαξες τύπου Bmpz από την Νικ. Κιολεΐδης ΑΒΕΕ, σε συνεργασία με τη Siemens SGP και τη MÁV–Bombardier.[9]

Εικόνα Τύπος επιβατάμαξας Σειρά Κατασκευαστής Μονάδες Μονάδες σε λειτουργία Συνολικό μήκος Απόβαρο Χωρητικότητα
Image ADmz (Α' θέση, σκευοφόρος, παιδική χαρά, χώρος ΑμεΑ & WC ΑμεΑ) 8496 Ελληνικά Ναυπηγεία/Siemens/Temoinsa 26 11 26,40 m 50 t 28 θέσεις
Image Amz (Α' θέση) 1996 26 4 51 t 9 κουπέ x 6 = 54 θέσεις
Image WRmz (κυλικείο-εστιατόριο) 8896 26 9 48 t 7 μεγάλα + 7 μικρά τραπέζια & κυλικείο

42 θέσεις

Image Bmz (Β' θέση + 2 WC) 2196 28 8 53 t 11 κουπέ x 6 = 66 θέσεις
Image Bmpz (Β' θέση τύπου πούλμαν) 2096 Ν.Κιολεΐδης/Bombardier 79 47 48 t 80 θέσεις

Παραπομπές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  1. ↑ Πεπονή, Καλλιρόη (16 Οκτωβρίου 2025). «Στον ΟΣΕ μεταφέρεται το τροχαίο υλικό της ΓΑΙΟΣΕ - Δημοσιεύθηκε η ΚΥΑ». CNN.gr. Ανακτήθηκε στις 11 Ιανουαρίου 2026.
  2. ↑ Preston 1998-09-01T10:00:00+01:00, Artemis Klonos/Robert. «Convertible diesels arrive in Greece». Railway Gazette International (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 19 Αυγούστου 2020.
  3. ↑ «MLW MX-636 Data Sheets». thedieselshop.us. Ανακτήθηκε στις 25 Νοεμβρίου 2025.
  4. ↑ «Alstom Ferroviaria».
  5. ↑ Mixanikosose (20 Σεπτεμβρίου 2019). «MixanikosOse: Αφιέρωμα στο Τροχαίο Υλικό (Ελκτικές Μηχανές) των Ελληνικών Σιδηροδρόμων!!!». MixanikosOse. Ανακτήθηκε στις 11 Ιανουαρίου 2026.
  6. ↑ «ΙΣΤΟΡΙΕΣ Ο.Σ.Ε. - ΜΕΡΟΣ Α' [ΠΣ37Α]». MLP Blo-G-Spot. Ανακτήθηκε στις 25 Νοεμβρίου 2025.
  7. ↑ Κοροβέσης, Βασίλης; Παπαδημητρίου, Λευτέρης (Δεκέμβριος 2006). «Desiro: Τα τραίνα της νέας εποχής.». Σιδηροτροχιά (Σ.Φ.Σ.) (Τεύχος 30): σελ. 16. http://sfs.gr/2020/05/28/%cf%83%ce%b9%ce%b4%ce%b7%cf%81%ce%bf%cf%84%cf%81%ce%bf%cf%87%ce%b9%ce%b1-%cf%84%ce%b5%cf%85%cf%87%ce%bf%cf%83-30/.
  8. ↑ Κλώνος, Αρτέμης (Ιούνιος 2007). «Α/Α ΜΑΝ 2000». Σιδηροτροχιά (Σύλλογος Φίλων Σιδηροδρόμου (Σ.Φ.Σ.)) (Τεύχος 31). http://sfs.gr/2020/05/28/%cf%83%ce%b9%ce%b4%ce%b7%cf%81%ce%bf%cf%84%cf%81%ce%bf%cf%87%ce%b9%ce%b1-%cf%84%ce%b5%cf%85%cf%87%ce%bf%cf%83-31/.
  9. ↑ «Hellas-Express • View topic - OSE KIOLEIDIKA Greece 2004». hellas-express.eu. Ανακτήθηκε στις 25 Νοεμβρίου 2025.

Δείτε επίσης

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Ανακτήθηκε από "https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=Τροχαίο_υλικό_Σιδηροδρόμων_Ελλάδος&oldid=11477851"