Στίρονας Ηρακλείου
Συντεταγμένες: 35°9′25.049″N 25°11′56.958″E / 35.15695806°N 25.19915500°E
| Στίρονας | |
|---|---|
| Διοίκηση | |
| Χώρα | Ελλάδα[1] |
| Περιφέρεια | Κρήτης |
| Περιφερειακή Ενότητα | Ηρακλείου |
| Δήμος | Μινώα Πεδιάδος |
| Δημοτική Κοινότητα | Πανοράματος |
| Γεωγραφία | |
| Γεωγραφικό διαμέρισμα | Κρήτη |
| Νομός | Ηρακλείου |
| Πληθυσμός | |
| Μόνιμος | 50 |
| Έτος απογραφής | 2021 |
Ο Στίρονας είναι χωριό της κοινότητας Πανοράματος του δήμου Μινώα Πεδιάδας, στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου της Κρήτης. Είναι κτισμένος στην ανατολική πλαγιά λόφου σε υψόμετρο περίπου 550 μέτρων, περίπου 10 χιλιόμετρα δυτικά από το Αρκαλοχώρι.[2] Ανήκε στην Επαρχία Μονοφατσίου.
Ιστορικά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Στην απογραφή του 1583 από τον Καστροφύλακα αναφέρεται ως Stirona και είχε 115 κατοίκους. Με το ίδιο όνομα αναφέρεται από τον Φραντσέσκο Βασιλικάτα το 1630. Στην οθωμανική απογραφή του 1671 αναφέρεται ως Istrona με 34 υπόχρεους σε φόρο.[3] Στην αιγυπτιακή απογραφή του 1834 αναφέρεται ως Sitirona με 4 μουσουλμανικές οικογένειες. Στην απογραφή του 1881 αναφέρεται ως Στύρωνας και είχε 67 μουσουλμάνους κατοίκους. Αναφέρεται ανάμεσα στα κατεστραμμένα μουσουλμανικά χωριά το 1896. Στην απογραφή του 1900 αναφέρεται ως Στείρωνας και είχε 33 χριστιανούς και 11 μουσουλμάνους κατοίκους. Στην απογραφή του 1920 είχε 61 κατοίκους. Από το 1940 και έπειτα αναφέρεται στις απογραφές ως Στίρονας.[3] Μετά την ανταλλαγή πληθυσμών στον Στίρονα εγκαταστάθηκαν πρόσφυγες από την περιοχή του Ικονίου.[2]
Αναλυτικά η δημογραφική πορεία του χωριού σύμφωνα με τις απογραφές:
| Απογραφή[3] | 1920 | 1928 | 1940 | 1951 | 1961 | 1971 | 1981 | 1991 | 2001 | 2011 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Πληθυσμός | 61 | 80 | 99 | 133 | 143 | 126 | 113 | 91 | 80 | 116 |
Σημεία ενδιαφέροντος
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Στο νοτιοδυτικό τμήμα του χωριού βρίσκεται μεγάλο συγκρότημα που λειτουργεί ως πολιτιστικός-λαογραφικός χώρος γνωστός ως Ρακοκάζανο Μυραγάπη. Ο χώρος δημιουργήθηκε από την οικογένεια Κόρσαβα και περιλαμβάνει εκθέματα που παρουσιάζουν την παραγωγή και φύλαξη του κρασιού και της τσικουδιάς. Επί του κεντρικού δρόμου στο ανατολικό τμήμα του χωριού βρίσκεται ο τοιχογραφημένος υστεροβυζαντινός ναός της Παναγίας.[2]
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ (Ελληνικά) Βάση δεδομένων της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής.
- 1 2 3 «Στίρονας». www.discoverminoapediadas.gr. Δήμος Μινώα Πεδιάδας. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουλίου 2025.
- 1 2 3 Ανδριώτης, Νίκος (2006). Πληθυσμός και οικισμοί της ανατολικής Κρήτης (16ος-19ος αι.) (2η έκδοση). Ηράκλειο: Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη. σελ. 466. ISBN 978-960-7970-32-9.
