Սերբախորվաթերեն
| Տեսակ | բնական լեզու, մակրոլեզու, կենդանի լեզու և pluricentric language? |
|---|---|
| Ենթադաս | Western South Slavic? |
| Երկրներ | |
| Պաշտոնական կարգավիճակ | |
| Խոսողների քանակ | 19 000 000 մարդ (2022)[2] |
| Լեզվակիրների թիվը | մոտ 21 մլն[3] |
| Դասակարգում | Հնդեվրոպական ընտանիք
|
| Գրերի համակարգ | կիրիլիցա (վուկովիցա), լատինական այբուբեն (գաևիցա |
| IETF | sh |
| ISO 639-1 | sh |
| ISO 639-3 | hbs |
| Տարածք, որտեղ սերբախորվաթերենը խոսվում է մեծամասնության կողմից։ (2005) | |
Սերբախորվաթերեն, սերբերի, խորվաթների, չեռնոգորցիների և մուսուլման-բոսնիացիների լեզուն։ Խոսողների թիվը՝ 21 միլիոն (2005 թվական)։
Պատկանում է հնդեվրոպական լեզվաընտանիքի սլավոնական, լեզուների հարավային խմբին։ Ունի 3 հիմնական բարբառ՝ շտոկավական, չակավական, կայկավական։ Միջին հայերենի յուրաքանչյուր ձայնավոր (ի, ե, ա, օ, ու) կարող է լինել և երկար, և՝ կարճ։ Ունի 25 բաղաձայն, որոնցից 5-ը փափուկ է։ Բաղաձայն ր-ն հանդես է գալիս վանկարար դերով։ Շեշտը արտաշնչական տոնային (երաժշտական) է (բարձրացող երկար և կարճ, իջնող երկար և կարճ)։ Ունի 6 հոլով և կոչականի առանձին ձև, բայը՝ 4 անցյալ և 2 ապառնի ժամանակ։ Սերբախորվաթերենը օգտագործում է 12-րդ այբուբեն՝ կիրիլիցան, որը մոտ է ռուսերեն այբուբենին, և լատինիցան, որը լատիներեն այբուբենի ձևափոխված տարբերակն է։ Հնագույն հուշարձանները դարից են։ Ժամանակակից գրական լեզուն ձևավորվել է 19-րդ դարի 1-ին կեսին՝ շտոկավական բարբառի ժողովրդական խոսվածքների հիման վրա։ Գրական լեզվում կան տարածքային (մեծ մասամբ բառապաշարային) տարբերություններ, որոնք պայմանավորված են խորվաթակա և սերբական մարզերում նրա զարգացման ոչ միօրինակ պայմաններով։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ «Constitution of the Republic of Kosovo» (PDF). էջ 2. Վերցված է 2012 թ․ օգոստոսի 17-ին.
- ↑ Ethnologue — 25, 19 — Dallas, Texas: SIL, 1951. — ISSN 1946-9675
- ↑ Ethnologue 14 report for language code:SRC
| Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սերբախորվաթերեն» հոդվածին։ |
| ||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||
| Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից (հ․ 10, էջ 331)։ |
