Κλείτωρ (αρχαία πόλη)
Συντεταγμένες: 37°53′33″N 22°6′12″E / 37.89250°N 22.10333°E
| Κλείτωρ | |
|---|---|
| αρχαία πόλη και πόλις[1] | |
 | |
| Γεωγραφικές συντεταγμένες | 37°53′33″N 22°6′12″E |
| Διοικητική υπαγωγή | Δήμος Καλαβρύτων |
| Χώρα | Ελλάδα |
 Πολυμέσα | |
| Δεδομένα () | |
Ο Κλείτωρ ήταν αρχαία αρκαδική πόλη κράτος, η οποία εντοπίζεται στην επικράτεια της μετέπειτα επαρχίας Καλαβρύτων και του άλλοτε νομού και σημερινής περιφερειακής ενότητας Αχαΐας.
Ιστορία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ιδρύθηκε από Πελασγούς Πρωτοέλληνες και ήταν από τις πλουσιότερες και ισχυρότερες πόλεις της Αρκαδίας. Το όνομα της πόλεως[2] προέρχεται από τον Κλείτορα, γιό του Αζάνος και εγγονό του Αρκάδος, πέμπτου βασιλιά των Αρκάδων που ίδρυσε και εποίκισε την πόλη.[3][4] Σύμφωνα με τον Παυσανία απείχε 60 στάδια από τις πηγές του Αροανίου και κοντά στην πόλη περνούσε ποταμός ονόματι Κλείτωρ. Στην πόλη υπήρχαν ιερά της Δήμητρος, της Ειλειθυίας, του Ασκληπιού και των Διοσκούρων, το οποίο ήταν έξω από την πόλη, είχε χάλκινα αγάλματα και απείχε τέσσερα στάδια από αυτήν. Τριάντα στάδια από τον Κλείτορα υπήρχε ιερόν της Κορίας Αθηνάς με άγαλμά της και κάθε χρόνο προς τιμήν της γίνονταν τα Κοράσια.[5]
Ο Κλείτωρ είχε μεταλλεία χαλκού στα οποία στηριζόταν η οικονομία του και ήταν από τις πρώτες αρκαδικές πόλεις που έκοψαν νομίσματα. Συμμετείχε στην ίδρυση της Μεγαλοπόλεως το 369 π.Χ. με τους Κλεόλαο και Ακρίφιο. Ήταν μέλος της Αχαϊκής Συμπολιτείας και συμμετείχε σε όλες τις πολεμικές αναμετρήσεις της συμμαχίας. Το 395 μ.Χ. καταστράφηκε από τον Αλάριχο.
Ο Κλείτωρ είχε αναδείξει τρεις ολυμπιονίκες: τον Άλκετο στην 99η Ολυμπιάδα του 384 π.Χ., στο αγώνισμα της πυγμής παίδων· τον Κριτόδαμο, στην 101η Ολυμπιάδα του 376 π.Χ., επίσης στην πυγμή παίδων· και τον Κλεόμαντι, στην 111η Ολυμπιάδα του 336 π.Χ., στο αγώνισμα του σταδίου.
Η θέση της αρχαίας πόλης έχει εντοπιστεί αλλά δεν έχει ανασκαφεί, παρότι υπάρχουν εμφανή πολλά λείψανά της. Βρίσκεται τρία χιλιόμετρα δυτικά του σημερινού χωριού Κλειτορία του Δήμου Καλαβρύτων. Σώζεται το αρχαίο θέατρο όπου γίνονται παραστάσεις, τα τείχη της πόλης[5] και πολλά ερείπια κτιρίων.
Σημαντικά πρόσωπα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Δείτε επίσης
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Αναφορές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «An Inventory of Archaic and Classical Poleis». (Αγγλικά) Inventory of Archaic and Classical Poleis. 2004.
- ↑ "...Κλείτωρ μὲν δὴ ὁ Ἀζᾶνος ἐν Λυκοσώρᾳ τε ᾤκει καὶ ἦν τῶν βασιλέων δυνατώτατος καὶ Κλείτορα ᾤκισεν ἀφ' αὑτοῦ πόλιν...Παυσανία Αρκαδικά
- ↑ "παῖδα δὲ Ἀζᾶνι μὲν Κλείτορα..."Παυσανία Αρκαδικά
- ↑ "XXI. ταῦτα μὲν δὴ οὕτω λέγουσι: τοῦ Λάδωνος δὲ τῶν πηγῶν ἀπέχει στάδια ἑξήκοντα ἡ Κλειτορίων πόλις, ἡ δὲ ὁδὸς ἡ ἀπὸ τῶν πηγῶν τοῦ Λάδωνός ἐστιν αὐλὼν στενὸς παρὰ τὸν Ἀροάνιον ποταμόν. πρὸς δὲ τῇ πόλει διαβήσῃ ποταμὸν καλούμενον Κλείτορα. ἐκδίδωσιν οὖν ὁ Κλείτωρ ἐς τὸν Ἀροάνιον, οὐ πλέον τῆς πόλεως σταδίους ἀπέχοντα ἑπτά. [2] εἰσὶ δὲ ἰχθῦς ἐν τῷ Ἀροανίῳ καὶ ἄλλοι καὶ οἱ ποικιλίαι καλούμενοι: τούτους λέγουσι τοὺς ποικιλίας φθέγγεσθαι κίχλῃ τῇ ὄρνιθι ἐοικός. ἐγὼ δὲ ἀγρευθέντας μὲν εἶδον, φθεγγομένων δὲ ἤκουσα οὐδὲν καταμείνας πρὸς τῷ ποταμῷ καὶ ἐς ἡλίου δυσμάς, ὅτε δὴ φθέγγεσθαι μάλιστα ἐλέγοντο οἱ ἰχθῦς. [3] τῇ δὲ Κλειτορίων πόλει τὸ μὲν ὄνομα ἀπὸ τοῦ παιδὸς ἐτέθη τοῦ Ἀζᾶνος, οἰκεῖται <δ'> ἐν ὁμαλῷ, κύκλῳ δὲ ὄρη περιέχοντά ἐστιν οὐ μεγάλα. Κλειτορίοις δὲ ἱερὰ τὰ ἐπιφανέστατα Δήμητρος τό τε Ἀσκληπιοῦ, τρίτον δέ ἐστιν Εἰλειθυίας Εἶναι, καὶ ἀριθμὸν ἐποίησεν οὐδένα ἐπ' αὐτοῖς: Λύκιος δὲ Ὠλὴν ἀρχαιότερος τὴν ἡλικίαν, Δηλίοις ὕμνους καὶ ἄλλους ποιήσας καὶ ἐς Εἰλείθυιαν [τε], εὔλινόν τε αὐτὴν ἀνακαλεῖ-- δῆλον ὡς τῇ πεπρωμένῃ τὴν αὐτήν--καὶ Κρόνου πρεσβυτέραν φησὶν εἶναι. [4] Κλειτορίοις δὲ καὶ Διοσκούρων, καλουμένων δὲ θεῶν Μεγάλων ἐστὶν ἱερὸν ὅσον τέσσαρα ἀπέχον στάδια ἀπὸ τῆς πόλεως: καὶ ἀγάλματά ἐστιν αὐτοῖς χαλκᾶ. πεποίηται δὲ καὶ ἐπὶ ὄρους κορυφῆς σταδίοις τριάκοντα ἀπωτέρω τῆς πόλεως ναὸς καὶ ἄγαλμα Ἀθηνᾶς Κορίας."Παυσανία Αρκαδικά
- 1 2 «erymanthos.gr». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Νοεμβρίου 2007. Ανακτήθηκε στις 4 Νοεμβρίου 2007.
Πηγές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Γεώργιος Παπανδρέου, Αζανιάς, ήτοι Αρχαιολογική πραγματεία πασών των Αρχαίων πόλεων της Αρκαδικής Αζανίδος μετά των περιχώρων αυτών και ιστορικαί περιπαίτειαι μέχρι των καθ' ημάς χρόνων, Εκ του Τυπογραφείου της εφημ. "Ηλείας" Γεωργ. Ε. Δημητριάδου, Εν Πύργω 1886.
Βιβλιογραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Αλεξοπούλου, Γεωργία (2009). Συμβολή στην αρχαιολογία και τοπογραφία της Αζανίας (Βόρειας Αρκαδίας) επαρχία Καλαβρύτων. Πάτρα: Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. doi:10.12681/eadd/27848.
- Νικόλας Φαράκλας, Η Γεωπολιτική Οργάνωση της Πελοποννησιακής Αχαΐας, Πανεπιστήμιο Κρήτης-Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας-Τομέας Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης, σειρά: Ρίθυμνα-Θέματα Κλασικής Αρχαιολογίας, αρ.9, Ρέθυμνο 2001.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Φωτογραφία με Ανασκαφικά ευρήματα τού αρχαίου Κλείτωρα
- Φωτογραφία με Ανασκαφικά ευρήματα τού αρχαίου Κλείτωρα
Στη χώρα του Κλείτορα (Αρχείο της ΕΡΤ)
