Ελατού Αιτωλοακαρνανίας
Συντεταγμένες: 38°34′59.999″N 21°58′36.001″E / 38.58333306°N 21.97666694°E
| Ελατού | |
|---|---|
| Διοίκηση | |
| Χώρα | Ελλάδα |
| Περιφέρεια | Δυτικής Ελλάδας |
| Περιφερειακή Ενότητα | Αιτωλοακαρνανίας |
| Δήμος | Ναυπακτίας |
| Δημοτική Ενότητα | Αποδοτίας |
| Γεωγραφία | |
| Νομός | Αιτωλοακαρνανίας |
| Υψόμετρο | 1.000 |
| Πληθυσμός | |
| Μόνιμος | 51 |
| Έτος απογραφής | 2021 |
| Πληροφορίες | |
| Παλαιά ονομασία | Ελετσού |
| Ταχ. κώδικας | 300 24 |
| Τηλ. κωδικός | 26340 |
Η Ελατού είναι ορεινό χωριό του νομού Αιτωλοακαρνανίας. Είναι χτισμένη σε υψόμετρο 1.000 μέτρων[1] στις πλαγιές της κορυφής Κερασοβούνι των νότιων απολήξεων των Βαρδουσίων.[2] Αποτελεί την τοπική κοινότητα Ελατούς της Δημοτικής Ενότητας Αποδοτίας του δήμου Ναυπακτίας και σύμφωνα με την απογραφή του 2011, ο πληθυσμός της ανέρχεται σε 107 κατοίκους[3]. Η Ελατού απέχει 49 χιλιόμετρα από την πόλη της Ναυπάκτου.
Γενικά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το χωριό αρχικά ονομαζόταν Ελετσού, ονομασία η οποία έχει σλαβικές ρίζες[4] και σημαίνει «ευήλιος τόπος». Βρίσκεται στο μέσο της ανατολικής Ναυπακτίας, στους πρόποδες της οροσειράς της Ομάλιας και ειδικότερα της κορυφής Κερασοβούνι (1.694 μ.). Το χωριό είναι κτισμένο ανάμεσα σε δύο προεκτάσεις του όρους, ανατολικά προς τον Πύργο Γερακάρη και δυτικά προς τις Πετρομάνες. Συνορεύει ανατολικά με τα χωριά της Δωρίδας, Αλεποχώρι και Ζωριάνος, τα οποία διαχωρίζονται με το βουνό Αρέντα. Στα οθωμανικά κατάστιχα του 1454/55 αναφέρεται ως Ιλατσί (İlaçi), γεγονός που υποδηλώνει ότι η ύπαρξή του ανάγεται ήδη στη βυζαντινή εποχή.[5] Στη θέση Παλαιοχώρι έχουν ανιχνευτεί υπολείμματα αρχαίων κτισμάτων άγνωστης προέλευσης, γεγονός που δείχνει ότι η περιοχή κατοικούνταν ήδη από παλαιότερους χρόνους, πιθανόν από την αρχαιότητα. Η ακριβής χρονολογία ίδρυσής του παραμένει άγνωστη· ωστόσο, εκτιμάται ότι υπήρχε ήδη από τα ύστερα χρόνια του Μεσαίωνα όπως προκύπτει από την αναφορά του στο οθωμανικό φορολογικό κατάστιχο ΜΜ10 (1454–1455).[6] Ως κτήτορες του χωριού, προς το τέλος του 13ου αιώνα, αναφέρονται η οικογένεια Μαγκλάρα (Μαγκλαραίοι) από τη Θήβα, η οικογένεια Πάνου (Παναίοι) από τα Ιωάννινα, καθώς και οι οικογένειες Κωνσταντίνου (Κωνσταντιναίοι) και Γανωτή (Γανωταίοι), που μετοίκησαν από τα μέρη γύρω από το Παναχαϊκό όρος.[7]
Τον Νοέμβριο του 1828, ο οικισμός, όπως και η υπόλοιπη ορεινή Ναυπακτία απελευθερώθηκε από την οθωμανική κυριαρχία και συμπεριλήφθηκε στο νεοσύστατο ελληνικό κράτος[8]. Στο κέντρο του χωριού δεσπόζει η εκκλησία, αφιερωμένη στην Μεταμόρφωση του Σωτήρος που κτίστηκε το 1864 από Ηπειρώτες τεχνίτες[9] ενώ την ίδια χρονολογία κτίστηκε και το σχολείο του οικισμού[10]. Μετονομάστηκε το 1928 σε Ελατού και έλαβε το νέο της όνομα από το πυκνό δάσος με Ελάτη (έλατα) που περιβάλλει τον οικισμό[11].
Διοικητικά, υπαγόταν αρχικά στην επαρχία Ναυπακτίας. Το 1997 υπήχθη στον καποδιστριακό δήμο Αποδοτίας[1] ενώ μετά τις μεταρρυθμίσεις του σχεδίου «Καλλικράτης» συμπεριλήφθηκε στη δημοτική ενότητα Αποδοτίας του δήμου Ναυπακτίας[3].
Απογραφές πληθυσμού
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Απογραφή | 1844 | 1928 | 1940 | 1951 | 1961 | 1971 | 1981 | 1991 | 2001 | 2011 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Πληθυσμός | 170[12] | 489[13] | 458[1] | 347[1] | 251[1] | 103[1] | 229[1] | 130[1] | 153[14] | 107[3] |
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 3 4 5 6 7 8 Μιχαήλ Σταματελάτος, Φωτεινή Βάμβα-Σταματελάτου, Γεωγραφικό Λεξικό της Ελλάδας, ΤΑ ΝΕΑ, 2012, Α΄ τόμος, σελ. 213.
- ↑ «Τοποθεσία, χλωρίδα, πανίδα». www.elatou.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Ιουλίου 2016. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2018.
- 1 2 3 Αναλυτικά στοιχεία του μόνιμου πληθυσμού της Αιτωλοακαρνανίας Αρχειοθετήθηκε 2016-04-15 στο Wayback Machine..
- ↑ Πανδέκτης-μετονομασίες των οικισμών της Ελλάδας
- ↑ Γεώργιος Κ. Λιακόπουλος, Η απογραφή των Κραβάρων στο οθωμανικό φορολογικό κατάστιχο ΜΜ10 (1454–1455), Αθήνα: Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, 2006, σ. 515.
- ↑ Γ. Λιακόπουλος, «Η απογραφή των Κραβάρων στο οθωμανικό φορολογικό κατάστιχο ΜΜ10 (1454–1455)», στο: Οθωμανικά φορολογικά κατάστιχα και ο ελληνικός χώρος (15ος–16ος αιώνας), Αθήνα 2010.
- ↑ Σπυρίδων Κωτσόπουλος, Ναυπακτία, Αθήνα: Εκ του Τυπογραφείου των Αδελφών Περρή, 1908, σ. 112.
- ↑ Ελατού: Ιστορικά Αρχειοθετήθηκε 2016-03-04 στο Wayback Machine..
- ↑ Ελατού Ναυπακτίας Αρχειοθετήθηκε 2014-10-20 στο Wayback Machine..
- ↑ «Ελατού:Το σχολείο του χωριού». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Μαρτίου 2016. Ανακτήθηκε στις 10 Νοεμβρίου 2014.
- ↑ «Δήμος Αποδοτίας: Ελατού». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Αυγούστου 2009. Ανακτήθηκε στις 7 Μαρτίου 2010.
- ↑ Ι. Δ. Σταματάκη, Πίναξ χωρογραφικός της Ελλάδος περιέχων τα Ονόματα, τας Αποστάσεις και τον Πληθυσμόν των Δήμων, Πόλεων Κωμοπόλεων και Χωρίων, Εκ του Τυπογραφείου Γ. Βλασσαρίδου, Εν Αθήναις, 1846, σ. 26.
- ↑ Σύγχρονος Εγκυκλοπαίδεια Ελευθερουδάκη, τόμος 9ος, σελ. 197.
- ↑ Απογραφή 2001, σελ 4.
