close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Γενικές εκλογές στη Ναμίμπια 2024

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Γενικές εκλογές διεξήχθησαν στη Ναμίμπια για την ανάδειξη νέου προέδρου και μελών της Εθνοσυνέλευσης.[1][2][3] Αρχικά προγραμματισμένες για τις 27 Νοεμβρίου 2024, οι εκλογές παρατάθηκαν σε ορισμένες περιοχές έως τις 30 Νοεμβρίου λόγω κακού προγραμματισμού. Τα κόμματα της αντιπολίτευσης καταδίκασαν την απόφαση αυτή, μποϊκοτάροντας την ανακήρυξη των αποτελεσμάτων και δηλώνοντας την πρόθεσή τους να προσφύγουν στα δικαστήρια.

Ήταν οι έβδομες γενικές εκλογές από τότε που η χώρα απέκτησε την ανεξαρτησία της από το απαρτχάιντ το 1990.

Στις 3 Δεκεμβρίου 2024 η Νετούμπο Νάντι-Ντάιτουα του κυβερνώντος κόμματος SWAPO ανακηρύχθηκε νικήτρια των εκλογών. Ορκίστηκε ως η πρώτη γυναίκα πρόεδρος της Ναμίμπια τον Μάρτιο του 2025.[4] Στις εκλογές για την Εθνοσυνέλευση, το SWAPO περιορίστηκε σε 51 έδρες, μόλις τρεις πάνω από την απόλυτη πλειοψηφία. Ήταν το χειρότερο εκλογικό του αποτέλεσμα από την ανεξαρτησία της Ναμίμπιας το 1990.

Ο Χάγκε Γκέινγκομπ απεβίωσε εν ενεργεία στις 4 Φεβρουαρίου 2024 ενώ υποβαλλόταν σε θεραπεία για καρκίνο και αντικαταστάθηκε από τον αντιπρόεδρό του, Νανγκόλο Εμπούμπα. Ο Εμπούμπα ανακοίνωσε ότι δεν είχε πρόθεση να θέσει υποψηφιότητα για την προεδρία,[5] και ότι θα υπηρετούσε το υπόλοιπο της θητείας του Γκέινγκομπ, η οποία έληγε στις 21 Μαρτίου 2025.[6]

Το 2019, το κυβερνών κόμμα SWAPO έλαβε το 56% των ψήφων, σημειώνοντας πτώση από το 87% που είχε συγκεντρώσει το 2014. Το SWAPO, το οποίο εδραιώθηκε μέσω του αγώνα κατά του απαρτχάιντ και της ανεξαρτησίας το 1990, φαίνεται να χάνει την υποστήριξη των νέων ψηφοφόρων, οι οποίοι είναι δυσαρεστημένοι λόγω των χαμηλών ποσοστών απασχόλησης. Το ποσοστό ανεργίας ανέρχεται σήμερα περίπου στο 20%.[7]

Πριν από τις εκλογές, εκστρατείες παραπληροφόρησης στο διαδίκτυο στόχευσαν διάφορους υποψηφίους. Οι εκστρατείες περιλάμβαναν ψευδείς ισχυρισμούς ότι ο υποψήφιος της αντιπολίτευσης Παντουλένι Ιτούλα ήταν «πράκτορας των Βρετανών»· υποτιθέμενο βίντεο άλλου υποψήφιου της αντιπολίτευσης, του Μπερνάντους Σβάρτμπουι, να προβαίνει σε φυλετικά σχόλια κατά του Ιτούλα· και μία τεχνητά δημιουργημένη εικόνα της υποψήφιας του SWAPO, Νετούμπο Νάντι-Ντάιτουα, να λιποθυμά κατά τη διάρκεια συγκεντρώσεων. Πολλοί πολιτικοί κατηγόρησαν τη Ζιμπάμπουε και το κόμμα ZANU–PF για τη διάδοση ψευδών πληροφοριών.[8]

Ο Πρόεδρος της Ναμίμπιας εκλέγεται με το εκλογικό σύστημα δύο γύρων· εάν κανένας υποψήφιος δεν συγκεντρώσει ποσοστό άνω του 50% στον πρώτο γύρο της ψηφοφορίας, διεξάγεται επαναληπτικός γύρος. Καμία προηγούμενη προεδρική εκλογή στη Ναμίμπια δεν έχει οδηγηθεί σε δεύτερο γύρο.[9]

Τα 104 μέλη της Εθνοσυνέλευσης αποτελούνται από 96 αιρετά μέλη και οκτώ (χωρίς δικαίωμα ψήφου) μέλη που διορίζονται από τον πρόεδρο.[10] Τα 96 αιρετά μέλη εκλέγονται μέσω αναλογικό εκλογικό σύστημα κλειστής λίστας από μία ενιαία εθνική εκλογική περιφέρεια. Οι έδρες κατανέμονται με τη χρήση της μεθόδου του μεγαλύτερου υπολοίπου.[11]

Η εκλογική διαδικασία στιγματίστηκε από προβλήματα υλικοτεχνικής και τεχνικής φύσεως, όπως δυσλειτουργίες των ταμπλετών ταυτοποίησης ψηφοφόρων και έλλειψη ψηφοδελτίων, οδηγώντας σε μακρές ουρές και στην επέκταση του χρόνου ψηφοφορίας από την Εκλογική Επιτροπή της Ναμίμπιας (ECN) έως τις 28 Νοεμβρίου. Το IPC κατηγόρησε την ECN ότι «σκόπιμα καταπιέζει και αποθαρρύνει τους ψηφοφόρους από το να ασκήσουν το δικαίωμά τους».[12]

Κατόπιν παραπόνων από τα κόμματα της αντιπολίτευσης, η ECN ανακοίνωσε περαιτέρω επέκταση της ψηφοφορίας για τις 29 και 30 Νοεμβρίου σε 36 επιλεγμένα εκλογικά κέντρα στο Γουίντχουκ καθώς και στις περιοχές Κουνένε, Οσάνα και Οσικότο.[13][14] Εκπρόσωποι των IPC, PDM και AR εξέφρασαν δυσαρέσκεια για τον περιορισμένο αριθμό εκλογικών κέντρων που επελέγησαν για την επέκταση.[15] Νομικοί εμπειρογνώμονες και το IPC αμφισβήτησαν τη νομιμότητα της επέκτασης.[16][17]

Οι εκλογικοί παρατηρητές της Αφρικανικής Ένωσης επέκριναν την απόφαση της ECN να επεκτείνει τη διαδικασία, χαρακτηρίζοντάς την πηγή σύγχυσης.[18] Το IPC κατηγόρησε την ECN ότι «προσπαθεί σκόπιμα να αποτρέψει τους πολίτες από το να ψηφίσουν».[19] Η αποστολή παρατηρητών της ΑΕ βαθμολόγησε τη διαφάνεια της ECN με μόλις 50%.[18]

Στις 29 Νοεμβρίου η ECN ανακοίνωσε ότι η ψηφοφορία θα παραταθεί έως το βράδυ της 30ής Νοεμβρίου. Το IPC υποστήριξε ότι η παράταση ήταν παράνομη και κατηγόρησε το SWAPO για νοθεία. Παρατηρητές των εκλογών, μεταξύ αυτών και νομικοί από χώρες της νότιας Αφρικής, δήλωσαν ότι οι καθυστερήσεις ήταν σκόπιμες. Ο Παντουλένι Ίτουλα δήλωσε ότι «το IPC δεν θα αναγνωρίσει το αποτέλεσμα αυτών των εκλογών».[19][20] Η αντιπολίτευση αρνήθηκε να αναγνωρίσει τα αποτελέσματα[21] και ανακοίνωσε την πρόθεσή της να προσφύγει νομικά.[22]

Μια προκαταρκτική έρευνα της Αφρικανικής Ένωσης στις 29 Νοεμβρίου δεν εντόπισε στοιχεία εκλογικών παρατυπιών.[23]

Στις 3 Δεκεμβρίου η ECN ανακήρυξε την Νετούμπο Νάντι-Ντάιτουα νικήτρια των εκλογών.[24]

Αποτελέσματα προεδρικών εκλογών της Ναμίμπιας 2024[25] · [26]
Υποψήφιοι Κόμματα 1ος γύρος
Ψήφοι %
Νετούμπο Νάντι-Ντάιτουα SWAPO 638.560 58,07
Παντουλένι Ιτούλα IPC 284.106 25,84
ΜακΧένρι Βενάανι PDM 55.412 5,04
Μπερνάντους Σβαρτμπούι LPM 51.160 4,65
Τζομπ Αμουπάντα AR 19.676 1,79
Χέντρικ Γκαομπαέμπ UDF 12.604 1,15
Χενκ Ματζ RP 8.988 0,82
Εβιλάστους Κααρόντα SWANU 7.991 0,73
Αμπρόσιους Κουμπούα APP 5.197 0,47
Επαφράς Μουκουιλόνγκο NEFF 3.978 0,36
Φέστους Τόμας BCP 3.641 0,33
Μάικ Καβεκότορα RDP 2.974 0,27
Εράστους Σούμπουα ADM 2.069 0,19
Σακάρια Λικούβα UNP 2.013 0,18
Βάινο Αμουθένου CoD 1.213 0,11
Έγκυρα ψηφοδέλτια 1.099.582 98,69
Άκυρα και λευκά ψηφοδέλτια 14.552 1,31
Σύνολο 1.114.134 100
Αποχή 335.435 23,95
Εγγεγραμμένοι / συμμετοχή 1.449.569 76,05
Αποτελέσματα βουλευτικών εκλογών της Ναμίμπιας του 2024[27] · [28] · [29]
Image
Κόμμα Ψήφοι % +/- Έδρες +/-
Οργάνωση του Λαού της Νοτιοδυτικής Αφρικής (SWAPO) 583.300 53,38  −12,07 51  −12
Ανεξάρτητοι Πατριώτες για την Αλλαγή (IPC) 220.809 20,21 Νέο 20  +20
Θετική Επανατοποθέτηση (AR) 72.227 6,61 Νέο 7  +7
Δημοκρατικό Λαϊκό Κίνημα (PDM) 59.839 5,48  −11,17 5  −11
Λαϊκό Κίνημα Κατοίκων Χωρίς Γη (LPM) 56.971 5,21  +0,56 5  +1
Ενωμένο Δημοκρατικό Μέτωπο (UDF) 16.828 1,54  −0,25 1  −1
Ναμιμπιανοί Αγωνιστές για την Οικονομική Ελευθερία (NEFF) 11.743 1,07  −0,59 1  −1
Εθνική Ένωση της Νοτιοδυτικής Αφρικής (SWANU) 11.484 1,05  +0,4 1  0
Ρεπουμπλικανικό Κόμμα (RP) 10.942 1,00  −0,77 1  −1
Δημοκρατική Οργάνωση Εθνικής Ενότητας (NUDO) 10.687 0,98  −0,98 1  −1
Παλλαϊκό Κόμμα (APP) 7.219 0,66  −1,13 1  −1
Εθνικό Δημοκρατικό Κόμμα (NDP) 5.763 0,53  +0,05 1  +1
Κόμμα Σώματος του Χριστού (BCP) 6.647 0,61 Νέο 1  +1
Συναγερμός για τη Δημοκρατία και την Πρόοδο (RDP) 3.308 0,30  −0,79 0  −1
Εθνική Ενδυνάμωση κατά της Διαφθοράς (NEFC) 3.216 0,29 Νέο 0  0
Ενωμένο Κόμμα των Ναμιμπιανών (UNP) 2.706 0,25 Νέο 0  0
Κίνημα Δημοκρατικής Δράσης (ADM) 2.286 0,21 Νέο 0  0
Ενωμένο Λαϊκό Κίνημα (UPM) 2.143 0,20 Νέο 0  0
Κογκρέσο των Δημοκρατών (CoD) 1.800 0,16  −0,41 0  0
Χριστιανοδημοκρατική Φωνή (CDV) 1.452 0,13  −0,58 0  0
Εθνικό Πατριωτικό Μέτωπο (NPF) 1.315 0,12  −0,1 0  0
Διορισμένα μέλη 8  0
Έγκυρα ψηφοδέλτια 1.092.685 98,57
Άκυρα και λευκά ψηφοδέλτια 15.898 1,43
Σύνολο 1.108.583 100 104  0
Αποχή 340.986 24,32
Εγγεγραμμένοι / συμμετοχή 1.449.569 75,68

Στις 3 Δεκεμβρίου 2024 η Νάντι-Νταΐτουα ανακηρύχθηκε νικήτρια με 57% των ψήφων,[4][30] αποφεύγοντας έτσι έναν δεύτερο γύρο, ο οποίος είχε προβλεφθεί ότι θα συμβεί.[31][32] Έγινε η πρώτη γυναίκα που εκλέχθηκε ως πρόεδρος της Ναμίμπιας[4][33][34] και μία από τις δύο γυναίκες αρχηγούς κράτους στην Αφρική, μαζί με τη Σάμια Σουλούχου Χασάν της Τανζανίας.[34] Σε ομιλία της προς υποστηρικτές, η Νάντι-Ντάιτουα δήλωσε: «Το έθνος της Ναμίμπιας ψήφισε για ειρήνη και σταθερότητα».[31][32] Τα αποτελέσματα αποτέλεσαν τη χειρότερη εκλογική επίδοση για το SWAPO από την ανεξαρτησία της χώρας, με το κόμμα να εξασφαλίζει οριακή πλειοψηφία στο κοινοβούλιο.[31][32][33] Το Bloomberg χαρακτήρισε το αποτέλεσμα ως «ευρεία συνέχεια πολιτικής σε μια χώρα που βρίσκεται στα πρόθυρα να γίνει σημαντικός παραγωγός υδρογονανθράκων», σημειώνοντας τις πρόσφατες ανακαλύψεις υπεράκτιων κοιτασμάτων στην Λεκάνη Όρανζ.[33]

Ο Παντουλένι Ιτούλα, ο υποψήφιος που κατέλαβε τη δεύτερη θέση, δήλωσε ότι υπήρξαν «πολλαπλές παρατυπίες» και ότι θα «παλέψει... να ακυρώσει τις εκλογές μέσω των διαδικασιών που προβλέπονται από τη νομοθεσία μας».[4] Τα κόμματα της αντιπολίτευσης δεσμεύτηκαν να προσβάλουν δικαστικά την παράταση της εκλογικής διαδικασίας.[30][35] Ο Ιτούλα επέκρινε το γεγονός ότι άνοιξαν μόνο επιλεγμένα εκλογικά κέντρα, γεγονός που ενδεχομένως εμπόδισε χιλιάδες πολίτες από το να ψηφίσουν.[31] Τα κόμματα της αντιπολίτευσης μποϊκόταραν την ανακοίνωση των επίσημων αποτελεσμάτων που πραγματοποιήθηκε στο Βίντχουκ.[31][34] Τα αιτήματα της αντιπολίτευσης για επανάληψη των εκλογών απορρίφθηκαν από την Εκλογική Επιτροπή της Ναμίμπιας (ECN).[31] Το Φόρουμ Γερμανόφωνων Ναμιμπιανών δήλωσε ότι οι αμφιβολίες που προκλήθηκαν από την εκλογική παράταση μπορούν να οδηγήσουν σε δυσπιστία προς την κυβέρνηση, σημειώνοντας πως «είναι στα χέρια της ECN να αποφύγει αυτόν τον ολισθηρό δρόμο προς το χάος και τη βία».[36]

Στις 13 Δεκεμβρίου το εκλογικό δικαστήριο της Ναμίμπιας διέταξε την ECN να επιτρέψει στα κόμματα IPC και LPM πρόσβαση στα εκλογικά δεδομένα, στο πλαίσιο της εκλογικής τους προσφυγής.[37] Στις 28 Φεβρουαρίου 2025 το Ανώτατο Δικαστήριο της Ναμίμπιας έκρινε έγκυρη την εκλογική παράταση και απέρριψε την προσφυγή του IPC.[38]

  1. Matthys, Donald (8 Μαρτίου 2024). «ECN releases timetable for 27 November elections». The Namibian (στα Αγγλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 20 Απριλίου 2024.
  2. «Namibia's 2024 general elections slated for November 27». African Press Agency (στα Αγγλικά). 7 Μαρτίου 2024. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Μαρτίου 2024.
  3. Matthys, Donald (7 Μαρτίου 2024). «Namibia votes on 27 November». The Namibian (στα Αγγλικά).
  4. 1 2 3 4 «Namibia elects its first woman president». France 24 (στα Αγγλικά). AFP-Agence France Presse. 3 Δεκεμβρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2024.
  5. Nyaungwa, Nyasha (5 Φεβρουαρίου 2024). «Namibia interim president says no plan to run in this year's election». Reuters (στα Αγγλικά). Namibia. Ανακτήθηκε στις 6 Δεκεμβρίου 2024.
  6. «Namibian President Hage Geingob dies in a hospital where he was receiving treatment, his office says». Associated Press News. 4 Φεβρουαρίου 2024. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Φεβρουαρίου 2024.
  7. Nyaungwa, Nyasha (25 Νοεμβρίου 2024). «Namibia to vote in toughest election yet for ruling party». Reuters.
  8. «Namibia Fact Check Warns of Foreign Influence and Smear Campaigns Targeting Itula Ahead of Elections». The Namibian (στα Αγγλικά). 26 Νοεμβρίου 2024. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 26 Νοεμβρίου 2024.
  9. «Namibia's Ruling Party Faces Unexpectedly Challenging Vote». The New York Times. Associated Press. 24 Νοεμβρίου 2019. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 28 Νοεμβρίου 2019.
  10. The Three Branches of Government Αρχειοθετήθηκε 13 September 2020 στο Wayback Machine. Hanns Seidel Foundation
  11. Electoral system Αρχειοθετήθηκε 25 August 2019 στο Wayback Machine. IPU
  12. «Namibia extends voting after logistical issues». France 24. 28 Νοεμβρίου 2024.
  13. «VOTING CONTINUES». Facebook – The Namibian. 28 Νοεμβρίου 2024. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 28 Νοεμβρίου 2024.
  14. «Namibia faces election chaos as voting extended after 'irregularities'». Al Jazeera (στα Αγγλικά). 30 Νοεμβρίου 2024.
  15. Petersen, Shelleygan· Namene, John-Colin (28 Νοεμβρίου 2024). «Selected polling stations not solving problem – opposition parties». The Namibian (στα Αγγλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Νοεμβρίου 2024.
  16. Petersen, Shelleygan (29 Νοεμβρίου 2024). «President Mbumba's election extension proclamation unlawful – lawyer». The Namibian (στα Αγγλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Νοεμβρίου 2024.
  17. «UNCONSTITUTIONAL EXTENSION». Facebook – Windhoek Observer. 29 Νοεμβρίου 2024. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Νοεμβρίου 2024.
  18. 1 2 Petersen, Shelleygan (29 Νοεμβρίου 2024). «AU election observers say ECN is causing confusion with election extension». The Namibian (στα Αγγλικά).
  19. 1 2 «Africa Namibia opposition leader says party will not recognize vote». VOA (στα Αγγλικά). AFP. 30 Νοεμβρίου 2024.
  20. «Namibia's decision to extend election voting due to technical issues draws opposition complaints». AP News (στα Αγγλικά). 29 Νοεμβρίου 2024.
  21. «Namibia election: Opposition candidate Itula refuses to recognise poll result». BBC News (στα Αγγλικά). 1 Δεκεμβρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 1 Δεκεμβρίου 2024.
  22. «Namibia's female VP leads in presidential election marred by problems and opposition complaints». AP News (στα Αγγλικά). 2 Δεκεμβρίου 2024.
  23. Kodjo, Tchioffo. «PRELIMINARY STATEMENT: African Union Election Observation Mission to the Republic of Namibia, 27 November General Elections, Windhoek, 29 November 2024». African Union, Peace and Security Department (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 1 Δεκεμβρίου 2024.
  24. Savage, Rachel. «Namibia elects its first female president in disputed elections». The Guardian (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2024.
  25. Commission électorale de Namibie (επιμ.). «Presidential ballot 2024 Election results». elections.na (στα Αγγλικά). Unknown parameter |caccess-date= ignored (βοήθεια).
  26. Commission électorale de Namibie (3 Δεκεμβρίου 2024). «Statement by Dr Elsie T. Nghikembua Chairperson of the Electoral Commission of Namibia at the occassion of the declaration of the results for the 2024 Presidential and National Assembly Elections» (pdf) (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 5 Δεκεμβρίου 2024..
  27. Commission électorale de Namibie (επιμ.). «National Assembly 2024 Election results». elections.na (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2024..
  28. «Namibian real-time preliminary election results 2024». namvotes.site (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2024. Unknown parameter |subtitle= ignored (βοήθεια).
  29. Commission électorale de Namibie (3 Δεκεμβρίου 2024). «Statement by Dr Elsie T. Nghikembua Chairperson of the Electoral Commission of Namibia at the occassion of the declaration of the results for the 2024 Presidential and National Assembly Elections» (pdf) (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 5 Δεκεμβρίου 2024..
  30. 1 2 «Namibia elects country's first woman president». Al Jazeera (στα Αγγλικά). 3 Δεκεμβρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2024.
  31. 1 2 3 4 5 6 «Namibia will have its first female leader after VP wins presidential election for the ruling party». AP News (στα Αγγλικά). 3 Δεκεμβρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2024.
  32. 1 2 3 «Namibia elects Nandi-Ndaitwah as first woman president». DW (στα Αγγλικά). 3 Δεκεμβρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2024.
  33. 1 2 3 Nhongo, Kaula (3 Δεκεμβρίου 2024). «Namibia Ruling Party Retains Power in Worst Election Showing». Bloomberg (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2024.
  34. 1 2 3 Zane, Damian (3 Δεκεμβρίου 2024). «Namibia election: Swapo's Netumbo Nandi-Ndaitwah elected first female president». BBC. BBC News. Ανακτήθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2024.
  35. «Namibia election: Opposition candidate Itula refuses to recognise poll result». BBC News (στα Αγγλικά). 1 Δεκεμβρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 6 Δεκεμβρίου 2024.
  36. Mumbuu, Edward (2 Δεκεμβρίου 2024). «ECN slammed over electoral conduct». New Era Live. Ανακτήθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2024.
  37. «Nambian court grants opposition parties access to election data». Africanews. 13 Δεκεμβρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 13 Δεκεμβρίου 2024.
  38. «Namibia: Supreme Court throws out challenge to presidential election result». Africanews. 28 Φεβρουαρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 1 Μαρτίου 2025.