Αρχαία Ελεύθερνα Ρεθύμνου
Συντεταγμένες: 35°21′N 24°40′E / 35.350°N 24.667°E
| Αρχαία Ελεύθερνα | |
|---|---|
| Διοίκηση | |
| Χώρα | Ελλάδα |
| Περιφέρεια | Κρήτης |
| Περιφερειακή Ενότητα | Ρεθύμνης |
| Δήμος | Ρεθύμνης |
| Δημοτική Ενότητα | Αρκαδίου |
| Δημοτική Κοινότητα | Αρχαίας Ελεύθερνας |
| Γεωγραφία | |
| Γεωγραφικό διαμέρισμα | Κρήτη |
| Νομός | Ρεθύμνης |
| Υψόμετρο | 200 |
| Έκταση | 10,076 (η κοινότητα) |
| Πληθυσμός | |
| Μόνιμος | 117 |
| Έτος απογραφής | 2021 |
Η Αρχαία Ελεύθερνα (Πρινές) είναι χωριό και έδρα ομώνυμης Τοπικής Κοινότητας του Δήμου Ρεθύμνης[1] στην Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνης της Κρήτης. Ονομάστηκε έτσι λόγω της γειτνίασής του με τον αρχαιολογικό χώρο της Ελεύθερνας. Τα έτη 2005, 2006, 2007 και 2008 έλαβε βραβείο "καθαρότερου οργανωμένου παραδοσιακού οικισμού" από τη Νομαρχιακή Επιτροπή Τουριστικής Προβολής Ρεθύμνης[2]. Κοντά στο χωριό βρίσκεται η Αρχαία Ελεύθερνα, μια από τις σημαντικότερες πόλεις της αρχαίας Κρήτης.
Εκκλησιαστική υπαγωγή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η εκκλησία του χωριού είναι αφιερωμένη στον Προφήτη Ηλία. Εκκλησιαστικά υπάγεται στην Γ΄ Αρχιερατική Περιφέρεια της Ιεράς Μητροπόλεως Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου, της Εκκλησίας της Κρήτης.

Ο διπλός Ναός του Σωτήρα Χριστού και του Ιωάννη Προδρόμου είναι σημαντικό μεσαιωνικό μνημείο στο ανατολικό άκρο του οικισμού. Ο ναός του Σωτήρα είναι σε σχήμα ελεύθερου σταυρού με τρούλο και διασώζει τοιχογραφία του Παντοκράτορα στον τρούλο. Το μνημείο αυτό χρονολογείται στον 12ο αι. αλλά η αρχιτεκτονική του δηλώνει πλήθος παρεμβάσεων κατά τους επόμενους αιώνες. Τον 16ο αι. χτίζεται και ο ναός του Προδρόμου σε επαφή με τον παλαιότερο ναό, και όλο μαζί το συγκρότημα πιθανότατα φιλοξένησε στον Ύστερο Μεσαίωνα ένα μικρό μοναστήρι.[3]
Καθημερινή ζωή, λαογραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Στο χωριό γίνεται πανηγύρι για τον εορτασμό του Προφήτη Ηλία (20 Ιουλίου)[4]
Διοικητικά - πληθυσμιακά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Δείτε: Κοινότητα Αρχαίας Ελεύθερνας
Ως οικισμός αναφέρεται επίσημα το 1925, με παλιά ονομασία Πρινές, στο ΦΕΚ 27Α - 31/01/1925 να ορίζεται έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κοινότητας. Το 1987 με το ΦΕΚ 87Α - 09/06/1987 μετονομάστηκε σε Αρχαία Ελεύθερνα.[5][6] Σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης αποτελεί την κοινότητα Αρχαίας Ελεύθερνας που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Αρκαδίου του Δήμου Ρεθύμνης και σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχει πληθυσμό 115 κατοίκους[7].
Πληθυσμός
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Έτος | Πληθυσμός |
|---|---|
| 1991 | 99 |
| 2001 | 83 |
| 2011 | 115 |
| Έτος | Πληθυσμός |
|---|---|
| 1961 | 457 |
| 1971 | 360 |
| 1981 | 350 |
| 1991 | 103 |
| 2001 | 100 |
| 2011 | 114 |
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «Τοπική Κοινότητα Αρχαίας Ελεύθερνας | Αρχαίας Ελεύθερνας | Δήμος». www.rethymno.gr. Ανακτήθηκε στις 8 Μαρτίου 2022.
- ↑ Βραβευμένοι Οικισμοί του Ρεθύμνου[νεκρός σύνδεσμος]
- ↑ Tsivikis, Nikos (στα αγγλικά). Τσιβίκης, Ν. (2013), Αναζητήσεις στη Μεσαιωνική Ελεύθερνα: Ο διπλός ναός του Σωτήρα Χριστού και του Αγίου Ιώαννη και το Μοναστήρι της Ελεύθερνας, in: Σιουμπάρα, Ε. and Ψαρουδάκης, Κ., (eds.), ΘΕΜΕΛΙΟΝ, Μελέτες για τον δάσκαλο Πέτρο Θέμελη, Athens, 345-365.. https://www.academia.edu/3694294/%CE%A4%CF%83%CE%B9%CE%B2%CE%AF%CE%BA%CE%B7%CF%82_%CE%9D._2013_%CE%91%CE%BD%CE%B1%CE%B6%CE%B7%CF%84%CE%AE%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%82_%CF%83%CF%84%CE%B7_%CE%9C%CE%B5%CF%83%CE%B1%CE%B9%CF%89%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CE%95%CE%BB%CE%B5%CF%8D%CE%B8%CE%B5%CF%81%CE%BD%CE%B1_%CE%9F_%CE%B4%CE%B9%CF%80%CE%BB%CF%8C%CF%82_%CE%BD%CE%B1%CF%8C%CF%82_%CF%84%CE%BF%CF%85_%CE%A3%CF%89%CF%84%CE%AE%CF%81%CE%B1_%CE%A7%CF%81%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%8D_%CE%BA%CE%B1%CE%B9_%CF%84%CE%BF%CF%85_%CE%91%CE%B3%CE%AF%CE%BF%CF%85_%CE%99%CF%8E%CE%B1%CE%BD%CE%BD%CE%B7_%CE%BA%CE%B1%CE%B9_%CF%84%CE%BF_%CE%9C%CE%BF%CE%BD%CE%B1%CF%83%CF%84%CE%AE%CF%81%CE%B9_%CF%84%CE%B7%CF%82_%CE%95%CE%BB%CE%B5%CF%8D%CE%B8%CE%B5%CF%81%CE%BD%CE%B1%CF%82_in_%CE%A3%CE%B9%CE%BF%CF%85%CE%BC%CF%80%CE%AC%CF%81%CE%B1_%CE%95._and_%CE%A8%CE%B1%CF%81%CE%BF%CF%85%CE%B4%CE%AC%CE%BA%CE%B7%CF%82_%CE%9A._eds._%CE%98%CE%95%CE%9C%CE%95%CE%9B%CE%99%CE%9F%CE%9D_%CE%9C%CE%B5%CE%BB%CE%AD%CF%84%CE%B5%CF%82_%CE%B3%CE%B9%CE%B1_%CF%84%CE%BF%CE%BD_%CE%B4%CE%AC%CF%83%CE%BA%CE%B1%CE%BB%CE%BF_%CE%A0%CE%AD%CF%84%CF%81%CE%BF_%CE%98%CE%AD%CE%BC%CE%B5%CE%BB%CE%B7_Athens_345-365.
- ↑ «άρθρο με ημερομηνία 20-7-2010 στον ιστότοπο Ρέθεμνος, ανακτήθηκε 2012-04-07». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Μαΐου 2013. Ανακτήθηκε στις 2 Απριλίου 2012.
- ↑ «ΕΕΤΑΑ-Διοικητικές Μεταβολές των Οικισμών». www.eetaa.gr. Ανακτήθηκε στις 17 Αυγούστου 2022.
- ↑ «Νόμος 4555/2018 - ΦΕΚ 133/Α/19-7-2018 ( Άρθρα 1 - 151) (Πρόγραμμα ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ) (Κωδικοποιημένος)». e-nomothesia.gr | Τράπεζα Πληροφοριών Νομοθεσίας. Ανακτήθηκε στις 17 Αυγούστου 2022.
- ↑ «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού Αρχειοθετήθηκε 2020-05-20 στο Wayback Machine.», σελ. 10887 (σελ. 413 του pdf)
- ↑ https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2011_monimos.pdf
- ↑ https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2001_monimos.pdf
- ↑ https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1991_monimos.pdf
- ↑ ΠΛ 11:353
- ↑ ΠΛΜ 50:337
- ↑ https://www.statistics.gr/2011-census-pop-hous
Πηγές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα, 1996, 2006 (ΠΛΜ)
- Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς, 1963 (ΠΛ)
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Οδηγός: Ποδηλατικές διαδρομές (σε μορφή pdf και έντυπο) Επιτροπή τουριστικής προβολής νομού, ανακτήθηκε 2012-04-07
- Πληροφορίες στην ιστοσελίδα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ρεθύμνου.[νεκρός σύνδεσμος]
- «Θαμμένο αίνιγμα 29 αιώνων», άρθρο στον ιστότοπο της εφημερίδας «Τα Νέα», 13 Σεπτεμβρίου 2011.

