٢ی موحەڕڕەم

٢ی موحەڕڕەم یان ٢ی موحەڕڕەم حەرام یان ٢/١ (دووەم ڕۆژی مانگی یەکەم) دووەم ڕۆژی ساڵە بەپێی ڕۆژژمێری کۆچی. ٣٥٢ یان ٣٥٣ ڕۆژی ماوە تا کۆتایی ساڵ.

ڕووداوەکان

1. ٦١ی کۆچی - ھاتنی ئیمام حسێن بۆ کەربەلا.
2. ٩٩ کۆچی - گەمارۆدانی موسڵمانان بۆ قوستەنتینیە بە سەرکردایەتی مەسلامی کوڕی عەبدولملک لە سەردەمی شانشینی ئومەویدا.
3. ١٠٩٩ کۆچی - لابردنی سوڵتانی عوسمانی محەممەدی چوارەم، و ئەرکی براکەی، سوڵتان سلێمان خانی دووەم، لە ئەنجامی ئەو شکستە یەک لە دوای یەکانەی کە بەسەر ئیمپراتۆرییەتی عوسمانیدا ھات لە کۆتایی دەسەڵاتەکەیدا، کە بووە ھۆی وروژاندنی ئەو سوپایەی کە لە پۆستەکەی لابرد و براکەی وەک پارێزگار دەستنیشان کرد.
4. ١٢٠٤ی کۆچی - فەرماندەی عوسمانی «جەنازە حەسەن پاشا» لە شەڕی بۆزۆ لەلایەن سوپای ڕووسیا و ئەڵمانیاوە شکستی ھێنا. ٢٣ ھەزار سەربازی عوسمانی شەھیدبوون ئەمەش ڕێگەی خۆشکرد بۆ ئەوەی ئەڵمانییەکان بچنە ناو بوخارێست کە ملکەچی عوسمانییەکان بوو.
5. ١٢٥٦ کۆچی - ئەحمەد بەگ بن مستەفا قوتابخانەی سەربازی باردۆی دامەزراند وەک یەکەم قوتابخانەی مۆدێرن لە تونس کە ئەفسەر و تەکنیکاری دەرچوو بۆ سوپای ئاسایی خۆی.
6. ١٣١٨ی کۆچی - سوڵتان عەبدولحەمیدی دووەمی عوسمانی فەرمانی دامەزراندنی ھێڵی ئاسنی حیجاز بۆ خزمەتکردنی حاجیانی دەرکرد.
7. ١٣٢٧ی کۆچی - بوومەلەرزەیەکی گەورە لە ئێران ڕوویدا، کە گوڕی ٧٫٣ ڕێختەر بوو و ٥٥٠٠ کەسی کوشت، بەمەش بە یەکێک لە مەترسیدارترین بوومەلەرزە لە جیھان دادەنرێت.
8. ١٣٣٠ کۆچی - کردنەوەی قوتابخانەی موبارەکییە کە یەکەم قوتابخانەی ئاسایی بوو لە کوێت.
9. ١٣٣١ کۆچی - دەستبەکاربوونی بەنداوی ئەسوان لە میسر.
10. ١٣٤١ی کۆچی - فەلەستینییەکان لە “ کۆنفرانسی نابلوس ”دا ئیختیاری بەریتانیایان بەسەر فەلەستین ڕەتکردەوە.
11. ١٣٤٥ی کۆچی - ژاپۆن لە کۆمەڵەی گەلان کشایەوە، کە ئەو ڕێکخراوە بوو کە لە دوای جەنگی جیھانی یەکەمەوە سەریھەڵدا، و لەگەڵ جەنگی جیھانی دووەمدا داڕما دوای ئەوەی نەیتوانی ڕێگری لە سەرھەڵدانی ئەم شەڕە بکات. ژمارەی ئەندامەکانی لە ساڵی ١٩٤٣ تەنھا گەیشتە ١٠ وڵات، لەکاتێکدا لە ساڵی ١٩٣٧ دا ٥٨ وڵات بوو.
12. ١٣٤٩ی کۆچی - یەکەم ژمارەی ڕۆژنامەی مەغریب لەلایەن ڕاگری ڕۆژنامەوانی جەزائیر ئەبو یەکزان ئیبراھیم بڵاوکرایەوە.
13. ١٣٥٧ کۆچی - دۆزینەوەی نەوت لە سعودیە.
14. ١٣٦٦ کۆچی - گۆڤاری سەعدە کە لەلایەن داگیرکەری فەرەنساوە لە مەغریب دەرچووە، یادی ٤٤ ساڵەی بڵاوبوونەوەی دەکاتەوە.
15. ١٣٧٧ی کۆچی - بەھی ئەدغام وەک سەرۆک وەزیرانی تونس دەستنیشانکرا دوای ئەوەی حەبیب بۆرگویبە پۆستی سەرۆکایەتی کۆماری تونسی وەرگرت.
16. ١٣٨٠ی کۆچی - سەربەخۆیی سۆماڵی فەرەنسی (جیبۆتی) لە ئیتاڵیا.
17. ١٣٨٣ی کۆچی - ٣٠ وڵاتی ئەفریقا دامەزراندنی ڕێکخراوی یەکێتی ئەفریقایان لە ئەدیس ئەبابا ڕاگەیاند.
18. ١٣٨٥ی کۆچی - کەشتیوانی ئەمریکی ڕید وایت یەکەم پیاسەی بۆشایی ئاسمان ئەنجامدا.
19. ١٣٩٠ کۆچی - سەرۆکی بزووتنەوەی فەتح، یاسر عەرەفات، بۆ یەکەمجار سەردانی مۆسکۆی کرد لە دوای ئەم سەردانە، پشتیوانی سۆڤیەت بۆ خەباتی ئەم ڕێکخراوە کە بە چەپ دەستی پێکرد.
20. ١٣٩٧ کۆچی - لیبیا سپۆنسەری ڕێککەوتنێکی نێوان حکوومەتی فلیپین و موسڵمانان دەکات کە تێیدا ھاتووە موسڵمانان سەربەخۆیی لە باشووری فلیپین بدرێت.
21. ١٤١١ی کۆچی - ھێزەکانی عێراق لەسەر سنووری کوەیت کۆبوونەوە.
22. ١٤١٣ کۆچی - عەلی کافی دوای تیرۆرکردنی محەممەد بوودیاف وەک سەرۆکی جەزائیر دەستنیشانکرا.
23. ١٤٢٤ کۆچی - ١٧ ئیسرائیلی لە شاری حەیفا کوژران دوای ھێرشێکی بۆردومان لەناو پاسێکدا کە لەلایەن فەلەستینییەکی سەر بە بزووتنەوەی حەماسەوە ئەنجامدرا.
24. ١٤٣٠ کۆچی - پاشا عەبدوڵڵای دووەم بن حوسێن، پاشای ئوردن، مەیجر جەنەڕاڵ محەممەد ڕەقەدی وەک بەڕێوەبەری ھەواڵگری گشتی دەستنیشانکرد، شوێنی لیوا محەممەد زەھابی گرتەوە.
25. ١٤٣٧ کۆچی - شوێنەوارناسانی ئەمریکی دوای دە ساڵ لە ھەڵکەندن، دۆزینەوەی وێرانەکانی شاری سۆدۆمیان ڕاگەیاند کە شاری خەڵکی لووت بوو کە لە قورئانی پیرۆز و کتێبی پیرۆزدا باسی لێوە کراوە.

لەدایک بوونەکان

1. ٦٨٧ کۆچی - ئۆرھان غازی دووەم سوڵتانی عوسمانی.
2. ١٢٣٣ی کۆچی - حوسێن عەلی بن عەباس بوزورگ، نازناوی بەھا، دامەزرێنەری تەریقەتی بەھایی.
3. ١٣٠٤ کۆچی - ئەحمەد ئەمین نووسەرێکی گەورەی میسری.
4. ١٣٢٨ کۆچی - شەوقی دەیف نووسەر و زمانزانی میسری.
5. ١٣٣٣ی کۆچی - عەبدوڵڵا عەلایلی یەکێک لە زمانزانەکانی لەڤانت.
6. ١٣٤٤ی کۆچی - ئایدا ھیلال، ئەکتەری لوبنانی- میسری.
7. ١٣٤٦ی کۆچی -
   1. ڕیفعەت گەمال سیخوڕێکی میسری لە ئیسرائیل کە بە ناوی ڕەفعەت ھاگان ناوبانگی دەرکرد.
   2. یوسف عەنی ئەکتەر و دەرھێنەری عێراقی.
8. ١٣٦٠ کۆچی - نادر گەڵال دەرھێنەری میسری.
9. ١٣٦٦ی کۆچی - سامییە جەزایری، ئەکتەری سووری.
10. ١٣٨١ کۆچی - ھالا سدقی، ئەکتەری میسری.
11. ١٣٨٦ کۆچی - ڕاجا بێلمالێە، گۆرانیبێژی مەغریبی.
12. ١٣٩٨ی کۆچی - سەفا تاجەدین، ئەکتەری میسری.
13. ١٤٠٦ کۆچی - ئیمارات ڕزق، ئەکتەری سووری.
14. ١٤٠٩ کۆچی - شەھاد بەرمەدە گۆرانیبێژی سووری.

مردن

1. ٨٥٥ کۆچی - مورادی دووەم، شەشەمین سوڵتانی عوسمانی.
2. ١٢٥١ کۆچی - حوسێن نەجەف، شەرعزان و شاعیری عێراقی.
3. ١٣٠٥ کۆچی - ئەحمەد فارس شەدیق، زانای گەورەی عەرەب و خاوەنی ڕۆژنامەی جەوایب.
4. ١٣٢٨ی کۆچی - شەوقی زەیف سەرۆکی ئەکادیمیای زمانی عەرەبی لە قاھیرە و سەرۆکی یەکێتی ئەکادیمیا زمانەوانی عەرەبی.
5. ١٣٧٠ی کۆچی - محەممەد تاھر سەماوی، شەرعزان و مێژوونووسی ئەدەبی و شاعیری عێراقی.
6. ١٤١١ی کۆچی -
   1. نادییە سەبا، ئەکتەری میسری.
   2. نادرا گۆرانیبێژی میسری.
7. ١٤١٨ کۆچی - ڕاویا عاتیا، سیاسەتمەداری میسری.
8. ١٤٢١ کۆچی - حەبیب بۆرگویبا سەرۆکی تونس.
9. ١٤٤٠ کۆچی - ڕاچید تەھا گۆرانیبێژی جەزائیری.

بەستەرە دەرەکییەکان

• ماڵپەڕی چیرۆکی ئیسلام: لە مانگی موحەڕەمدا ڕوویدا.