close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Χριστόφορος Περραιβός

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Χριστόφορος Περραιβός
Image
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
Χριστόφορος Περραιβός (Ελληνικά)
Όνομα γεννήσεωςΧριστόφορος Χατζηβασιλείου
Γέννηση1773[1][2]ή1776[3][4]
Παλαιοί Πόροι Πιερίας
Θάνατος4  Μαΐου 1863
Αθήνα
Χώρα πολιτογράφησηςΕλλάδα
Οθωμανική Αυτοκρατορία
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςνέα ελληνικά
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητασυγγραφέας
πολιτικός
στρατιωτικός
ιστορικός[5]
Στρατιωτική σταδιοδρομία
Βαθμός/στρατόςυποστράτηγος
Πόλεμοι/μάχεςΕλληνική Επανάσταση του 1821
Αξιώματα και βραβεύσεις
ΑξίωμαΦιλικός
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Ο Χριστόφορος Περραιβός (Παλαιοί Πόροι, 1773 – Αθήνα, 4 Μαΐου 1863) υπήρξε Έλληνας δάσκαλος, συγγραφέας, στρατιωτικός και εξέχων αγωνιστής της Ελληνικής Επανάστασης του 1821. Καταγόμενος από τον μακεδονικό Όλυμπο και ανατραφείς στην θεσσαλική κωμόπολη της Ελασσόνας, πραγματοποίησε τις σπουδές του στο Βουκουρέστι και στη Βιέννη, με αρχικό σκοπό την κατάρτιση στον τομέα της ιατρικής. Ωστόσο, η επαφή του με τον Ρήγα Βελεστιλή ενίσχυσε αποφασιστικά το επαναστατικό του φρόνημα, οδηγώντας τον σε εκτεταμένες περιοδείες στον ελλαδικό χώρο και τις ελληνικές παροικίες της Ευρώπης, με σκοπό τη μύηση των Ελλήνων στη Φιλική Εταιρεία.

Κατά τη διάρκεια της Επανάστασης, ο Περραιβός συμμετείχε σε πολυάριθμες μάχες κατά των Οθωμανών και εκπροσώπησε τη Θεσσαλία σε δύο Εθνοσυνελεύσεις. Μετά την ίδρυση του ανεξάρτητου ελληνικού κράτους, αναγνωρίστηκε με σημαντικούς στρατιωτικούς βαθμούς, τιμώντας τη συμβολή του στον Αγώνα.

Στην ώριμη περίοδο της ζωής του συνέγραψε τα απομνημονεύματά του, καλύπτοντας το χρονικό διάστημα 1820–1829. Το έργο αυτό παρέχει πλούσιο υλικό και πολύτιμες μαρτυρίες σχετικά με την επαναστατική οργάνωση και την κατάσταση σε περιοχές όπως η Ήπειρος, η Στερεά Ελλάδα, η Θεσσαλία και η Πελοπόννησος, καθιστώντας τον Περραιβό σημαντική πηγή για τη μελέτη της Ελληνικής Επανάστασης.

Βιογραφικά στοιχεία

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε το 1773 στους Παλαιούς Πόρους (παλ. Πούρλες) της Πιερίας[6][7]. Το πραγματικό επίθετο της οικογενείας του ήταν Χατζηβασιλείου που το έκαμε Περραιβός από την αρχαία ονομασία της πόλεως που καταγόταν.

«Ο Χριστόφορος Περραιβός είναι ο ζωντανός κρίκος που ενώνει δυο περιόδους της νεοελληνικής ιστορίας: της προδρομικής του Ρήγα και της επαναστατικής των χρόνων της Φιλικής. Η πρώτη ρίχνει το σπόρο, ζυμώνει ιδέες, ανοίγει δρόμους, η δεύτερη οργανώνει, συγκροτεί δυνάμεις, καθορίζει πορεία, προβαίνει στην άμεση επαναστατική πράξη».
Γιώργης Λαμπρινός, Μορφές του Εικοσιένα[8]

Το 1793 σπούδασε στην ακμάζουσα τότε ελληνική Σχολή του Βουκουρεστίου και το 1796 στη Βιέννη, προκειμένου να σπουδάσει ιατρική. Στη Βιέννη συνάντησε τον Ρήγα Βελεστινλή, έγινε οπαδός του και έκτοτε συνεχής σύντροφός του. Όταν από προδοσία οι Αυστριακοί ανακάλυψαν τα επαναστατικά σχέδια του Ρήγα Φεραίου (17 Δεκεμβρίου 1797), συνέλαβαν και τον Περραιβό, ο οποίος όμως αφέθηκε ελεύθερος, αφού ο Ρήγας τον κάλυψε (κατά κάποιους αυτό δεν διασταυρώνεται) λέγοντας στις αυστριακές αρχές που τους συνέλαβαν ότι τον γνώρισε καθ΄οδόν και ότι έρχονταν στην Τεργέστη για να σπουδάσει ιατρική.

Οι Γάλλοι εκτιμώντας τα οργανωτικά αλλά και τα συνωμοτικά του προσόντα του εμπιστεύτηκαν πολλές δύσκολες αποστολές σε διεργασίες. Στην Κέρκυρα όπου διέμεινε αρκετά χρόνια, μέχρι το 1817, συνέγραψε την "Ιστορία του Σουλίου και της Πάργας", την οποία εξέδωσε ανωνύμως στο Παρίσι το 1803 (μόνο τον α΄ τόμο) υπογράφοντας τον πρόλογο με το ψευδώνυμο Στέφανος Αναγυράσιος. Στη συνέχεια, το 1815, εκδίδει πλήρως το έργο του στη Βενετία με το κρυπτογραφημένο όνομα βυκ ψο ψξη λα αωκα, το οποίο κατά την ελληνική αρίθμηση αντιστοιχεί στους αριθμούς 2420 770 768 31 1821. Αργότερα, το 1857, ακολούθησε η τρίτη επώνυμη έκδοση, διορθωμένη.

Παρά ταύτα ο Χριστόφορος Περραιβός, τόσο στην Επτάνησο όσο και στη Βενετία, πολλές φορές καταδιώχθηκε ως συνωμότης, κατορθώνοντας όμως κάθε φορά να μένει εκτός φυλακών. Το 1817 μετά την ήττα του Ναπολέοντα όπου η γαλλική πολιτική ήταν πλέον ανίσχυρη προς την Ιερά Συμμαχία, πήγε στην Αγία Πετρούπολη όπου και διερχόμενος από την Οδησσό συναντήθηκε με τους αρχηγούς της Φιλικής Εταιρείας Σκουφά, Αναγνωστόπουλο, Τσακάλωφ και Αντ. Κομιζόπουλο και έγινε μέλος της.

Από την εποχή αυτή αρχίζει και η νέα δράση του Περραιβού. Κατ΄ εντολή της Φιλικής Εταιρείας κατήλθε στη Μάνη για να προετοιμάσει τη μεγάλη εξέγερση. Επισκέφθηκε πολλές πόλεις της Πελοποννήσου και λίγο πριν την επανάσταση μετέβη στην Ήπειρο στη περιοχή του Σουλίου, μετά στους Παξούς και τέλος στο Μεσολόγγι. Κατά δε την Επανάσταση του 1821 έδρασε και ως πολιτικός αλλά και ως στρατιωτικός. Μετά το θάνατο του Καραϊσκάκη, ο Περραιβός τέθηκε υπό τις διαταγές του Υψηλάντη και τον ακολούθησε στις εκστρατείες του εναντίον των Τούρκων.

Έλαβε μέρος ως πληρεξούσιος στη Γ' Εθνοσυνέλευση και στη Δ' Εθνοσυνέλευση Άργους[9].

Μετά την ίδρυση του Ελληνικού Βασιλείου διορίσθηκε συνταγματάρχης στη Βασιλική Φάλαγγα. Στις 18 Μαρτίου του 1844 ο Βασιλεύς Όθωνας του απένειμε τον βαθμό του υποστράτηγου.

Πέθανε στην Αθήνα σε ηλικία 90 χρόνων, στις 4 Μαΐου 1863.

Στην υπηρεσία της Γαλλίας

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Υποστηρικτής του δημοκρατικού πολιτεύματος, ο Περραιβός τάχθηκε στην υπηρεσία της Γαλλίας, όταν αυτή διοικούσε τα Ιόνια Νησιά. Μάλιστα, συνέθεσε μία Ωδή προς τιμήν του Βοναπάρτη[10].

Εκτός της παραπάνω αναφερόμενης δίτομης "Ιστορίας του Σουλίου και της Πάργας", ο Χριστόφορος Περραιβός συνέγραψε επίσης τα "Πολεμικά απομνημονεύματα" το 1836 σε δύο τόμους, και τη βιογραφία του Ρήγα Φεραίου του Θεσσαλού το έτος 1860.