Νεοχώρι Θεσπρωτίας
Συντεταγμένες: 39°30′31.59″N 20°26′13.10″E / 39.5087750°N 20.4369722°E
Το Νεοχώρι είναι οικισμός της Ηπείρου στην Περιφερειακή Ενότητα Θεσπρωτίας.[1]
Γεωγραφικά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το Νεοχώρι βρίσκεται νότια του Καλαμά σε υψόμετρο περίπου 290 μέτρα.[2] Το χωριό απέχει 10 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά από την Παραμυθιά (έδρα του δήμου) και 26 χιλιόμετρα ανατολικά από την Ηγουμενίτσα ενώ βόρεια περνάει η ΕΟ Ιωαννίνων - Ηγουμενίτσας και νότια η Εγνατία Οδός. Αξιοθέατο είναι το Λαογραφικό Μουσείο Νεοχωρίου, το οποίο στεγάζεται στο παλαιό πέτρινο κτίριο του Δημοτικού Σχολείου που έχει πλήρως αναπαλαιωθεί και φιλοξενεί από τον Απρίλιο το 2009 την πλούσια συλλογή εκθεμάτων (ξεπερνά τα 350 είδη).[3]
Ιστορικά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το Νεοχώρι ιδρύθηκε τον 18ο αιώνα και ήταν καινούργιο σε σύγκριση με τα άλλα χωριά της περιοχής, γι' αυτό και του δόθηκε το όνομα αυτό, δηλαδή Νέο Χωριό. Βρισκόταν υπό την κυριαρχία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας μέχρι το 1912 και ήταν μισό μουσουλμανικό.[4] Το 1922, μετά το τέλος Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου και του Ελληνοτουρκικού Πολέμου, καθώς και την ανταλλαγή πληθυσμών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, μέρος του μουσουλμανικού πληθυσμού ήρθε στην Τουρκία. Το μέρος των Μουσουλμάνων που ήταν Τσάμηδες θεωρούνταν εξαιρέσεις και παρέμειναν στο χωριό. Με την έναρξη της Βαλκανικής εκστρατείας το 1941 και την ιταλική πολιορκία, πολλοί εγκατέλειψαν το χωριό. Πήγαν στην πλησιέστερη μεγάλη πόλη, έπειτα στην Παραμυθιά και στα γύρω βουνά. Μερικοί εντάχθηκαν στον ΕΔΕΣ για να πολεμήσουν για την ελευθερία τους. Οι Τσάμηδες του χωριού εντάχθηκαν στο Μπάλι Κομπετάρ, αλβανική οργάνωση που συνεργάστηκε με τη ναζιστική Γερμανία. Στις 27 Σεπτεμβρίου 1943, οι Γερμανοί κατακτητές εξαπέλυσαν επιθέσεις στα χωριά κοντά στην Παραμυθιά, συμπεριλαμβανομένου του Νεοχωρίου, με το Μπάλι Κομπετάρ.[5] Τα σπίτια πυρπολήθηκαν και οι εναπομείναντες πολίτες εκτελέστηκαν.[6] Μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, ο πληθυσμός επέστρεψε, μαζί με πολλούς νέους πολίτες από γειτονικά χωριά. Ο χριστιανικός πληθυσμός ξαναέχτισε τα κατεστραμμένα σπίτια, καθώς και το σχολείο στο κέντρο, το οποίο θεωρούνταν ναζιστική βάση και διεξήχθησαν οι ανακρίσεις. Το τζαμί, που καταστράφηκε από τον πόλεμο, ξαναχτίστηκε επίσης και είναι η μεγαλύτερη εκκλησία στο χωριό, ο Άγιος Παντελεήμων.
Διοικητικά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Αναφέρεται επίσημα μετά την απελευθέρωση το 1919 να ορίζεται έδρα της ομώνυμης κοινότητας.[7] Σύμφωνα με το πρόγραμμα «Καλλικράτης» και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι, μαζί με τον Άγιο Γεώργιο και την Νεράιδα αποτελούν την ομώνυμη κοινότητα[8], που ανήκει στη Δημοτική Ενότητα Παραμυθιάς του Δήμου Σουλίου και σύμφωνα με την απογραφή 2021 απογράφησαν 168 κάτοικοι[9] ενώ με αυτήν του 2011 ήταν 157[10].
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα. 45. Εκδοτικός Οργανισμός Πάπυρος. 1996. σελ. 74.
- ↑ «Νεοχώρι ΘΕΣΠΡΩΤΙΑΣ, Δήμος ΣΟΥΛΙΟΥ | buk.gr». buk.gr. Ανακτήθηκε στις 25 Μαΐου 2025.
- ↑ «ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΝΕΟΧΩΡΙΟΥ». Δήμος Σουλίου. Ανακτήθηκε στις 25 Μαΐου 2025.
- ↑ Romianews. «ROMIANEWS: Πόσοι Χριστιανοί και πόσοι Μουσουλμάνοι κατοικούσαν στα χωριά της Θεσπρωτίας το 1943. ΠΙΝΑΚΕΣ». ROMIANEWS. Ανακτήθηκε στις 25 Μαΐου 2025.
- ↑ Χέρμαν Φρανκ Μέγιερ: Αιματοβαμμένο Έντελβάις: η 1η Ορεινή Μεραρχία στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Βερολίνο 2008, (1η έκδοση). ISBN 978-3-86153-447-1.
- ↑ Άγκνες Γένσεν Μάνγκεριχ:. Αλβανική απόδραση: η αληθινή ιστορία νοσοκόμων του Αμερικανικού Στρατού πίσω από τις εχθρικές γραμμές. University Press of Kentucky, Λέξινγκτον, Κεντάκι 1999. ISBN 978-0-8131-2742-2.
- ↑ «Νεοχώριον Θεσπρωτίας». Διοικητικές μεταβολές των ΟΤΑ. Ελληνική Εταιρία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης. Ανακτήθηκε στις 25 Μαΐου 2025.
- ↑ «Νόμος 4555/2018 - Πρόγραμμα «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ Ι»». e-nomothesia.gr | Τράπεζα Πληροφοριών Νομοθεσίας. Ανακτήθηκε στις 26 Δεκεμβρίου 2024.
- ↑ «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2021». σελ. 21708 (σελ. 126 του pdf).
- ↑ «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2011», σελ. 10589 (σελ. 115 του pdf)
| Αυτό το λήμμα σχετικά με ένα χωριό της Ελλάδας χρειάζεται επέκταση. Μπορείτε να βοηθήσετε την Βικιπαίδεια επεκτείνοντάς το. |