Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας
Το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (αγγλικά: Recovery and Resilience Facility, RRF) είναι το κύριο χρηματοδοτικό εργαλείο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο πλαίσιο του προσωρινού μέσου Next Generation EU, που δημιουργήθηκε για την αντιμετώπιση των οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων της πανδημίας COVID-19 και την προώθηση μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που ενισχύουν την ανθεκτικότητα των οικονομιών των κρατών-μελών.[1]
Το Ταμείο θεσπίστηκε με τον Κανονισμό 2021/241 στις 12 Φεβρουαρίου 2021.[1] Οι βασικοί στόχοι του είναι η στήριξη της ανάκαμψης των οικονομιών των κρατών-μελών μετά την πανδημία, ηη προώθηση της πράσινης μετάβασης και του ψηφιακού μετασχηματισμού, η ενίσχυση της οικονομικής, κοινωνικής και θεσμικής ανθεκτικότητας και η δημιουργία θέσεων εργασίας και η στήριξη της κοινωνικής συνοχής.
Ο συνολικός προϋπολογισμός του RRF ανέρχεται σε 672.5 δισ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές), εκ των οποίων 312. 5 δισ. ευρώ σε επιχορηγήσεις και 360 δισ. ευρώ σε δάνεια.[2] Επίσης αποτελεί την πρώτη φορά που ευρωπαΐκο πρόγραμμα χρηματοδότησης αντλεί κεφάλαια μέσω δανεισμού της Ε.Ε. συλλογικά.
Η χρηματοδότηση κατανέμεται στα κράτη-μέλη με βάση κριτήρια όπως το ΑΕΠ, ο πληθυσμός και η ανεργία, και εκταμιεύεται σε δόσεις, ανάλογα με την πρόοδο υλοποίησης των εθνικών σχεδίων.
Εθνικά Σχέδια Ανάκαμψης
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Κάθε κράτος-μέλος καταρτίζει Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΕΣΑΑ), στο οποίο περιγράφονται οι μεταρρυθμίσεις και οι επενδύσεις που θα υλοποιηθούν με τους πόρους του Ταμείου.
Ελλάδα 2.0
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η Ελλάδα υπέβαλε το σχέδιο με τίτλο Ελλάδα 2.0, το οποίο εγκρίθηκε από το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης τον Ιούλιο του 2021.[3] Το ελληνικό σχέδιο περιλαμβάνει δράσεις στους τομείς:
- Πράσινη μετάβαση: Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων, δίκαιη μετάβαση περιοχών με λιγνιτική εξάρτηση.
- Ψηφιακός μετασχηματισμός: Ψηφιοποίηση δημοσίων υπηρεσιών, ανάπτυξη δικτύων 5G, στήριξη ψηφιακών δεξιοτήτων.
- Απασχόληση και κοινωνική συνοχή: Προγράμματα κατάρτισης, εκσυγχρονισμός εκπαίδευσης, κοινωνικές υποδομές.
- Ιδιωτικές επενδύσεις και μετασχηματισμός οικονομίας: Χρηματοδότηση καινοτομίας, στήριξη ΜΜΕ, ενίσχυση εξαγωγών.
Ο συνολικός προϋπολογισμός του σχεδίου Ελλάδα 2.0 ανέρχεται σε περίπου 30.5 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 17.8 δισ. σε επιχορηγήσεις και 12.7 δισ. σε δάνεια.[4]
Διάρκεια και υλοποίηση
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το Ταμείο καλύπτει την περίοδο 2021–2026. Τα κράτη-μέλη μπορούν να υποβάλουν αιτήματα πληρωμής μετά την επίτευξη συγκεκριμένων οροσήμων και στόχων που έχουν συμφωνηθεί με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η τελευταία δόση πρέπει να εκταμιευθεί έως το τέλος του 2026.[1]
Next Generation EU
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το RRF αποτελεί μέρος του πακέτου Next Generation EU, συνολικού ύψους 750 δισ. ευρώ, που περιλαμβάνει και άλλα εργαλεία, όπως το REACT-EU, το InvestEU και το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης.
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 3 «Κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου». EUR-Lex. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2025.
- ↑ «Recovery and Resilience Facility». Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2025.
- ↑ «Ελλάδα 2.0 – Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας». Ελληνική Δημοκρατία. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2025.
- ↑ «Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εγκρίνει το ελληνικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας». Ευρωπαϊκή Επιτροπή. 17 Ιουνίου 2021. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2025.
