Καναδικές ομοσπονδιακές εκλογές 2025
Οι Καναδικές ομοσπονδιακές εκλογές του 2025 διεξήχθη στις 28 Απριλίου για την εκλογή μελών της Βουλής των Κοινοτήτων στην 45η Κοινοβουλευτική περίοδο του Καναδά. Η Γενική Κυβερνήτης Μαίρη Σάιμον εξέδωσε τα εκλογικά διατάγματα στις 23 Μαρτίου 2025,[1] κατόπιν εισήγησης του πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ να διαλύσει το Κοινοβούλιο. Αυτές ήταν οι πρώτες εκλογές που χρησιμοποιούσαν τον νέο 343-εδρικό εκλογικό χάρτη βασισμένο στην απογραφή του 2021. Κύρια ζητήματα της εκλογικής εκστρατείας ήταν το κόστος ζωής, η στέγαση, το έγκλημα, καθώς και οι δασμοί και οι απειλές προσάρτησης από τον Ντόναλντ Τραμπ, τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών.[2]
Το Φιλελεύθερο Κόμμα κέρδισε τέταρτη συνεχόμενη θητεία, σχηματίζοντας για τρίτη συνεχόμενη εκλογή μια κυβέρνηση μειοψηφίας·[3][4][5] ήταν επίσης η πρώτη φορά που κέρδισαν τη λαϊκή ψήφο από το 2015, κάνοντάς το με το υψηλότερο ποσοστό ψήφων για οποιοδήποτε κόμμα σε ομοσπονδιακές εκλογές από το 1984 και με το δικό τους υψηλότερο ποσοστό από το 1980. Η νίκη του κόμματος προέκυψε μετά από σημαντική ανάκαμψη στις δημοσκοπήσεις, που σημειώθηκε ως «μία από τις μεγαλύτερες που έχουν καταγραφεί σε οποιαδήποτε δημοκρατία». Οι εκλογές σημείωσαν επίσης τη μεγαλύτερη συμμετοχή από το 1993, με 69,5% των 28 εκατομμυρίων εγγεγραμμένων ψηφοφόρων να προσέρχονται στις κάλπες.
Τόσο το Φιλελεύθερο Κόμμα όσο και το Συντηρητικό Κόμμα βελτίωσαν το ποσοστό τους και την κοινοβουλευτική τους εκπροσώπηση σε σχέση με το 2021, ενώ τα άλλα κόμματα υπέστησαν απώλειες· αυτή ήταν η μεγαλύτερη συγκέντρωση της λαϊκής ψήφου υπέρ των δύο κορυφαίων κομμάτων από το 1958, με πάνω από 85% να ψηφίζουν Φιλελεύθερους ή Συντηρητικούς.[6] Ως αποτέλεσμα, οι εκλογές οδήγησαν το Νέο Δημοκρατικό Κόμμα (NDP) στο χειρότερο αποτέλεσμα της ιστορίας του, καθώς έλαβε λίγο πάνω από έξι τοις εκατό της λαϊκής ψήφου και μόλις επτά έδρες. Ως συνέπεια, το NDP έχασε το καθεστώς επίσημου κόμματος για πρώτη φορά από το 1993.[7] Η συγκέντρωση της υποστήριξης στα δύο μεγάλα κόμματα ταυτοποιήθηκε από σχολιαστές ως ένδειξη πόλωσης της καναδικής πολιτικής και μετατόπισης προς ένα δικομματικό σύστημα.
Το αποτέλεσμα ανέτρεψε τη δημοσκοπική τάση που διαρκούσε από τα μέσα του 2023 μέχρι τον Ιανουάριο 2025, η οποία προέβλεπε σαρωτική νίκη των Συντηρητικών.[8] Η αντικατάσταση του Τζάστιν Τριντό από τον Κάρνεϊ ως ηγέτη του Φιλελεύθερου Κόμματος έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην ανατροπή. Με την εκτενή εμπειρία του ως κεντρικός τραπεζίτης και την εκλαμβανόμενη επάρκειά του, ο Κάρνεϊ θεωρήθηκε καταλληλότερος να διαχειριστεί τον εμπορικό πόλεμο που εξαπέλυσαν οι ΗΠΑ και άλλα σημαντικά οικονομικά ζητήματα.[9][10] Δύο εν ενεργεία ηγέτες κομμάτων απέτυχαν να επανεκλεγούν στις κοινοβουλευτικές τους έδρες: ο Πιερ Πουαλιέβρ του Συντηρητικού Κόμματος και ο Τζαγκμίτ Σινγκ του NDP.[11][12] Ο Πουαλιέβρ κατείχε την εκλογική περιφέρεια του Κάρλτον από το 2004, και η ήττα του θεωρήθηκε σημαντικό πλήγμα για τους Συντηρητικούς.
Εκλογικό σύστημα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το εκλογικό σύστημα του Καναδά, ένα σύστημα «πλειοψηφικό σύστημα με έναν νικητή» (first-past-the-post), αναφέρεται επίσημα ως σύστημα μονοεδρικής σχετικής πλειοψηφίας. Οι ψηφοφόροι επιλέγουν έναν εκπρόσωπο υποψήφιο για την εκλογική τους περιφέρεια (συχνά αποκαλούμενη riding), και ο υποψήφιος με περισσότερες ψήφους από οποιονδήποτε άλλο εκλέγεται σε μία έδρα στη Βουλή των Κοινοτήτων, η οποία διαθέτει 343 μέλη, και εκπροσωπεί την περιφέρεια αυτή ως μέλος του κοινοβουλίου (MP). Το κόμμα που κερδίζει τις περισσότερες έδρες στη Βουλή των Κοινοτήτων συνήθως σχηματίζει κυβέρνηση, με τον ηγέτη του κόμματος να γίνεται πρωθυπουργός. Το μεγαλύτερο κόμμα σε αριθμό εδρών που δεν ανήκει στην κυβέρνηση ή σε κυβερνητικό συνασπισμό γίνεται η Επίσημη Αντιπολίτευση. Το κόμμα αυτό λαμβάνει περισσότερη χρηματοδότηση και προνόμια από τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης.[13][14]
Μια απόλυτη πλειοψηφία των ψήφων που καταμετρήθηκαν στις τελευταίες εκλογές δεν απαιτείται για τον σχηματισμό κυβέρνησης και σπάνια επιτυγχάνεται. Επιπλέον, το κυβερνών κόμμα δεν χρειάζεται να εξασφαλίσει την πλειοψηφία των εδρών στη Βουλή των Κοινοτήτων· στο πλαίσιο του σημερινού πολυκομματικού συστήματος, είναι σύνηθες το κυβερνών κόμμα να μην έχει κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Ωστόσο, για να περάσει νομοσχέδια στο εσωτερικό, το κυβερνών κόμμα πρέπει να έχει τη στήριξη της πλειοψηφίας των βουλευτών. Χωρίς πλειοψηφική υποστήριξη, η κυβέρνηση μπορεί να ηττηθεί, έπειτα ορίζεται νέα κυβέρνηση ή πρέπει να διεξαχθούν εκλογές.
Ανακατανομή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα].svg)
Αυτές ήταν οι πρώτες εκλογές που διεξήχθησαν υπό τις νέες εκλογικές περιφέρειες που καθιερώθηκαν στην ανακατανομή του 2022. Ως εκ τούτου, τα μέσα ενημέρωσης τείνουν να αναφέρουν κέρδη και απώλειες εδρών σε σύγκριση με τα νοητά αποτελέσματα. Αυτά είναι τα αποτελέσματα εάν όλες οι ψήφοι του 2021 παρέμεναν αμετάβλητες αλλά ανακατανέμονταν με βάση τα νέα όρια των εκλογικών περιφερειών, όπως δημοσιεύτηκαν από τις Εκλογές Καναδά.[15]
Αποτελέσματα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Κόμμα | Ηγέτης | Υποψήφιοι | Λαϊκή ψήφος | Έδρες | +/- | ||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ψήφοι | Ποσοστό | ||||||
| Φιλελεύθερο Κόμμα | Μαρκ Κάρνεϊ | 342 | 8 564 200 | 44% | 169 |  17 | |
| Συντηρητικό Κόμμα | Πιερ Πουαλιέβρ | 342 | 8 086 051 | 41% | 144 | 24 | |
| Μπλοκ Κεμπεκουά | Ιβ-Φρανσουά Μπλανσέ | 78 | 1 232 853 | 6% | 23 |  10 | |
| Νέο Δημοκρατικό Κόμμα | Τζαγκμίτ Σινγκ | 342 | 1 237 263 | 6% | 7 | 17 | |
| Πράσινο Κόμμα | Ελίζαμπεθ Μέι y Τζόναθαν Πεντόνο | 232 | 244 952 | 1% | 1 | 1 | |
| Λαϊκό Κόμμα | Μαξίμ Μπερνιέ | 247 | 141 212 | 1% | 0 |  | |
| Ανεξάρτητοι | 177 | 36 166 | 0% | 0 | | ||
| Κόμμα Χριστιανικής Κληρονομιάς | Ρόντνεϊ Λ. Τέιλορ | 32 | 10 165 | 0% | 0 | | |
| Κόμμα Ρινόκερων | Σινούκ Μπ. Μπλε-Λεντίκ | 29 | 7 457 | 0% | 0 | | |
| Ενωμένο Κόμμα | Γκραντ Σ. Έιμπραχαμ | 16 | 6 242 | 0% | 0 | | |
| Λιμπερταριανό Κόμμα | Ζακ Μποντρό | 16 | 6 001 | 0% | 0 | | |
| Κομμουνιστικό Κόμμα (Μαρξιστικό-Λενινιστικό) | Άννα ντι Κάρλο | 35 | 5 648 | 0% | 0 | | |
| Κομμουνιστικό Κόμμα | Ελίζαμπεθ Ρόουλι | 24 | 5 462 | 0% | 0 | | |
| Κεντρώο Κόμμα | A.Q. Ράνα | 19 | 4 147 | 0% | 0 | | |
| Κόμμα Προστασίας Ζώων | Λιζ Γουάιτ | 7 | 1 299 | 0% | 0 | | |
| Κόμμα Μαριχουάνας | Μπλερ Τ. Λόνγκλεϊ | 2 | 133 | 0% | 0 | | |
| Έγκυρες ψήφοι | 19 589 251 | 100% | |||||
| Λευκά / άκυρα | 8 423 | 0% | |||||
| Σύνολο | 1,959 | 19 597 674 | 100% | 338 | | ||
| Εγγεγραμμένοι ψηφοφόροι / συμμετοχή | 28,525,638 | 69% | |||||
| Πηγή: elections.ca | |||||||
Αποτελέσματα μαθητικής ψήφου
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Οι μαθητικές ψήφοι είναι προσομοιωμένες εκλογές που διεξάγονται παράλληλα με τις πραγματικές εκλογές, στις οποίες συμμετέχουν μαθητές που δεν έχουν φτάσει την ηλικία ψήφου. Διοργανώνονται από το Student Vote Canada. Σκοπός τους είναι εκπαιδευτικός και δεν συνυπολογίζονται στα αποτελέσματα.[16] Οι Συντηρητικοί κέρδισαν μια κυβέρνηση μειοψηφίας στην ψηφοφορία αυτή.[17]
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «Canada Gazette, Part 2, Volume 159, Number 3: Proclamation Issuing Election Writs». 24 Μαρτίου 2025.
- ↑ Stevis-Gridneff, Matina (28 Απριλίου 2025). «What's at Stake in Canada's Elections? The Key Issues for Voters». The New York Times. ISSN 0362-4331. Ανακτήθηκε στις 29 Απριλίου 2025.
- ↑ Cecco, Leyland (29 Απριλίου 2025). «Canada's liberal party, led by Mark Carney, secures election victory after dramatic reversal of fortune». The Guardian. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2025.
- ↑ Schmunk, Rhianna (29 Απριλίου 2025). «Canada election: Liberals will form next government, CBC News projects». CBC News. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2025.
- ↑ «Carney's Liberals beat Conservatives, CTV News declares, will form minority government». CTV News. 29 Απριλίου 2025. Ανακτήθηκε στις 29 Απριλίου 2025.
- ↑ «Résultats Canada - 3795 Election Politique Citoyen». www.election-politique.com. Ανακτήθηκε στις 28 Μαΐου 2025.
- ↑ Trinh, Judy (30 Απριλίου 2025). «Orange crushed: What's next for the NDP». CTV. Ανακτήθηκε στις 30 Απριλίου 2025.
- ↑ Coletta, Amanda (29 Απριλίου 2025). «In stunning comeback, Carney's Liberals win Canada's federal election». The Washington Post (στα Αγγλικά). ISSN 0190-8286. Ανακτήθηκε στις 30 Απριλίου 2025.
- ↑ «A stunning reversal of fortunes in Canada's historic election». BBC News. 27 Απριλίου 2025. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2025.
- ↑ Micek, John L. (29 Απριλίου 2025). «'Trump wanted to break us,' Canadian leader says after stunning turnaround victory». Masslive (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2025.
- ↑ «Get live results from the Canadian federal election». CBC News (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 29 Απριλίου 2025.
- ↑ Hauen, Jack· Cross, Jessica (29 Απριλίου 2025). «Jagmeet Singh loses seat, resigns on disastrous night for NDP». Elliot Lake Today. Ανακτήθηκε στις 29 Απριλίου 2025.
- ↑ Makarenko, Jay (30 Ιανουαρίου 2008). «The Official Opposition in the Canadian House of Commons». re:politics. Ανακτήθηκε στις 27 Μαρτίου 2025.
- ↑ Munroe, Susan (27 Φεβρουαρίου 2019). «Selection and Role of Canada's Official Opposition». ThoughtCo. Ανακτήθηκε στις 27 Μαρτίου 2025.
- ↑ «Transposition of Votes from the 44th General Election to the 2023 Representation Orders» (PDF). elections.ca. Εκλογές Καναδά. Απριλίου 2024. Ανακτήθηκε στις 10 Απριλίου 2024.
- ↑ «Student Vote». Student Vote Canada. Ανακτήθηκε στις 29 Απριλίου 2025.
- ↑ Otis, Daniel (29 Απριλίου 2025). «Students in Canada elected the Conservatives in a mock federal election». CTVNews (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 5 Μαΐου 2025.
