Ձմեռային օլիմպիական խաղեր

Ձմեռային օլիմպիական խաղեր, խոշորագույն միջազգային մարզական մրցաշար է, որն անցկացվում է Միջազգային օլիմպիական կոմիտեի կողմից չորս տարին մեկ անգամ։ Ձմեռային խաղեր առաջին անգամ կազմակերպվեցին 1924 թվականին, որպես Ամառային խաղերի կցորդ։ 1924 թվականից մինչև 1992 թվականը Ձմեռային Օլիմպիական խաղերը կազմակերպվում էին նույն տարեթվերին, ինչ Ամառային խաղերը, սակայն 1994 թվականից այս խաղերն սկսվեցին անցկացվել Ամառայինից 2 տարի տարբերությամբ։

Պատմություն

1894 թվականի հունիսի 16-23-ին Սորբոնում (Ֆրանսիա) անցկացված կոնգրեսում որոշվեց, որ 1896 թվականին Աթենքում (Հունաստան) կանցկացվեն առաջին ժամանակակից Օլիմպիական խաղերը։ Ենթադրվում էր, որ այդ խաղերի օրակարգում կներառվի նաև չմուշկասահքը, սակայն առաջին անգամ չմուշկները կիրառվեցին 1908 թվականին՝ երրորդ Օլիմպիական խաղերի ժամանակ (Սենտ-Լուիս, Միսսուրի, ԱՄՆ), երբ անցկացվեցին գեղասահքի մրցումները։ 1911 թվականին ՄՕԿ-ի նիստում առաջարկվեց հաջորդ խաղերի ժամանակ (1912 թվական) անցկացնել «Ձմեռային մարզաձևերի շաբաթ»։ 1912 թվականի V Օլիմպիական խաղերն ընդունող քաղաքը Ստոկհոլմն էր (Շվեդիա), որտեղ 1901 թվականից կազմակերպվում էին միջազգային ձմեռային մարզաձևերի մրցումներ՝ «Հյուսիսային Խաղեր»։ Մրցակցությունից խոսափելով, շվեդերը հրաժարվեցին առաջարկից։ Վերջապես 1924 թվականին Ֆրանսիական Շամոնի քաղաքում ՄՕԿ-ը կազմակերպեց «Միջազգային մարզական շաբաթ, նվիրված VIII Օլիմպիական խաղերին»։ Միջոցառումը հաջողությամբ պսակվեց, իսկ «շաբաթը» վերանվանվեց Առաջին Ձմեռային Օլիմպիական խաղերով։

Ձմեռային Օլիմպիական մարզաձևեր

Մարզաձև	Կարգապահություն	Միջոցառման սկիզբը
Դահուկասահք	Լեռնադահուկային սպորտ	1936
	Դահուկային մրցավազք	1924
	Թռիչք թտրամպլինից	1924
	Դահուկային երկրամարտ	1924
	Դահուկապար (Ֆրիսթայլ)	1992
	Սնոուբորդինգ	1998
Բիաթլոն	Բիաթլոն	1960
Չմուշկային սպորտ	Գեղասահք	1908/1924
	Չմուշկավազք	1924
	Շորթ թրեկ	1992
Բոբսլեյ	Բոբսլեյ	1924
	Սկելետոն	1928/48/2002
Սահնակային սպորտ	Սահնակային սպորտ	1964
Տափօղակով հոկեյ	Տափօղակով հոկեյ	1920/1924
Կյոռլինգ	Կյոռլինգ	1924/1998

Ձմեռային Օլիմպիական խաղերի ժամանակացույց

No	Տարեթիվ	Անցկացման վայր	Մասնակից երկրներ	Մարզիկներ	Մարզաձը	Կարգապահություն
I	1924	Շամոնի, Ֆրանսիա	16	280	4	14
II	1928	Սանկտ Մորից, Շվեյցարիա	25	464	4	14
III	1932	Լեյք Փլեսիդ, ԱՄՆ	17	252	4	14
IV	1936	Գառմիշ Պարտենկիրխեն, Գերմանիա .	28	646	4	17
--	1940	Գառմիշ Պարտենկիրխեն, Գերմանիա
--	1944	Կորտինա դ'Ամպեցցո, Իտալիա
V	1948	Սանկտ Մորից, Շվեյցարիա	28	669	4	22
VI	1952	Օսլո, Նորվեգիա	30	694	4	22
VII	1956	Կորտինա դ'Ամպեցցո, Իտալիա	32	821	4	24
VIII	1960	Սքվո-Վելլի, ԱՄՆ	30	665	4	27
IX	1964	Ինսբրուգ, Ավստրիա	36	1091	6	34
X	1968	Գրենոբլ, Ֆրանսիա	37	1158	6	35
XI	1972	Սապպորո, Ճապոնիա	35	1006	6	35
XII	1976	Ինսբրուգ, Ավստրիա	37	1123	6	37
XIII	1980	Լեյք Փլեսիդ, ԱՄՆ	37	1072	6	38
XIV	1984	Սարաևո, Հարավսլավիա	49	1272	6	39
XV	1988	Կալգարի, Կանադա	57	1423	6	46
XVI	1992	Ալբերվիլ, Ֆրանսիա	64	1801	6	57
XVII	1994	Լիլլեհամմեր, Նորվեգիա	67	1739	6	61
XVIII	1998	Նագանո, Ճապոնիա	72	2302	7	68
XIX	2002	Սոլթ Լեյք Սիթի, ԱՄՆ	77	2399	7	78
XX	2006	Թուրին, Իտալիա	80	2508	7	84
XXI	2010	Վանկուվեր, Կանադա	82	2766	7	86
XXII	2014	Սոչի, Ռուսաստանի Դաշնություն
XXI	2018	Պչենչհան, Կորեայի Հանրապետություն

___

Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ձմեռային օլիմպիական խաղեր» հոդվածին։