close
پرش به محتوا

نمک (شیمی)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
Image
ترسیم ساختار بلوری سدیم کلرید (NaCl) که یک نمک معمول است. در این تصویر اشکال بنفش نشان دهنده یون‌های سدیم و اشکال سبز نشان دهنده یون کلرید هستند. خطوط زرد میان آن‌ها نیز نیروی‌های الکترواستاتیکی میان آن‌ها را نشان میدهد.

در شیمی، نمک (به انگلیسی: Salt) به یک ترکیب شیمیایی متشکل از یون‌های مثبت (کاتیون‌ها) و منفی (آنیون‌ها) گفته می‌شود که منجر به تشکیل ترکیبی خنثی از لحاظ بار می‌شوند.[۱] یک مثل رایج از نمک، نمک خوراکی است که از ترکیب یون‌های با بار مثبت سدیم و یون‌های با بار منفی کلرید تشکیل شده‌است.

ترکیب‌های یونی‌ای که شامل یون‌های هیدروژن (+H) هستند به عنوان اسیدها طبقه‌بندی می‌شوند، و ترکیب‌هایی که شامل کاتیون‌های الکترون‌دوست (electropositive)[۲] و آنیون‌های قلیایی مانند هیدروکسید (OH) یا اکسید (O2) هستند تحت عنوان بازها طبقه‌بندی می‌شوند. سایر ترکیب‌های یونی به عنوان نمک شناخته می‌شوند و می‌توانند توسط واکنش‌های اسید–باز تشکیل شوند.[۳]

یون‌های تشکیل‌دهندهٔ نمک می‌توانند غیر معدنی مانند کلرید (Cl) باشند، یا معدنی مانند استات (CH
3
COO
). همچنین هر یون می‌تواند تک اتمی، مانند فلوریت (F) یا چند اتمی مانند کربنات (CO2−
3
) باشد.

انواع نمک

[ویرایش]

نمک‌ها را می‌توان به روش‌های مختلفی طبقه‌بندی کرد. نمک‌هایی که با حل شدن در آب یون هیدروکسید تولید می‌کنند نمک‌های قلیایی (Alkali salt) و نمک‌هایی که با حل شدن در آب یون هیدروژن تولید می‌کنند نمک‌های اسیدی (acid salts) نامیده می‌شوند. به نمک‌هایی که نه اسیدی هستند و نه قلیایی، نمک‌های خنثی گفته می‌شود.

زویتریون‌ها (Zwitterions) حاوی یک مرکز آنیونی و یک مرکز کاتیونی در یک مولکول هستند، اما نمک محسوب نمی‌شوند. آمینواسیدها، پپتید‌ها و پروتئین‌ها مثال‌هایی از زویتریون‌ها هستند.[۴]

جستارهای وابسته

[ویرایش]

منابع

[ویرایش]
  1. IUPAC, Compendium of Chemical Terminology, 2nd ed. (the "Gold Book") (1997). Online corrected version:  (2006) "salt".
  2. "Periodic Trends and Oxides". Archived from the original on 2015-12-29. Retrieved 2015-11-10.
  3. Whitten, Kenneth W.; Galley, Kenneth D.; Davis, Raymond E. (1992). General Chemistry (4th ed.). Saunders. p. 128. ISBN 978-0-03-072373-5.
  4. Voet, D. & Voet, J. G. (2005). Biochemistry (3rd ed.). Hoboken, New Jersey: John Wiley & Sons Inc. p. 68. ISBN 978-0-471-19350-0. Archived from the original on 2007-09-11.