Φαταφέχι Φακαφάνουα
| Φαταφέχι Φακαφάνουα | |
|---|---|
| Γενικές πληροφορίες | |
| Γέννηση | 20 Μαρτίου 1985 |
| Χώρα πολιτογράφησης | Τόνγκα |
| Εκπαίδευση και γλώσσες | |
| Σπουδές | Πανεπιστήμιο του Νοτίου Ειρηνικού |
| Πληροφορίες ασχολίας | |
| Ιδιότητα | πολιτικός |
| Πολιτική τοποθέτηση | |
| Πολιτικό κόμμα/Κίνημα | ανεξάρτητος/η πολιτικός |
| Οικογένεια | |
| Γονείς | Tutoatasi Fakafanua και Princess Sinaitakala ʻOfeina ʻe he Langi, Lady Fakafānua |
| Αξιώματα και βραβεύσεις | |
| Αξίωμα | Speaker of the Legislative Assembly of Tonga (2017–2021)[1] Speaker of the Legislative Assembly of Tonga (2012–2014)[1] μέλος της Νομοθετικής Συνέλευσης των Τόνγκα (2008–2014)[2] μέλος της Νομοθετικής Συνέλευσης των Τόνγκα (από 2017, Haʻapai Nobles' constituency) Πρωθυπουργός των Τόνγκα (από 2025) |
Ο Φαταφέχι Φακαφάνουα, 8ος Λόρδος Φακαφάνουα (γεννημένος ως Fatafehi Kinikinilau Lolomana‘ia Fakafānua στις 20 Μαρτίου 1985), είναι Τονγκανός πολιτικός και ευγενής, ο οποίος υπηρετεί ως πρωθυπουργός της Τόνγκα από τις 18 Δεκεμβρίου 2025. Είναι μέλος της ευρύτερης βασιλικής οικογένειας της Τόνγκα.
Ο Φακαφάνουα εξελέγη για πρώτη φορά στη Νομοθετική Συνέλευση της Τόνγκα ως εκπρόσωπος των ευγενών το 2008. Υπηρέτησε ως Πρόεδρος της Νομοθετικής Συνέλευσης της Τόνγκα από το 2012 έως το 2014 και από το 2017 έως το 2025.
Βιογραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Φακαφάνουα είναι γιος της Πριγκίπισσας Sinaitakala ʻOfeina ʻe he Langi και του Kinikinilau Tūtoatasi, ο οποίος ήταν ο 7ος Λόρδος Φακαφάνουα και κάτοχος της έκτασης Μαούφανγκα. Έχει έναν αδελφό, τον Fakaola mei Langi ʻItafuaʻatonga Tūtoatasi Fakafānua, και μια αδελφή, τη Sinaitakala Tu‘imatamoana ‘i Fanakavakilangi Fakafānua, η οποία είναι παντρεμένη με τον Πρίγκιπα Διάδοχο Τουπουτόα Ουλουκαλάλα.[3][4]
Του απονεμήθηκε ο τίτλος Φακαφάνουα, ένας από τους τριάντα τρεις κληρονομικούς τίτλους ευγένειας της Τόνγκα, τον Απρίλιο του 2006, μετά τον θάνατο του πατέρα του το προηγούμενο έτος.[5][6][7] Ο τίτλος συνδέεται με τα κτήματα Maʻufanga (στο Τονγκατάπου), Ngaʻakau (στο Βαβάου) και Faleloa (στο Χααπάι), και επιτρέπει στον κάτοχό του να εκλέγεται στη Νομοθετική Συνέλευση της Τόνγκα ως εκπρόσωπος των ευγενών. Σε μια επαναληπτική εκλογή το 2008, εξελέγη εκπρόσωπος για το Χααπάι, γεγονός που τον κατέστησε το νεότερο μέλος του Κοινοβουλίου της Τόνγκα. Επανεξελέγη στις γενικές εκλογές του Νοεμβρίου 2010.[8]
Στις 19 Ιουλίου 2012 ο Φακαφάνουα εξελέγη Πρόεδρος της Νομοθετικής Συνέλευσης της Τόνγκα μετά την απομάκρυνση του Λόρδου Λασίκε από το αξίωμα,[9] γινόμενος ο νεότερος πρόεδρος στην ιστορία της Τόνγκα.[10] Ως πρόεδρος, διοργάνωσε ένα «κοινοβούλιο πρακτικής» για να ενθαρρύνει τις γυναίκες να συμμετέχουν στην πολιτική.[11] Έχασε την έδρα του στις εκλογές του 2014.[12] Στις εκλογές του 2017, ανέκτησε την έδρα του και επανεξελέγη πρόεδρος.[13][14] Μετά τις εκλογές του 2021, επανεξελέγη πρόεδρος για τρίτη θητεία.[15]
Μετά τις εκλογές του 2025, ο Φακαφάνουα εξελέγη πρωθυπουργός στις 15 Δεκεμβρίου, λαμβάνοντας 16 ψήφους. Νίκησε τον απερχόμενο πρωθυπουργό, Αϊσάκε Έκε, ο οποίος έλαβε τη στήριξη 10 βουλευτών. Ο Φακαφάνουα έγινε ο δεύτερος εκπρόσωπος των ευγενών που εξελέγη επικεφαλής της κυβέρνησης από την εποχή του εκδημοκρατισμού.[16] Ο Βασιλιάς Τουπόου ΣΤ΄ διόρισε επίσημα τον Φακαφάνουα ως πρωθυπουργό στις 18 Δεκεμβρίου.[17] Αναλαμβάνοντας καθήκοντα σε ηλικία 40 ετών, έγινε ένα από τα νεότερα άτομα που υπηρέτησαν ως πρωθυπουργός.[4] Ο Φακαφάνουα ανακοίνωσε ότι θα διατηρήσει τον Πρίγκιπα Διάδοχο Τουπουτόα Ουλουκαλάλα ως υπουργό Εξωτερικών.[17]
Προσωπική ζωή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Φακαφάνουα παντρεύτηκε τη Λαίδη Κρίσταλ Φάνε Κάιτ, κόρη του Sione Kite (ο οποίος είχε υπηρετήσει ως Ύπατος Αρμοστής της Τόνγκα στο Ηνωμένο Βασίλειο και αργότερα ως Πρέσβης στις Ηνωμένες Πολιτείες), στις 15 Οκτωβρίου 2014.[7]
Τιμητικές διακρίσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Εθνικές διακρίσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Ιππότης Ταξιάρχης του Τάγματος της Βασίλισσας Σαλότε Τουπόου Γ΄ (31 Ιουλίου 2008)[18]
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 Ανακτήθηκε στις 14 Οκτωβρίου 2021.
- ↑ Ανακτήθηκε στις 14 Οκτωβρίου 2021.
- ↑ «TONGAN NOBLE TUTOATASI LAID TO REST». Pacific Islands Report. 6 Μαρτίου 2006. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Δεκεμβρίου 2021. Ανακτήθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2021.
- 1 2 Tora, Iliesa· Fuatai, Teuila (16 Δεκεμβρίου 2025). «What does the election of Tonga's new noble PM mean for democracy?». RNZ (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 15 Δεκεμβρίου 2025.
- ↑ Genealogy
- ↑ «Pacific Parliamentary and Political Leaders Forum» (PDF). New Zealand House of Representatives. 2013. σελ. 40. Ανακτήθηκε στις 8 Ιανουαρίου 2022.
- 1 2 Latu, Kalino (16 Οκτωβρίου 2014). «Lord Fakafanua's wedding goes ahead with profound dignity». Kaniva Tonga News (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 18 Δεκεμβρίου 2025.
- ↑ "Lord Fakafānua", Parliament of Tonga
- ↑ «Tonga names new Speaker after Lord Lasike barred from Parliament». RNZ. 19 Ιουλίου 2012. Ανακτήθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2021.
- ↑ Maraia Vula (13 Αυγούστου 2016). «Meet Tonga's Youngest Speaker Of the House». Fiji Sun. Ανακτήθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2021.
- ↑ «Tonga looks to address gender imbalance in parliament». RNZ. 17 Φεβρουαρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2021.
- ↑ «Tongan Voters Elect 12 New MPs». Pacific Islands Report. 28 Νοεμβρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2021.
- ↑ Vaka'uta, Koro (17 Νοεμβρίου 2017). «Tongans back Pohiva's Democratic Party». RNZ. Ανακτήθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2021.
- ↑ «New era in Tonga's parliamentary history about to unfold». RNZ. 18 Φεβρουαρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2021.
- ↑ «School drop-outs, illegal drugs and health three major concerns for Tonga's new PM Designate». Matangi Tonga. 15 Δεκεμβρίου 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Δεκεμβρίου 2021. Ανακτήθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2021.
- ↑ Fuatai, Teuila (15 Δεκεμβρίου 2025). «Tonga has a new prime minister». Radio New Zealand. Ανακτήθηκε στις 15 Δεκεμβρίου 2025.
- 1 2 Siasau, Katalina (19 Δεκεμβρίου 2025). «King Tupou VI appoints new Prime Minister in private audience». Matangi Tonga. Νουκουαλόφα. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Δεκεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 18 Δεκεμβρίου 2025.
- ↑ «Royal orders presented at Palace». Matangi Tonga. 1 Αυγούστου 2008. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Ιανουαρίου 2021. Ανακτήθηκε στις 2 Ιανουαρίου 2022.