close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Τίτος Κλόδιος Επρίος Μάρκελος

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Τίτος Κλόδιος Επρίος Μάρκελος
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση1ος αιώνας
Κάπουα
Θάνατος79
Χώρα πολιτογράφησηςΑρχαία Ρώμη
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςΛατινικά
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταπολιτικός
στρατιωτικός
Στρατιωτική σταδιοδρομία
Βαθμός/στρατόςΛεγάτος
Αξιώματα και βραβεύσεις
ΑξίωμαΡωμαίος συγκλητικός
Πραίτορας (31  Δεκεμβρίου 48)[1]
legatus legionis (1ος αιώνας)[2]
legatus Augusti pro praetore Lyciae et Pamphyliae (53–56)[3]
proconsul prouinciae Cypri (58–59)[3]
consul suffectus (62)[3]
proconsul provinciae Asiae (70–73)[3]
consul suffectus (Μαΐου 74 – Ιουνίου 74)[3]
Βραβεύσειςadlectio inter tribunicios (1ος αιώνας)[4]

Ο Τίτος Κλόδιος Επρίος Μάρκελος, λατιν.: Titus Clodius Eprius Markellus (ααπεβ. το 79) ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, δύο φορές ύπατος, περισσότερο γνωστός για τη δίωξη του κατά του Στωικού συγκλητικού Θρασέα Παίτου και την πικρή διαμάχη του με τον Ελβίδιο Πρίσκο. Ο Επρίος ήταν επίσης διαβόητος για την ικανότητά του να κερδίζει την εύνοια των Αυτοκρατόρων που βασίλευαν -ειδικά του Νέρωνα και του Βεσπασιανού- και για την εχθρότητά του προς οποιαδήποτε συγκλητική αντιπολίτευση, αλλά τον τελευταίο χρόνο του Βεσπασιανού, υπό συνθήκες που παραμένουν ασαφείς, κατηγορήθηκε για προδοσία και αυτοκτόνησε.

Ο Επρίιος ήταν νέος άνθρωπος (homo novus), «λέγεται ότι γεννήθηκε στην Καπύη» από οικογένεια χωρίς κοινωνική διάκριση. Η καταγωγή και η φυλή του είναι γνωστές από μία τιμητική επιγραφή, που βρέθηκε στην Κάπουα, αλλά τώρα βρίσκεται στο μουσείο της Νάπολης. Βασιζόμενος στο γεγονός ότι ο πατέρας του ήταν ο Μάρκος, ο Ρόναλντ Σάυμ υπέθεσε ότι γεννήθηκε ως Επρίος Μάρκελος, Μάρκου υιός, που υιοθετήθηκε από έναν Τίτο Κλόδιο. Τα μόνα δύο ονόματα (praenomen) για το σπάνιο όνομα Επρίος είναι το Μάρκος και ο τΛεύκιος. Παρά το γεγονός ότι πολλοί Mάρκοι Κλόδιοι είναι γνωστοί, η Όλλι Σαλομίες θεωρεί αυτή τη θεωρία «πολύ πιθανή».

Μπορεί να επωφελήθηκε από την υποστήριξη του ισχυρού υπουργού του Αυτοκράτορα Κλαύδιου, Λεύκιου Βιτέλλιου, ο οποίος τον διόρισε πραίτορα για μία ημέρα, την τελευταία ημέρα του έτους 48. Σύμφωνα με μία επιγραφή που ανακαλύφθηκε στην Πάφο, στο πρώτο μέρος της σταδιοδρομίας του διοικούσε μία λεγεώνα, ήταν λεγάτος της Λυκίας και Παμφυλίας (την περίοδο 53-56) και ανθύπατος της Κύπρου. Ήταν γνωστός ως ένας επιδέξιος, αλλά άγριος και θυμωμένος ρήτορας, που «φλεγόταν με τα μάτια, την έκφραση και τη φωνή του». Ο Επρίος ήταν ύπατος για το διάστημα (nundinum) του Σεπτεμβρίου-Δεκεμβρίου 62, ως συνάδελφος του Κόιντου Ιούνιου Μάρουλου.

Στη δίκη του Θρασέα Παίτου με την κατασκευασμένη κατηγορία της προδοσίας, ο Επρίος ήταν ο κύριος εισαγγελέας, υποστηρίζοντας ότι ο Θρασέας ήταν προδότης της ρωμαϊκής παράδοσης και θρησκείας. Αυτό κατέθεσε εναντίον του ο γαμπρός τού Θρασέα, Ελβίδιος Πρίσκος, ο οποίος το 68 κατήγγειλε τον Επρίο, αλλά αργότερα απέσυρε την κατηγορία, καθώς η καταδίκη του Επρίου θα αφορούσε και αρκετούς άλλους συγκλητικούς. Τον Δεκέμβριο του 69, όταν ο Βεσπασιανός μόλις είχε κερδίσει τον εμφύλιο πόλεμο εκείνου του έτους, ο Ελβίδιος, ως εκλεγμένος πραίτωρ, επιτέθηκε στην προηγούμενη συμπεριφορά του Επρίου στη Σύγκλητο. Ο Επρίος υπερασπίστηκε τον εαυτό του σθεναρά ως ένας από εκείνους τους πιστούς υπηρέτες «που είχαν αγωνιστεί να υπηρετήσουν το κράτος υπό κακούς Αυτοκράτορες». Ήταν, είπε, «πολύ καλό να μιμηθεί κανείς τον Μ. Ι. Βρούτο και τον Μ. Π. Κάτωνα σε σθένος: αλλά ο ένας ήταν μόνο συγκλητικός, και όλοι μαζί ήταν σκλάβοι».

Στη συνέχεια, ο Επρίος αναδείχθηκε σε έναν από τους στενότερους φίλους και συμβούλους του Βεσπασιανού. Μπορούσε να καυχηθεί για την ιδιότητά του ως μέλους σε δύο από τα πιο έγκριτα ιερατεία της Αυτοκρατορικής Ρώμης, των ιερέων του Αυγου΄στου (sodales Augustales) και των οιωνοσκόπων (augur). Το 70-73 κατείχε τη θέση του ανθυπάτου της Ασίας, η οποία παρατάθηκε ασυνήθιστα σε τρία χρόνια, και στη συνέχεια επέστρεψε στη Ρώμη για τη δεύτερη θητεία του ως ύπατος το 74, ως συνεργάτης του Κόιντου Πετίλιου Κεριάλι. Εκείνη την εποχή ο Ελβίδιος Πρίσκος εξορίστηκε, και αργότερα δολοφονήθηκε, υποτίθεται ενάντια στις επιθυμίες του Βεσπασιανού. Κάποιοι έβλεπαν το χέρι του Επρίου σε αυτή τη δολοφονία. Το 79 προφανώς συμμετείχε σε συνωμοσία με τον πρώην στρατηγό τού Βιτέλλιου, Αύλο Καικίνα Αλιηνό, εναντίον της δυναστείας των Φλαβίων. Αφού οδηγήθηκε ενώπιον της Συγκλήτου και καταδικάστηκε, ο Επρίος έκοψε τον λαιμό του με ξυράφι.

Περαιτέρω ανάγνωση

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • K. R. Bradley, "The career of Titus Clodius Eprius Marcellus, cos. II A. D. 74: Some possibilities", Symbolae Osloenses, 53 (1978), pp. 171–181,