Στολισμένο καραβάκι

Το στολισμένο καράβι είναι ένα καθαρά ελληνικό έθιμο, που συναντάται ιστορικά στη Μικρά Ασία και στα νησιά. Κατά τη διάρκεια των χριστουγεννιάτικων εορτών, στολιζόταν σε όλη την Ελλάδα στα σπίτια και στις πλατείες, πριν από την αντικατάστασή του από το Χριστουγεννιάτικο δέντρο. Τα τελευταία χρόνια, πολλοί δήμοι επανέφεραν το έθιμο, στολίζοντας στις πλατείες, κατά τη διάρκεια των εορτών, καράβια αντί για έλατα ή στολίζοντας και τα δύο.

Το χριστουγεννιάτικο καράβι ήταν σύμβολο καλωσορίσματος του άντρα κατά την εορταστική περίοδο, μετά από το γεμάτο φουρτούνες ταξίδι του στην θάλασσα. Εκτός από την ελληνική παράδοση και την σθεναρή ανάμειξη της χώρας μας με την ναυτιλία, το χριστουγεννιάτικο καράβι συμβόλιζε και την νέα ζωή των ανθρώπων από την γέννηση του Χριστού και ύστερα.

Σύμφωνα με την παράδοση, το καράβι στολιζόταν επειδή οι Έλληνες είχαν ανέκαθεν δεσμούς με τη θάλασσα, ήδη από τα αρχαία χρόνια. Ακόμη, πολλοί ενήλικες και παιδιά εργάζονταν στα πλοία για να φέρουν χρήματα και ψωμί στις οικογένειές τους, ακόμη και τις αργίες. Το καραβάκι συμβόλιζε, όχι μόνο την προσμονή των παιδιών για αντάμωση με τους συγγενείς τους, αλλά και τη δική τους αγάπη για τη θάλασσα. Παράλληλα, μικρά καραβάκια είχαν τον ρόλο και ενός τιμητικού καλωσορίσματος για τους Έλληνες θαλασσοπόρους που επέστρεφαν στα σπίτια και στις οικογένειές τους, καθώς και τάματος για να είναι ασφαλείς στα «άγρια κύματα». Συχνά τα παιδιά που πήγαιναν να πουν τα κάλαντα κρατούσαν μια μινιατούρα - στολισμένο καράβι. Στολισμένο με χρωματιστά χαρτιά και σχοινιά, γέμιζε από γλυκά και χριστόψωμα από τους γείτονες. Αν και το έθιμο αυτό σήμερα έχει ατονήσει, κρατάει ακόμα στα νησιά, από όπου και προέρχεται.

Το 1833 στολίστηκε το πρώτο Χριστουγεννιάτικο δέντρο στην Ελλάδα, από τον βασιλιά Όθωνα, στα ανάκτορα του Ναυπλίου. Μέχρι το 1950, το χριστουγεννιάτικο δέντρο είχε επικρατήσει στα ελληνικά σπίτια.

Παρ' όλα αυτά, την 6η του Δεκέμβρη στολίζονται ακόμα καράβια προς τιμή του Αγίου Νικολάου, προστάτη των ναυτικών, ο οποίος ούτως ή άλλως είναι ο πρόδρομος του Αγίου Βασίλη.