Αρίσταρχος Γκρέκας

Πανοσ. Αρχιμ. Αρίσταρχος Γκρέκας
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη μητρική γλώσσα	Αρίσταρχος Γκρέκας (Ελληνικά)
Χώρα πολιτογράφησης	Ελλάδα
Εκπαίδευση και γλώσσες
Μητρική γλώσσα	Ελληνικά
Ομιλούμενες γλώσσες	Αγγλικά
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητα	διδάσκων πανεπιστημίου χριστιανός ιερέας θεολόγος
Εργοδότης	Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Ο Πανοσιολογιώτατος Αρχιμανδρίτης Αρίσταρχος Γκρέκας είναι Κληρικός της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών.

Είναι επίσης Διδάκτωρ Θεολογίας και Αναπληρωτής Καθηγητής στο Τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Βιογραφικά στοιχεία

Ο Αρχιμανδρίτης Αρίσταρχος Γκρέκας είναι πτυχιούχος της Αρσακείου Παιδαγωγικής Ακαδημίας Πατρών και του Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Από το Τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης έλαβε με άριστα, Πτυχίο, Μεταπτυχιακό και Διδακτορικό.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο έλαβε Μεταπτυχιακό από το Durham Global Security Institute του τμήματος Κυβερνητικής και Διεθνών Σχέσεων, από το Πανεπιστήμιο Durham, με τίτλο ''Πρόληψη Συγκρούσεων Βιώσιμη Ειρήνη και Ασφάλεια''. Επίσης, είναι κάτοχος διπλωμάτων από το University of Oxford και το University of Cambridge. Με έρευνα ενός έτους, είναι υποψήφιος διδάκτωρ του Τμήματος Θεολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, στην Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Ντέρχαμ του Ηνωμένου Βασιλείου, στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού προγράμματος ΙΚΥ - Erasmus.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, ολοκλήρωσε επιτυχώς μέρος μεταπτυχιακού προγράμματος στο Georgetown University στo School of Foreign Service (SFS) και δύο προγράμματα στο Harvard University στo Kennedy School (Ηγεσία για τον 21ο αιώνα: Ηγεσία: Χάος, Σύγκρουση και Θάρρος - Τεχνητή νοημοσύνη: Εξερευνώντας την πολιτική, την τεχνολογία και τη διακυβέρνηση) και δίπλωμα από το Χάρβαρντ – HarvardX.

Επίσης, ολοκλήρωσε το πρόγραμμα που διοργανώθηκε από τη Fletcher School Νομικής και Διπλωματίας του Tufts University των ΗΠΑ, με τίτλο: “Ηγεσία με βάση την πίστη σε έναν ταραγμένο κόσμο”.

Εκκλησιαστική διαδρομή

Κατά τα έτη 1993 - 2000 ήταν δόκιμος μοναχός και έγινε μεγαλόσχημος μοναχός στην Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας του Αγίου Όρους.

Κατά τα έτη 2000 -  2014, εγκαταστάθηκε στην Ιερά Σκήτη Ευαγγελισμού της Θεοτόκου της Ιεράς Μονής Ξενοφώντος του Αγίου Όρους. Ως Γέροντας της Ιεράς Καλύβης Αγίου Αθανασίου Αθωνίτου διετέλεσε Δικαίος της Σκητιωτικής Συνάξεως κατά τα έτη 2001-2002, 2006-2007, 2013-2014 και επίτροπος τα λοιπά έτη. Μερίμνησε για τα κοινά και την αναστήλωση της Ιεράς Καλύβης Αγίου Αθανασίου Αθωνίτου ως και του Κυριακού Ναού του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου της ομώνυμης Σκήτης.

Το 2008 χειροτονήθηκε διάκονος, ιερέας και του απονεμήθηκε το οφφίκιο του Αρχιμανδρίτου από τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Μονεμβασίας και Σπάρτης Ευστάθιο.

Κατά τα έτη 2011-2012 αποσπάστηκε με απόφαση της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος για ένα έτος στην Ιερά Αρχιεπισκοπή Θυατείρων και Μ. Βρετανίας.

Από το 2014 είναι κληρικός της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών.

Ακαδημαϊκή σταδιοδρομία

Είχε δεκαετή προϋπηρεσία στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση.

Τον Φεβρουάριο του 2018 μετατάχθηκε από την πρωτοβάθμια εκπαίδευση ως Ειδικό Διδακτικό Προσωπικό στην Ανώτατη Εκκλησιαστική Ακαδημία Αθηνών.

Από το 2015 έως 2019 δίδασκε στην Ανώτατη Εκκλησιαστική Ακαδημία Αθηνών με απόσπαση και ως Ειδικό Διδακτικό Προσωπικό.

Από τον Μάιο του 2019, είναι Επίκουρος Καθηγητής στο Τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής σχολής του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Από τον Απρίλιο 2024 είναι πλέον αναπληρωτής Καθηγητής.

Από τον Μάρτιο του 2021, είναι Διευθυντής του Εργαστηρίου με την επωνυμία «Εκκλησία και Πολιτισμός. Η πατερική σκέψη για τη σχέση εκκλησιαστικής παράδοσης και πολιτιστικών προκλήσεων ως παραγόντων ειρηνικής συνύπαρξης και συνοχής», του Τμήματος Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του ΕΚΠΑ.

Από το 2020 είναι ΣΕΠ στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο.

Διδάσκει από 2019, είναι Επικεφαλής κατεύθυνσης του Μεταπτυχιακού Προγράμματος του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Επικοινωνίας «Ανθρωπιστική Επικοινωνία και Νέες Τεχνολογίες» από το 2021 και από το 2022 Διευθυντής του εργαστηρίου Εργαστήριο Ανθρωπιστικής Επικοινωνίας του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Επικοινωνίας.

Διδάσκει σε σχολές των Σωμάτων Ασφαλείας, των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων, του ΝΑΤΟ και του ΟΗΕ.

Έχει εκδώσει δεκατρία βιβλία του και έχει δημοσιεύσει άρθρα σε περιοδικά, στην ελληνική και αγγλική γλώσσα, με θεολογικό περιεχόμενο και στις διεθνείς σχέσεις .

Έχει οργανώσει και συμμετάσχει ως εισηγητής σε διεθνή συνέδρια και ημερίδες.

Εθνικά και Ευρωπαϊκά Προγράμματα

Συμμετοχή σε Εθνικά και σε Ευρωπαϊκά προγράμματα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής- European Commission σε Consortium, ως επιστημονικός συνεργάτης, ως expert ή ως υπεύθυνος προγράμματος-project manager.

Υποτροφίες - Διακρίσεις

Έχει λάβει υποτροφίες από ΙΚΥ - Erasmus και από το Πανεπιστήμιο Georgetown των Ηνωμένων Πολιτειών.

• Βραβείο Γραμμάτων, ΑΧΕΠΑ 2024, τα βραβεία τελούν υπό την Αιγίδα του Οικουμενικού Πατριαρχείου και της Κυπριακής Δημοκρατίας, με την υποστήριξη του Ελληνοαμερικανικού Επιμελητηρίου, του Συνδέσμου Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών, του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Αθηνών και του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιά, 30/11/2024.
• Βραβείο του Ιδρύματος Προαγωγής Δημοσιογραφίας, «Αθανάσιου Γεωργίου Μπότση». Το Διοικητικό Συμβούλιο του Ιδρύματος απένειμε το «Βραβείο Δημοσιογραφίας και Τεχνολογίας, Γιώργος Καραγιάννης» με χορηγό το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Επικοινωνίας (ECI), για το ερευνητικό του έργο στους τομείς της Τεχνητής Νοημοσύνης και Ανθρωπισμού, 20/05/2024.
• British Council, Study UK Alumni Awards 2024 , Social Action, Finalist.
• Member of The Royal Society of Medalists and Decorated of Belgium.
• Έπαινο της Ακαδημίας Αθηνών, (Β΄ Τάξη των Γραμμάτων και των Καλών Τεχνών, ‘Ίδρυμα Κώστα και Ελένης Ουράνη) για το έργο, Μελετήματα Εκκλησιαστικής Γραμματολογίας και Θεολογίας από τον 8ο αιώνα και εξής, Εκδόσεις Μπαρμπουνάκη, 2025.

Είναι μέλος της Διοικούσας Επιστημονικής Επιτροπής του Ινστιτούτου Εξωτερικών Υποθέσεων (Institute of Foreign Affairs) και Διευθυντής του Τομέα «Πολιτισμικής και Θρησκευτικής Διπλωματίας» και μέλος της επιτροπής Οικουμενικού Ελληνισμού καθώς και:

• Fellow of the Royal Society of Arts, London, U.K. (F.R.S.A.).
• Μέλος του Chatham House, the Royal Institute of International Affairs, London, U.K.
• Μέλος του Hellenic American Leadership Council (HALC), U.S.A.

Εργογραφία

• ΒΙΒΛΙΑ
• International Actors in Peace Processes, Ostracon Publishing p.c., Θεσσαλονίκη 2014.

• Η Εκκλησία ως τόπος κοινωνίας Θεού, ανθρώπου, κόσμου, Ostracon Publishing p.c., Θεσσαλονίκη 2014. (Ιn Greek, The Church as a Place of World Human, Society, God / Study in Ecclesiology of St. Maximus the Confessor, edited by ostraconpublishing, Thessaloniki 2014).

• Η αποτύπωση της ησυχαστικής πνευματικότητας στο έργο του αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου, Ostracon Publishing p.c., Θεσσαλονίκη 2015. (Ιn Greek, The Capture of Hesychastic Spirituality in the work of St. Nicodemus Holy Mountain, edited by ostraconpublishing, Thessaloniki 2015).

• Hesychastic Spirituality in the 18th  century. Study in the works of st Nicodemos Agiorites,. XXIV, εκδ. Ostraconpublishing, Θεσσαλονίκη 2016.

• Maximus the Confessor, Mystagogical approach of the Universe, Acta Varia Academica 13, εκδ. Ostraconpublishing, Θεσσαλονίκη 2016.
• Οι ειρηνευτικές διαδικασίες στο πλαίσιο της παγκόσμιος διακυβέρνησης, Ostracon Publishing p.c., Θεσσαλονίκη 2016. (Ιn Greek, The Peace Process in the context of Global Governance, the peace-building role of Organizations and Religion in Global Practice, edited by ostraconpublishing, Thessaloniki 2016).

• Η λειτουργικότητα της θρησκείας στον 21ο αιώνα, Η Ορθόδοξη Εκκλησία  ως παράγοντας ειρήνης, εκδ. Ostracon Publishing, Θεσσαλονίκη 2019. (Ιn Greek, The Functionality of Religion in the 21st Century, edited by Ostracon Publishing, Thessaloniki 2019).
• Θέματα Πατερικής Γραμματολογίας και Θεολογίας I, Ostracon Publishing p.c., Θεσσαλονίκη 2020. (Ιn Greek,Themes of Patristic Literature and Theology I, published by Ostracon Publishing, Thessaloniki 2020).
• Τεχνητή νοημοσύνη και άνθρωπος, Ορθόδοξη θεολογική προσέγγιση, Αποστολική Διακονία της Εκκλησίας της Ελλάδος, Αθήνα 2022, Β΄ έκδ.2024. (Ιn Greek, Artificial intelligence and human, Orthodox theological approach, published by Apostolic Ministry of the Church of Greece, Athens 2022).
• Ο Μέγας Φώτιος ως Πατριάρχης και θεολόγος, Εκφραστής της οικουμενικής προοπτικής της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, εκδ. Αποστολικής Διακονίας της Εκκλησίας της Ελλάδος, Αθήνα 2023. (Ιn Greek, the Great as Patriarch and theologian, Exponent of the ecumenical perspective of the Byzantine Empire, published by the Apostolic Ministry of the Church of Greece, Athens, 2023).
• Η αποτύπωση της ησυχαστικής πνευματικότητας στο έργο του αγίου Νικοδήμου Αγιορείτη, Επαυξημένη έκδοση, Collecta Academica XV, εκδ. Ostraconpublishing, Θεσσαλονίκη 2023. (Ιn Greek,The Capture of hesychast spirituality in the work of Saint Nicodemus Agioreitis, Expanded edition, Collecta Academica XV, published by Ostraconpublishing, Thessaloniki 2023).
• Exploring Religious Dimensions in AI and Humanity, Aristarchos Gkrekas, Nicholas Kokkinos, ed. Bloomsbury, Rowman & Littlefield Academic, Lexington Books, Washington DC Maryland 2024. ISBN-10: ‎ 1666964131, ISBN-13: 978-1666964134
• Μελετήματα Εκκλησιαστικής Γραμματολογίας και Θεολογίας από τον 8ο αιώνα και εξής, Collecta Academica XLIV, εκδ. Ostraconpublishing, Θεσσαλονίκη, 2024. (Ιn Greek,Studies of Ecclesiastical Literature and Theology from the 8th century onwards,Collecta Academica XLIV, published by Ostraconpublishing, Thessaloniki 2024).
• Вештачка интелигенција и човек - православни теолошки приступ, Издавачка установа Архиепископије Београдско-Карловачке „Духовна реч“, Београд 2025. (Στην σερβική γλώσσα, Τεχνητή νοημοσύνη και άνθρωπος, Ορθόδοξη θεολογική προσέγγιση, επαυξημένο κείμενο και μετάφραση της ελληνικής έκδοσης,  εκδοτικός οίκος της Αρχιεπισκοπής Βελιγραδίου-Κάρλοβατς, «Duhovna Reč», Βελιγράδι 2025).
• Μελετήματα Εκκλησιαστικής Γραμματολογίας και Θεολογίας από τον 8ο αιώνα και εξής, Αναθεωρημένη Έκδοση, εκδ. Μπαρμπουνάκη, Θεσσαλονίκη 2025. (Ιn Greek,Studies of Ecclesiastical Literature and Theology from the 8th century onwards, Revised Edition, published by Barmpounaki, Thessaloniki 2025).
• Επισκόπου Άνδρου και Κέας Μητροφάνη Οικονομίδη, «Δογματική Θεολογία» Εισαγωγή, Γραμματολογική Ανάλυση, Έκδοση Κειμένου, εκδ. Μπαρμπουνάκη, Θεσσαλονίκη 2025.
• Θρησκευτικά Γ΄ Δημοτικού, εκδ. Μπαρμπουνάκη, 2026. (ΦΕΚ Τεύχος B’ 2047/08.04.2026). Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ).
• Θρησκευτικά ΣΤ΄ Δημοτικού, εκδ. Μπαρμπουνάκη, 2026. (ΦΕΚ Τεύχος B’ 2047/08.04.2026). Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ).

Συμμετοχή σε συλλογικά έργα

• (2020), «Η εκκλησιολογική προσέγγιση της διάκρισης κτιστού και ακτίστου κατά τον Νικόλαο Ματσούκα», Ιακώβου Μνήμη, Σταμούλης Αντ.
• (2021), «Η συμβολή του Αγίου Γρηγορίου Παλαμά στην ανατολική ορθόδοξη παράδοση», Αφιερωματικός – Πολυσυλλεκτικός Τόμος, Μητροπολίτης Δαμασκηνός Παπανδρέου 1936 - 2011,  εκδ. Δήμος Θέρμου.
• (2021), «Προοπτικές της Ορθοδοξίας  μέσα στο σύγχρονο διεθνές περιβάλλον», Τιμητικός Τόμος της Θεολογικής Σχολής του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών για την τριακονταετή διακονία του Οικουμενικού Πατριάρχου κ. Βαρθολομαίου Α΄.
• (2023), «Η θεολογία του Παχωμίου Ρουσάνου», Τιμητικός Τόμος της Θεολογικής Σχολής του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών για την ευδόκιμη δεκαπενταετή Αρχιερατεία του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ.Ιερωνύμου Β΄.
• (2025), «Artificial Intelligence and Orthodox Anthropology», Peace, Values, and Humanity, Reimagining Education for the 21st Century, ed. Luminus International Publishers, Huntingdon Canada, pp. 110-118.