Πρόεδρος της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας
| Πρόεδρος της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας Предсједник Републике Српске | |
|---|---|
Σημαία του Προέδρου της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας | |
| Κατοικία | Μπάνια Λούκα |
| Διορισμός από | Άμεση Λαϊκή Ψήφος |
| Διάρκεια θητείας | 4 έτη, άπαξ ανανεώσιμη |
| Αρχικός κάτοχος | Ράντοβαν Κάρατζιτς |
| Δημιουργία | 7 Απριλίου 1992 |
| Ιστοσελίδα | www.predsjednikrs.net |
Ο Πρόεδρος της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας (σερβοκροατικά: Предсједник Републике Српске/Predsjednik Republike Srpske) είναι η ανώτατη εκτελεστική εξουσία στη Σερβικής Δημοκρατία της Βοσνίας, μια οντότητα στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Είναι μία από τις εκτελεστικές αρχές, μαζί με την κυβέρνηση της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας. Ο πρόεδρος της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας εκλέγεται απευθείας για θητεία τεσσάρων ετών, μαζί με δύο αντιπροέδρους από διαφορετικά συστατικά έθνη (Σέρβοι, Κροάτες και Βόσνιοι). Κανένας από αυτούς δεν μπορεί να προέρχεται από ένα συνιστών έθνος ταυτόχρονα. Η κατοικία του προέδρου βρίσκεται στη Μπάνια Λούκα.
Ο πρώτος πρόεδρος ήταν ο Ράντοβαν Κάραντζιτς του Σερβικού Δημοκρατικού Κόμματος, ο οποίος εξελέγη στη θέση το 1992, ο οποίος ηγήθηκε της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας κατά τη διάρκεια του πολέμου της Βοσνίας και ο οποίος αργότερα καταδικάστηκε σε 40 χρόνια φυλάκισης για γενοκτονία στη Σρεμπρένιτσα, εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.[1] Ο πρόεδρος Μίλοραντ Ντόντικ της Συμμαχίας Ανεξάρτητων Σοσιαλδημοκρατών ανέλαβε το αξίωμα το 2010.
Εξουσίες
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Σύμφωνα με το Σύνταγμα της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας ο Πρόεδρος εκπροσωπεί τη Σερβική Δημοκρατία της Βοσνίας και εκφράζει την ενότητά της. Δεδομένου ότι η Σερβική Δημοκρατία της Βοσνίας λειτουργεί ως κοινοβουλευτικό σύστημα, ο πρόεδρος έχει πολύ περιορισμένες αρμοδιότητες. Έχει τη δύναμη να:[2]
- Προτείνει πρωθυπουργό στην Εθνική Συνέλευση,
- Προτείνει ένα πρόεδρο και δικαστές για το Συνταγματικό Δικαστήριο, κατόπιν προτάσεως του Ανώτατου Δικαστικού και Εισαγγελικού Συμβουλίου, στην Εθνική Συνέλευση, ·
- Δηλώσει νόμους με διάταγμα,
- Να δώσει χάρη,
- Να παράσχει παράσημα και αναγνωρίσεις όπως καθορίζεται από νόμο,
- και να διαχειριστεί άλλα καθήκοντα σύμφωνα με το Σύνταγμα.
Εάν η Εθνοσυνέλευση δεν είναι σε θέση να πραγματοποιήσει συνάντηση λόγω έκτακτης ανάγκης, ο Πρόεδρος, αφού λάβει γνώμη από την Κυβέρνηση, δηλώνει κατάσταση έκτακτης ανάγκης και διατάσσει μέτρα για την εξάλειψη της κατάστασης έκτακτης ανάγκης. Ο πρόεδρος, με δική του πρωτοβουλία ή κατόπιν πρότασης της κυβέρνησης, δηλώνει νόμους από τη δικαιοδοσία της Εθνοσυνέλευσης κατά τη διάρκεια πολέμου ή άμεσης απειλής πολέμου. Οι νόμοι πρέπει να υποβληθούν για επιβεβαίωση από την Εθνοσυνέλευση την ίδια στιγμή που η Συνέλευση μπορεί να έχει μια συνεδρίαση.[2]
Ο πρόεδρος μπορεί να ζητήσει από την κυβέρνηση να εκφράσει τη στάση της σχετικά με ορισμένα θέματα για τη σημασία για τη Δημοκρατία, να καλέσει μια συνεδρίαση της κυβέρνησης ή να θέσει τα ζητήματα της αρμοδιότητας της κυβέρνησης σε μια ατζέντα.[2]
Πρόεδροι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| # | Εικόνα | Όνομα (γέννηση–θάνατος) |
Κυβέρνηση | Κόμμα | Εκλογές | ||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Από | Έως | Χρόνος θητείας | |||||
| 1. | Ράντοβαν Κάρατζιτς (1945-) |
7 Απριλίου 1992 | 19 Ιουλίου 1996 | 4 έτη και 103 ημέρες | SDS | — | |
| 2. | Μπιλιάνα Πλάβσιτς (1930-) |
19 Ιουλίου 1996 | 4 Νοεμβρίου 1998. | 2 έτη και 108 ημέρες | SDS (έως το 1997) |
1996 | |
| SNS (από το 1997) | |||||||
| 3. | Νίκολα Πόπλασεν (1951-) |
4 Νοεμβρίου 1998 | 2 Σεπτεμβρίου 1999[3] | 302 ημέρες | SRS | 1998 | |
| — | Πέταρ Ντόκιτς (1961-) |
2 Σεπτεμβρίου 1999 | 26 Ιανουαρίου 2000 | 146 ημέρες | SP | Υπηρεσιακός | |
| 4. | Μίρκο Σάροβιτς (1956)- |
26 Ιανουαρίου 2000 | 28 Νοεμβρίου 2002 | 2 έτη και 306 ημέρες | SDS | 2000 | |
| 5. | Ντράγκαν Τσάβιτς (1958-) |
28 Νοεμβρίου 2002 | 9 Νοεμβρίου 2006 | 3 έτη και 346 ημέρες | 2002 | ||
| 6. | Μίλαν Γέλιτς (1956–2007[4]) |
9 Νοεμβρίου 2006 | 30 Σεπτεμβρίου 2007 (Απεβίωσε εν ενεργεία)[5] | 325 ημέρες | SNSD | 2006 | |
| — | Ιγκόρ Ραντόιτσιτς (1966-) |
30 Σεπτεμβρίου 2007 | 9 Δεκεμβρίου 2007 | 70 ημέρες | Υπηρεσιακός | ||
| 7. | Ράικο Κουζμάνοβιτς (1931-) |
9 Δεκεμβρίου 2007 | 15 Νοεμβρίου 2010 | 2 έτη και 341 ημέρες | 2007 | ||
| 8. | Μίλοραντ Ντόντικ (1959-) |
15 Νοεμβρίου 2010 | 19 Νοεμβρίου 2018 | 8 έτη και 4 ημέρες | 2010 | ||
| 2014 | |||||||
| 9. | Ζέλικα Τσβιγιάνοβιτς (1967-) |
19 Νοεμβρίου 2018 | 15 Νοεμβρίου 2022 | 3 έτη και 361 ημέρες | 2018 | ||
| (8.) | Μίλοραντ Ντόντικ (1959-) |
15 Νοεμβρίου 2022 | 12 Ιουνίου 2025[6][7] | 2 έτη και 210 ημέρες | 2022 | ||
| 18 Οκτωβρίου 2025 | 2 έτη και 337 ημέρες | ||||||
| — | Άνα Τρίσιτς-Μπάμπιτς (1967-) |
18 Οκτωβρίου 2025 | σήμερα | 188 ημέρες | Υπηρεσιακή | ||
Δείτε επίσης
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «Radovan Karadzic, a Bosnian Serb, Gets 40 Years Over Genocide and War Crimes». The New York Times. Ανακτήθηκε στις 24 Μαρτίου 2016.
- 1 2 3 «Устав Републике Српске» (PDF) (στα Σερβικά). Assembly of Brčko Distrikt. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 17 Ιουνίου 2009. Ανακτήθηκε στις 26 Φεβρουαρίου 2015.
- ↑ Απομακρύνθηκε από τον Ύπατο Αρμοστή Κάρλος Βέστεντορπ στις 5 Μαρτίου 1999. Η απομάκρυνση τέθηκε σε ισχύ στις 2 Σεπτεμβρίου 1999.
- ↑ Bosnian Serb republic leader dies, retrieved from bbc.co.uk, September 30, 2007
- ↑ «Preminuo predsednik RS Milan Jelić». B92.net (στα Σερβικά). Ανακτήθηκε στις 7 Μαΐου 2021.
- ↑ «Pročitajte kompletnu odluku Suda BiH: Ovo je presuda - Milorad Dodik više nije predsjednik RS». radiosarajevo.ba (στα Κροατικά). 18 Αυγούστου 2025. Ανακτήθηκε στις 18 Αυγούστου 2025.
- ↑ «ODLUKA SUDA BIH POVODOM ŽALBE MILORADA DODIKA NA ODLUKU CIK-A». www.sudbih.gov.ba (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 18 Αυγούστου 2025.