close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Νορβηγικές βουλευτικές εκλογές 2025

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Οι βουλευτικές εκλογές διεξήχθησαν στη Νορβηγία στις 8 Σεπτεμβρίου 2025 για την εκλογή όλων των 169 μελών του Storting, του νορβηγικού κοινοβουλίου, για την κοινοβουλευτική περίοδο 2025–2029.[1][2] Η πρόωρη ψηφοφορία διεξήχθη από τις 11 Αυγούστου έως τις 5 Σεπτεμβρίου.[3] Το Κόμμα Κέντρου αποχώρησε από την κυβέρνηση στα τέλη Ιανουαρίου 2025, αφήνοντας τον Στόρε επικεφαλής της πρώτης μειοψηφικής κυβέρνησης των Εργατικών εδώ και 25 χρόνια.[4][5] Ο Στόρε οδήγησε το κόμμα του στην επανεκλογή στις εκλογές του 2025.[6] Ανακοίνωσε ότι το Εργατικό Κόμμα θα συνέχιζε ως μειοψηφική κυβέρνηση και ότι θα καλούσε τα άλλα κόκκινα-πράσινα κόμματα σε συνομιλίες για τη συνεργασία στην επικείμενη κοινοβουλευτική περίοδο.[7]

Οι εκλογές οδήγησαν το Εργατικό Κόμμα του εν ενεργεία πρωθυπουργού Γιούνας Γκαρ Στόρε να κερδίσει τις περισσότερες έδρες. Το αντιπολιτευόμενο Συντηρητικό Κόμμα, με επικεφαλής την πρώην πρωθυπουργό Έρνα Σόλμπεργκ, υποχώρησε στην τρίτη θέση για πρώτη φορά από τις εκλογές του 2009. Το δεξιό λαϊκιστικό Κόμμα Προόδου κέρδισε έδρες στο Storting και κατέληξε με 47 έδρες, τον υψηλότερο αριθμό εδρών στην ιστορία του κόμματος. Έτσι έγινε το μεγαλύτερο κόμμα της αντιπολίτευσης για την τρέχουσα περίοδο.[8] Σημειώθηκε επίσης η υψηλότερη προσέλευση ψηφοφόρων από τις εκλογές του 1989.[9]

Το κόκκινο-πράσινο μπλοκ κέρδισε την πλειοψηφία με 88 έδρες,[10] επιτρέποντας στον Στόρε να συνεχίσει ως πρωθυπουργός στην μειοψηφική του κυβέρνηση.[11][12] Η νίκη ήρθε μετά από χρόνια φτωχών δημοσκοπήσεων, έπειτα από τα οποία το Εργατικό Κόμμα σημείωσε πολιτική επιστροφή. Τα ζητήματα στις εκλογές περιλάμβαναν τους φόρους, τη μετανάστευση, τις εξωτερικές σχέσεις, την υγειονομική περίθαλψη και την αυξανόμενη ανισότητα.[13][14][15]

Εκλογικό σύστημα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι εκλογές διεξήχθησαν με τη χρήση αναλογικής εκπροσώπησης με λίστα κομμάτων σε 19 πολυμελείς εκλογικές περιφέρειες με βάση τις κομητείες της Νορβηγίας πριν από το 2018. Ο αριθμός των μελών που εκλέγονται από κάθε εκλογική περιφέρεια κυμαίνεται μεταξύ 4 και 20. Για τον προσδιορισμό της κατανομής των 169 εδρών μεταξύ των 19 κομητειών, χρησιμοποιείται ένας τύπος δύο επιπέδων, με βάση τον πληθυσμό και τη γεωγραφική έκταση. Κάθε κάτοικος μετράει έναν βαθμό, ενώ κάθε τετραγωνικό χιλιόμετρο μετράει 1,8 βαθμούς. Κάθε εκλογική περιφέρεια είναι εγγυημένο ότι έχει 4 έδρες.[16][17]

150 από τις έδρες (όλες εκτός από μία σε κάθε εκλογική περιφέρεια) είναι έδρες εκλογικής περιφέρειας. Αυτές απονέμονται με βάση τα εκλογικά αποτελέσματα σε κάθε κομητεία και δεν επηρεάζονται από τα αποτελέσματα σε άλλες κομητείες. Δεκαεννέα από τις έδρες (μία για κάθε κομητεία) είναι έδρες αντιστάθμισης, οι οποίες απονέμονται σε κόμματα με ποσοστό άνω του 4% της εθνικής ψήφου. Μια τροποποίηση της μεθόδου Sainte-Laguë, όπου το πρώτο πηλίκο για κάθε κόμμα υπολογίζεται χρησιμοποιώντας διαιρέτη 1,4 αντί για 1, χρησιμοποιείται για την κατανομή τόσο των εδρών της εκλογικής περιφέρειας όσο και των εδρών αντιστάθμισης. Ένα κόμμα πρέπει να περάσει το εκλογικό όριο του 4% της εθνικής ψήφου για να κερδίσει έδρες αντιστάθμισης, αλλά μπορεί να κερδίσει έδρες εκλογικής περιφέρειας ακόμα και αν δεν φτάσει αυτό το όριο. Εάν ένα κόμμα κερδίσει περισσότερες έδρες εκλογικής περιφέρειας από όσες δικαιούται συνολικά με βάση το εθνικό του μερίδιο ψήφων, διατηρεί αυτές τις πρόσθετες έδρες, ενώ μειώνεται ο αριθμός των εδρών που κερδίζουν άλλα κόμματα.[18] Το σύστημα κατανομής των εδρών στις εκλογικές περιφέρειες ευνοεί τις αγροτικές περιοχές, καθώς η έκταση της κομητείας είναι ένας παράγοντας, αλλά το σύστημα των εδρών αντιστάθμισης μειώνει την επίδραση που έχει αυτό στον αριθμό των εδρών που κερδίζει κάθε κόμμα.[16][17]

Αποτελέσματα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Εργατικό Κόμμα, με επικεφαλής τον Γιούνας Γκαρ Στόρε, κέρδισε 53 έδρες με 28,0% των ψήφων, εξασφαλίζοντας προβάδισμα για το κόκκινο-πράσινο μπλοκ.[19] Στην αντιπολίτευση, το κεντροδεξιό Συντηρητικό Κόμμα, με επικεφαλής την Έρνα Σόλμπεργκ, έλαβε 14,6% των ψήφων, σημειώνοντας το χειρότερο εκλογικό αποτέλεσμα του κόμματος από τις εκλογές του 2005. Το δεξιό λαϊκιστικό Κόμμα Προόδου έγινε το μεγαλύτερο κόμμα της αντιπολίτευσης, με αρχηγό τη Σίλβι Λίσθαουγκ, λαμβάνοντας 23,8% των ψήφων.[20]

Αποτελέσματα νορβηγικών βουλευτικών εκλογών του 2025[21]
Image
Κόμματα Ψήφοι % +/- Έδρες +/−
Εργατικό Κόμμα (Ap) 902.296 28,02 ▲ +1,77 53 ▲ +5
Κόμμα Προόδου (FrP) 767.903 23,85 ▲ +12,24 47 ▲ +26
Συντηρητικό Κόμμα (H) 471.602 14,65 ▼ −5,7 24 ▼ −12
Σοσιαλιστικό Αριστερό Κόμμα (SV) 181.192 5,63 ▼ −2,01 9 ▼ −4
Κόμμα Κέντρου (Sp) 179.994 5,59 ▼ −7,91 9 ▼ −19
Κόκκινο Κόμμα (R) 171.342 5,32 ▲ +0,6 9 ▲ +1
Περιβαλλοντικό Κόμμα - Οι Πράσινοι (MDG) 152.782 4,74 ▲ +0,8 8 ▲ +5
Χριστιανικό Λαϊκό Κόμμα (KrF) 135.230 4,20 ▲ +0,4 7 ▲ +4
Φιλελεύθερο Κόμμα (V) 118.941 3,69 ▼ −0,92 3 ▼ −5
Κόμμα Συνταξιούχων (PP) 26.839 0,83 ▲ +0,19 0 ► 0
Δημοκράτες της Νορβηγίας (DiN) 23.260 0,72 ▼ −0,42 0 ► 0
Κόμμα Γενιάς (GP) 21.589 0,67 ▲ +0,66 0 ► 0
Κόμμα της Βιομηχανίας και του Εμπορίου (INP) 18.771 0,58 ▲ +0,24 0 ► 0
Οι Συντηρητικοί (K)[22] 15.507 0,48 ▲ +0,13 0 ► 0
Ειρήνη και Δικαιοσύνη (FOR) 9.430 0,29 Νέο 0 ► 0
Κόμμα του Κέντρου (S) 5.701 0,18 ▼ −0,08 0 ► 0
Parti DNI 5.280 0,16 Νέο 0 ► 0
Κόμμα Ευημερίας και Καινοτομίας (VIP)[23] 4.932 0,15 ▼ −0,07 0 ► 0
Έμφαση στον Ασθενή (PF) 4.174 0,13 ▼ −0,04 0 ▼ −1
Λοιπά κόμματα[24] 3.123 0,10 – 0 –
Έγκυρα ψηφοδέλτια 3.219.888 99,02
Λευκά ψηφοδέλτια 26.430 0,81
Άκυρα ψηφοδέλτια 5.510 0,17
Σύνολο 3.251.828 100 – 169 ► 0
Αποχή 807.390 19,89
Εγγεγραμμένοι/συμμετοχή 4.059.218 80,11

Υποσημειώσεις και παραπομπές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  1. ↑ «Lov om valg til Stortinget, fylkesting og kommunestyrer (valgloven)» [Law about parliamentary, county and municipal elections (the election act)]. Lovdata. Oslo: Lovdata. 1 Μαΐου 2024. Ανακτήθηκε στις 30 Ιανουαρίου 2025.
  2. ↑ «Valgdagen blir 8. september 2025». Government of Norway. (στα Νορβηγικά Μποκμάλ). 3 Μαΐου 2024. Ανακτήθηκε στις 18 Ιουνίου 2024.
  3. ↑ «Forhåndsstemme» [Advance voting] (στα Νορβηγικά). Valgdirektoratet. 7 Αυγούστου 2025. Ανακτήθηκε στις 7 Σεπτεμβρίου 2025.
  4. ↑ Litland, Karoline Johannessen· Skårdalsmo, Kristian· Rønning, Mats· Svaar, Peter (30 Ιανουαρίου 2025). «Ap og Sp enige om regjeringsbrudd» (στα Νορβηγικά Μποκμάλ). NRK. Ανακτήθηκε στις 30 Ιανουαρίου 2025.
  5. ↑ «Valgdagen blir 8. september 2025». Government of Norway. (στα Νορβηγικά Μποκμάλ). 3 Μαΐου 2024. Ανακτήθηκε στις 18 Ιουνίου 2024.
  6. ↑ Five, Mari Linge· Lyngstad, Håkon Kvam· Dale, Kjetil H.· Sandven, Lidvard· Tørmoen, Anna· Lauten, Daniel Sannum· Hodne, Anna Myklebust· Sørsdahl, Elin· Christensen, Christian Roth· Eidsmo, Ditlev· Falnes, Johan· Skarvøy, Lars Joakim· Jensen, Ingvild· Røen, Selma Høgås· Joner, Selma· Prestegård, Sofie· Talsnes, Stål (8 Σεπτεμβρίου 2025). «Støre knuser Listhaug και Solberg – sikrer flertall» (στα Νορβηγικά Μποκμάλ). TV2. Ανακτήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 2025.
  7. ↑ Brekke, Anja A. T.· Johnsen, Alf Bjarne· Nematpoor, Siamak· Bohlin, Gøran (8 Σεπτεμβρίου 2025). «Støre: Fortsetter med ren Ap-regjering». Verdens Gang (στα Νορβηγικά). Ανακτήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 2025.
  8. ↑ «Norway's Labour PM wins legislative elections, holds off populist surge». France 24. 9 Σεπτεμβρίου 2025.
  9. ↑ Sand, Lars Nehru (9 Σεπτεμβρίου 2025). «Se, så mange flertall!» (στα Νορβηγικά Μποκμάλ). NRK. Ανακτήθηκε στις 10 Σεπτεμβρίου 2025.
  10. ↑ «Valgresultat 2025» [2025 election results]. NRK (στα Νορβηγικά Μποκμάλ). 8 Σεπτεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 2025.
  11. ↑ «Norway vote: Labour's Jonas Gahr Stoere wins second term». DW (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 10 Σεπτεμβρίου 2025.
  12. ↑ Helle, Lars (9 Σεπτεμβρίου 2025). «En enorm seier». Dagbladet (στα Νορβηγικά Μποκμάλ). Ανακτήθηκε στις 10 Σεπτεμβρίου 2025.
  13. ↑ Bryant, Miranda (8 Σεπτεμβρίου 2025). «Norway's Labour party wins election after seeing off populist surge». The Guardian. Ανακτήθηκε στις 13 Σεπτεμβρίου 2025.
  14. ↑ Ummelas, Ott (8 Σεπτεμβρίου 2025). «Norway's Ruling Labor Party on Track for Election Victory». Bloomberg. Ανακτήθηκε στις 13 Σεπτεμβρίου 2025.
  15. ↑ Solsvik, Terje· Buli, Nora· Adomaitis, Nerijus (8 Σεπτεμβρίου 2025). «Norway's ruling Labour holds narrow election lead». Reuters. Ανακτήθηκε στις 13 Σεπτεμβρίου 2025.
  16. 1 2 «valordning i Noreg» [Electoral system in Norway]. Great Norwegian Encyclopedia (στα Νορβηγικά). Ανακτήθηκε στις 17 Αυγούστου 2025.
  17. 1 2 «Norway Stortinget (Parliament)». Inter-Parliamentary Union. Ανακτήθηκε στις 17 Αυγούστου 2025.
  18. ↑ «Lov om valg til Stortinget, fylkesting og kommunestyrer (valgloven) - Kapittel 11. Mandatfordeling og kåring av representanter ved stortingsvalg - Lovdata». lovdata.no (στα Νορβηγικά). § 11-7, paragraph 5. Ανακτήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 2025.
  19. ↑ «Støre secured four new years: – We did it!». NRK (στα Norwegian). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 9 Σεπτεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 2025.CS1 maint: Μη αναγνωρίσιμη γλώσσα (link)
  20. ↑ «Election 2025: What the first results look like». NRK (στα Norwegian). Ανακτήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 2025.CS1 maint: Μη αναγνωρίσιμη γλώσσα (link)
  21. ↑ https://valgresultat.no/valg/2025/st. Unknown parameter |site= ignored (βοήθεια); Unknown parameter |langue= ignored (|language= suggested) (βοήθεια); Unknown parameter |titre= ignored (|title= suggested) (βοήθεια); Unknown parameter |consulté le= ignored (|access-date= suggested) (βοήθεια); Missing or empty |title= (βοήθεια).
  22. ↑ Πρώην ονομασία: Χριστιανικό Κόμμα.
  23. ↑ Προηγούμενη ονομασία: Κόμμα Υγείας
  24. ↑ 3 κόμματα, το 0,10 %
Ανακτήθηκε από "https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=Νορβηγικές_βουλευτικές_εκλογές_2025&oldid=11467967"