Μπες του Χάρντγουικ
| Μπες του Χάρντγουικ | |
|---|---|
| Γενικές πληροφορίες | |
| Όνομα στη μητρική γλώσσα | Elizabeth Hardwick (Αγγλικά) |
| Γέννηση | 1527 (πιθανώς) ή 1518[1] |
| Θάνατος | 13 Φεβρουαρίου 1608[1] |
| Τόπος ταφής | καθεδρικός ναός του Ντέρμπι |
| Χώρα πολιτογράφησης | Βασίλειο της Αγγλίας |
| Εκπαίδευση και γλώσσες | |
| Ομιλούμενες γλώσσες | Αγγλικά[2] |
| Πληροφορίες ασχολίας | |
| Ιδιότητα | Κυρία επί των τιμών πολιτικός αρχιτέκτονας |
| Αξιοσημείωτο έργο | Χάρντουικ Χολ Τσάτσγουορθ Χάουζ |
| Οικογένεια | |
| Σύζυγος | William St Loe (1559–1564)[3] George Talbot, 6th Earl of Shrewsbury (από 1568)[4][3] Γουλιέλμος Κάβεντις (αυλικός) (1547–1557)[4][3] Robert Barlow (1543–1544)[3] |
| Τέκνα | Γουλιέλμος Κάβεντις, 1ος κόμης του Ντέβονσιρ[4] Ελισάβετ Κάβεντις, κόμισσα του Λέννοξ[5][4] Μαρία Κάβεντις, κόμισσα του Σριούσμπερι Ερρίκος Κάβεντις (πολιτικός)[5][4] Frances Cavendish[5][4] Charles Cavendish[5][4] |
| Γονείς | John Hardwick[6] και Elizabeth Leake[6] |
| Συγγενείς | Jane Cavendish |


Η Ελισάβετ Χάρντγουικ, και λόγω των γάμων της: Κάβεντις, Σαιν Λόε, Τάλμποτ κόμισσα του Σρούσμπερυ, αγγλ.: Elizabeth Hardwick, Cavendish, St Loe, Talbot countess of Shrewsbury (π. 27 July 1521 13 Φεβρουαρίου 1608), γνωστή ως Μπες του Χάρντγουικ, από το Χάρντγουικ Χολ του Ντέρμπισiρ, ήταν μια αξιοσημείωτη προσωπικότητα της ελισαβετιανής αγγλικής κοινωνίας. Με μια σειρά από καλοσχεδιασμένους γάμους, ανέβηκε στα υψηλότερα επίπεδα της αγγλικής αριστοκρατίας, και έγινε εξαιρετικά πλούσια. Η Μπες λέγεται ότι ήταν μια έξυπνη επιχειρηματίας, αυξάνοντας τα περιουσιακά της στοιχεία με επιχειρηματικά συμφέροντα, όπως ορυχεία και εργαστήρια υαλουργίας.
Παντρεύτηκε τέσσερις φορές. Ο πρώτος της σύζυγος ήταν ο Ρob;ertow Μπάρλε:y (ή Μπάρλοου), ο οποίος απεβίωσε σε ηλικία περίπου 14 ή 15 ετών στις 24 Δεκεμβρίου 1544. Ο δεύτερος σύζυγός της ήταν ο αυλικός σερ Γουλιέλμος Κάβεντις. Ο 3ος σύζυγός της ήταν ο σερ Γουλιέλμος Σαιντ Λόε. Ο τελευταίος σύζυγός της ήταν ο Γεώργιος Τάλμποτ 6ος κόμης του Σρούσμπερυ, ο οποίος ήταν κάποτε φύλακας τής αιχμάλωτης Μαρίας Α΄ της Σκωτίας. Ως καταξιωμένη κεντήτρια, η Μπες εντάχθηκε στην αιχμαλωσία του συζύγου της στο Τσάτσγουορθ Χάουζ για μεγάλα χρονικά διαστήματα το 1569, το 1570 και το 1571, κατά τη διάρκεια των οποίων εργάστηκε μαζί στα Κρεμαστά κεντήματα τα του Όξμπουργκ.
Το 1601 η Μπες διέταξε την καταγραφή των οικιακών επίπλων, συμπεριλαμβανομένων των υφασμάτων, στα τρία ακίνητά της στο Τσάτσγουορθ, το Χάρντγουικ και το Τσέλση, τα οποία σώζονται μέχρι σήμερα. Στη διαθήκη της, κληροδότησε αυτά τα αντικείμενα στους κληρονόμους της για να διατηρηθούν επ' αόριστον. Η 400 ετών συλλογή, γνωστή σήμερα ως υφάσματα του Χάρντγουικ Χολ, είναι η μεγαλύτερη συλλογή ταπισερί, κεντημάτων, καμβά και άλλων υφασμάτων, που έχει διατηρηθεί από μία μόνο ιδιωτική οικογένεια. Η Μπες είναι επίσης γνωστή για τα οικοδομικά της έργα, τα πιο διάσημα από τα οποία είναι το Τσάτσγουορθ Χάουζ, τώρα έδρα των δουκών του Ντέβονσαϊρ (των οποίων το επώνυμο είναι Κάβεντις, καθώς κατάγονται από τα παιδιά του 2ου γάμου της), και το Χάρντγουικ Χολ.
Προέλευση
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Πρώιμη ζωή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Οι τέσσερις γάμοι της Μπες
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Πρώτος γάμος
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το 1543 η Μπες παντρεύτηκε τον 13χρονο Ροβέρτο Μπάρλεϋ (ή Μπάρλοου), κληρονόμο μίας γειτονικής ιδιοκτησίας. Η ακριβής ημερομηνία του γάμου της με τον Ροβέρτο είναι άγνωστη. Πιστεύεται ότι ο γάμος έλαβε χώρα στα τέλη Μαΐου 1543, λίγο πριν από το τέλος του πατέρα του Ροβέρτου στις 28 Μαΐου. Δεν υπάρχουν στοιχεία ότι ζούσαν μαζί ως σύζυγοι. [7] Ο Ροβέρτος απεβίωσε τον Δεκέμβριο του 1544. Δεν υπήρχαν απογόνοι από τον γάμο, ο οποίος είχε κανονιστεί τοπικά, πιθανώς αρχικά για να προστατεύσει την κληρονομιά των Μπάρλεϋ, και να μετριάσει τον αντίκτυπο της κηδεμονίας στην περιουσία των Μπάρλεϋ σε περίπτωση που ο Ροβέρτος διαδεχόταν τον πατέρα του ως ανήλικος κληρονόμος. Η παραδοσιακή ιστορία ότι ο Ροβέρτος και η Μπες γνωρίστηκαν στο Λονδίνο, ενώ ήταν στην υπηρεσία μιας «κυρίας Ζους» βασίζεται σε προφορική ιστορία, η οποία μπορεί να χρονολογηθεί μόνο στα τέλη του 17ου αι. (περίπου 80 χρόνια μετά το τέλος της Μπες). Οι συζυγικές αξιώσεις για την περιουσία του Ροβέρτου αμφισβητήθηκαν, και μετά το τέλος του ο Πίτερ Φρέσεβιλ αρνήθηκε την προίκα της Μπες. Ακολούθησε δικαστική διαμάχη, η οποία είχε ως αποτέλεσμα να επικυρωθεί η αξίωση της Μπες για την περιουσία και την αποζημίωση του Μπάρλεϋ, αν και αρκετά χρόνια μετά το τέλος του Ροβέρτου.
Δεύτερος γάμος
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Στις 20 Αυγούστου 1547 η Μπες παντρεύτηκε τον (δύο φορές χήρο) σερ Γουλιέλμο Κάβεντις, Θησαυροφύλακα του Βασιλικού Ταμίου, και έγινε λαίδη Κάβεντις. Ο γάμος πραγματοποιήθηκε στις δύο το πρωί, στο σπίτι της οικογένειας Γκρέυ, φίλων του ζευγαριού. Ο σερ Γουλιέλμος είχε υπερδιπλάσια ηλικία από τη Μπες, και ήταν ήδη πατέρας δύο κορών. Η περιουσία του είχε δημιουργηθεί μετά τη Διάλυση των Μοναστηριών, καθώς ως αξιωματούχος της Αυλής των Αυξήσεων μπορούσε να επιλέξει εκλεκτά ακίνητα για τον εαυτό του. Πιθανώς ενεργώντας με τη συμβουλή της Μπες, ο σερ Γουλιέλμος πώλησε τα κτήματά του στη νότια Αγγλία, και αγόρασε τα κτήματα Τσάτσγουορθ στην κομητεία καταγωγής της, το Ντέρμπισιρ. Ο σερ Γουλιέλμος Κάβεντις απεβίωσε στις 25 Οκτωβρίου 1557, αφήνοντας την Μπες χήρα για 2η φορά, και με βαθιά χρέη στο Στέμμα. Μετά το τέλος του, η Μπες διεκδίκησε το ποσό της περιουσίας του, έχοντας επιμείνει η γη του να δοθεί στους κληρονόμους τους. Τα οκτώ παιδιά του γάμου, δύο εκ των οποίων απεβίωσαν σε βρεφική ηλικία, ήταν τα εξής:
- Φραγκίσκη Κάβεντις (18 Ιουνίου 1548 - Ιανουάριος 1632), το μεγαλύτερο παιδί, παντρεύτηκε τον σερ Ερρίκο Πιερπόντ, βουλευτή. Τα παιδιά τους ήταν:
- Ροβέρτος Πιερπόντ, 1ος κόμης του Κίνγκστον-απόν-Χαλ, νυμφεύτηκε τη Γερτρούδη Τάλμποτ. Απέκτησαν πέντε γιους, συμπεριλαμβανομένου του Ερρίκου Πιερπόντ 1ου μαρκησίου του Ντόρτσεστερ, και του Γουλιέλμου Πιερπόιντ, βουλευτή. Ο Ροβέρτος ήταν επίσης ο πρόγονος των δουκών του Κίνγκστον-απόν-Χαλ, οι οποίοι εξέλειπαν το 1773. Οι κόμητες Μάνβερ (εξέλειπαν το 1955) διαδέχτηκαν τα Κτήματα Πιερπόντ.
- Ελισάβετ Πιερπόντ παντρεύτηκε τον σερ Θωμά Έρσκιν, πρώτο κόμη του Κέλι.
- Γκρέις Πιερπόντ παντρεύτηκε τον σερ Γεώργιο Μάνερς. Απέκτησαν τέσσερα παιδιά, συμπεριλαμβανομένου του Ιωάννη Μάνερς 8ου κόμη του Ράτλαντ.
- Τέμπερανς Κάβεντις (10 Ιουνίου 1549 - 1550), 2ο παιδί, απεβίωσε σε βρεφική ηλικία.
- Ερρίκος Κάβεντις (17 Δεκεμβρίου 1550 - 28 Οκτωβρίου 1616), 3ο παιδί, βαπτιστικός της Ελισάβετ Α΄ Τυδώρ. Νυμφεύτηκε την Γκρέις Τάλμποτ. Ο Ερρίκος Κάβεντις είναι ο πρόγονος του Υδάτινου Πάρκου Μπάρονς. Ο τίτλος του Υδάτινου Πάρκου Μπάρονς σώζεται. Μισούσε τη σύζυγό του, και δεν είχε νόμιμα παιδιά. Αντ' αυτού, απέκτησε οκτώ νόθα παιδιά, τέσσερα αγόρια και τέσσερα κορίτσια. Αφού προσπάθησε και απέτυχε να απελευθερώσει την ανιψιά του Αρμπέλα Στιούαρτ από την περιουσία της μητέρας του, αποκληρώθηκε από τη μητέρα του. Η Μπες τον αποκαλούσε «τον κακό μου γιο Ερρίκο». [7]
- Γουλιέλμος Κάβεντις, 1ος κόμης του Ντέβονσιρ (27 Δεκεμβρίου 1552 - 3 Μαρτίου 1626), 4ο παιδί, πρόγονος των σωζόμενων δουκών του Ντέβονσαϊρ.
- Κάρολος Κάβεντις (28 Νοεμβρίου 1553 - 4 Απριλίου 1617), 5ο παιδί, βαπτιστικός της βασίλισσας Μαρίας Α΄ της Αγγλίας. [8] Νυμφεύτηκε την αικατερίνη Όγκλ 8η βαρόνη Όγκλ. Απέκτησαν έναν γιο:
- Γουλιέλμος Κάβεντις, 1ος δούκας του Νιούκαστλ-απόν-Τάιν, πρόγονος των δουκών του Νιούκαστλ, εξέλειπαν από το 1691. Η βαρονία του Όγκλ βρίσκεται σε εκκρεμότητα, καθώς περισσότερα από ένα άτομα έχουν νόμιμο δικαίωμα να διεκδικήσουν τον τίτλο. Τα κτήματα πέρασαν στη γυναικεία γραμμή, στους δούκες του Πόρτλαντ και του Νιούκαστλ-αντερ-Λάιν, και οι δύο έχουν εξαληφθεί.
- Ελισάβετ Κάβεντις (31 Μαρτίου 1555 - 21 Ιανουαρίου 1582), 6ο παιδί, σύζυγος του Καρόλου Στιούαρτ 1ου κόμη του Λέννοξ. Απέκτησαν μια κόρη:
- λαίδη Αρμπέλα Στιούαρτ, 2η κόμισσα του Λέννοξ, παντρεύτηκε τον Γουλιέλμο Σίμορ 2ο δούκα του Σόμερσετ, με τίτλο που σώζεται μέχρι σήμερα.
- Μαρία Κάβεντις (Ιανουάριος 1556 - Απρίλιος 1632), 7ο παιδί, σύζυγος του Γκίλμπερτ Τάλμποτ 7ου κόμη του Σρούσμπερυ. Απέκτησαν πέντε παιδιά, συμπεριλαμβανομένων:
- λαίδη Μαρία Τάλμποτ, παντρεύτηκε τον Γουλιέλμο Χέρμπερτ 3ο κόμη του Πέμπροκ. Ο τίτλος κόμης του Πέμπροκ σώζεται.
- λαίδη Ελισάβετ Τάλμποτ, παντρεύτηκε τον Ερρίκο Γκρέυ 8ο κόμη του Κεντ. Ο τίτλος κόμης του Κεντ από την οικογένεια Γκρέυ έχει εκλείψει από το 1740.
- λαίδη Αλέθια Τάλμποτ, παντρεύτηκε τον Θωμά Χάουαρντ 1ο κόμη του Νόρφολκ. Ο τίτλος του δούκα του Νόρφολκ σώζεται.
- Λουκρητία Κάβεντις (γενν. και απεβ. το 1556), 8ο παιδί, πιθανώς δίδυμη της Μαρίας.
Τρίτος γάμος
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το 1559 η Μπες παντρεύτηκε για τρίτη φορά, τον σερ Γουλιέλμο Σαιν Λόε (1518–1565) (γνωστό και ως Σαιντ Λόου, Σαιντλόου, Σεντλόε, κ.λπ.) και έγινε η λαίδη Σαιντ Λόε. Ο νέος σύζυγός της ήταν Διοικητής της Φρουράς της βασίλισσας Ελισάβετ Α΄ και Αρχι-Οινοχόος της Αγγλίας. Λόγω της σχέσης του με τη βασίλισσα Ελισάβετ Α΄, κατάφερε να μειώσει το χρέος που όφειλε η Μπες, και να το αποπληρώσει πλήρως για λογαριασμό της. Κατείχε μεγάλα κτήματα στη Δυτική Χώρα στο Τόρμαρτον στο Γκλόστερσαϊρ και στο Τσιου Μάγκνα στο Σόμερσετ, ενώ η κύρια κατοικία του ήταν στο Σάτον Κορτ στο Στόουι. Όταν αυτός απεβίωσε χωρίς απογόνους το 1564/5, υπό ύποπτες συνθήκες (πιθανώς δηλητηριασμένος από τον μικρότερο αδελφό του), άφησε τα πάντα στην Μπες, εις βάρος των κορών και του αδελφού του. Εκτός από τα έξι επιζώντα παιδιά της, η Μπες ήταν πλέον υπεύθυνη για τις δύο κόρες του σερ Γουλιέλμου Σαιν Λόε από τον πρώτο του γάμο. Ωστόσο, αυτές οι δύο κόρες ήταν ήδη ενήλικες, και κατά τα άλλα είχαν καλή οικονομική πρόνοια.
Το τέλος του σερ Γουλιέλμου Σαιν Λόε άφησε την Μπες μια από τις πλουσιότερες γυναίκες στην Αγγλία. Το ετήσιο εισόδημά της υπολογίστηκε σε 60.000 λίρες (ισοδύναμο με 24.000.000 £ του 2023) [9] Επιπλέον, ήταν Κυρία του Κοιτώνος με καθημερινή πρόσβαση στη βασίλισσα, της οποίας την εύνοια απολάμβανε. Ακόμα στα τέλη της δεκαετίας των 30, η Μπες διατήρησε την εμφάνιση και την καλή της υγεία, και αρκετοί σημαντικοί άνδρες άρχισαν να την φλερτάρουν.
Τέταρτος γάμος
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Παρά το γεγονός ότι τη φλέρταραν αρκετοί μνηστήρες, η Μπες δεν ξαναπαντρεύτηκε μέχρι το 1568, όταν παντρεύτηκε για 4η φορά για να γίνει Κόμισσα του Σρούσμπερι. Ο νέος σύζυγός της, Γεώργιος Τάλμποτ, 6ος κόμης του Σρούσμπερυ, ήταν ένας από τους κορυφαίους αριστοκράτες του βασιλείου, και πατέρας επτά παιδιών από τον 1ο του γάμο. Πράγματι, δύο από τα παιδιά του παντρεύτηκαν με δύο από τα δικά της σε διπλή τελετή τον Φεβρουάριο του 1568: η κόρη της Μπες Μαρία Κάβεντις ηλικίας 12 ετών, παντρεύτηκε τον μεγαλύτερο γιο του Σρούσμπερυ, τον Γκίλμπερτ ηλικίας 16 ετών, ενώ ο γιος της Μπες σερ Χένρι Κάβεντις ηλικίας 18 ετών, νυμφεύτηκε την κόρη του Σρούσμπερυ, τη λαίδη Γκρέις Τάλμποτ, ηλικίας 8 ετών.
Μπες και Μαρία, βασίλισσα της Σκωτίας
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Σύνδεση με τους Στιούαρτ
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το 1574, η Μπες κανόνισε έναν γάμο μεταξύ μιας από τις κόρες της και του γιου της κόμισσας του Λέννοξ . Αυτός ήταν ένας σημαντικός γάμος για την Μπες, επειδή η κόμισσα του Λέννοξ ήταν η Μαργαρίτα Ντάγκλας, μέλος της βασιλικής οικογένειας, κόρη της Μαργαρίτας Τυδώρ, βασίλισσας χήρας της Σκωτίας και αδελφή του Ερρίκου Η΄, και επομένως, εξαδέλφη της βασίλισσας Ελισάβετ.
Μετέπειτα ζωή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το τέλος και η ταφή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Στη Λογοτεχνία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Η Μπες είναι ο κεντρικός χαρακτήρας στο μυθιστόρημα «Η Αφροδίτη τον Χειμώνα» της Τζίλιαν Μπάγκγουελ (2 Ιουλίου 2013).
- Η Μπες του Χάρντγουικ είναι ένας χαρακτήρας στο μυθιστόρημα Η Άλλη Βασίλισσα της Φιλίπα Γκρέγκορι .
- Η Μπες είναι ο ομώνυμος χαρακτήρας του μυθιστορήματος «Μια Γυναίκα με Πάθος» της Βιρτζίνια Χένλεϊ .
- Επίσης, εμφανίζεται σε περίοπτη θέση στο βιβλίο «Η αιχμάλωτη βασίλισσα της Σκωτίας» της Τζιν Πλέιντι .
- Είναι ο ομώνυμος χαρακτήρας στο μυθιστόρημα Η Βασίλισσα της Μορίν Πίτερς .
- Εμφανίζεται στις Μυστικές Εξομολογήσεις της Άννας Σαίξπηρ της Άρλις Ράιαν .
- Είναι η κύρια ηρωίδα στο ιστορικό/ βιογραφικό μυθιστόρημα της Jan Westcott , The Tower and The Dream .
- Στο μυθιστόρημα της Ντόροθι Σέιερς « Φανταχτερή Νύχτα», η Μπες του Χάρντγουικ αναφέρεται ως η μητέρα της Μαίρης, Κόμισσας του Σρούσμπερι, της προστάτιδας του φανταστικού Κολλεγίου Σρούσμπερι στην Οξφόρδη. [10]
- Η Μπες του Χάρντγουικ είναι η αφηγήτρια του Petticoat King, ενός μυθιστορήματος του 1929 της Μίριαμ Μίκελσον.
- Η Μπες είναι ένας χαρακτήρας στο διήγημα "Antickes and Frets" της Σουζάνα Κλαρκ, στη συλλογή της του 2006 "The Ladies of Grace Adieu and Other Stories" .
Μουσική
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Το τραγούδι "Hardwick's Lofty Towers" της Sarah McQuaid είναι από την οπτική γωνία της Bess. Εμφανίζεται στο άλμπουμ της του 2012 , The Plum Tree and the Rose.
Αναφορές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 «A Historical Dictionary of British Women» (Αγγλικά) Routledge. 17 Δεκεμβρίου 2003. ISBN-13 978-1-85743-228-2.
- ↑ «Identifiants et Référentiels» (Γαλλικά) Agence bibliographique de l'enseignement supérieur. 113057199. Ανακτήθηκε στις 2 Μαΐου 2020.
- 1 2 3 4 p10319.htm#i103186. Ανακτήθηκε στις 7 Αυγούστου 2020.
- 1 2 3 4 5 6 7 «Kindred Britain»
- 1 2 3 4 Darryl Roger Lundy: (Αγγλικά) The Peerage.
- 1 2 «Oxford Dictionary of National Biography» (Αγγλικά) Oxford University Press. Οξφόρδη. 2004.
- 1 2 Durant, David N. (Ιανουαρίου 1978). Bess of Hardwick: portrait of an Elizabethan dynast (στα Αγγλικά). Atheneum Publishers. σελ. 9. ISBN 9780689108358.Durant, David N. (January 1978). Bess of Hardwick: portrait of an Elizabethan dynast. Atheneum Publishers. p. 9. ISBN 9780689108358.
- ↑ Digby, Elizabethan Embroidery, pp. 58–63
- ↑ Οι τιμές του δείκτη τιμών καταναλωτή για το Ηνωμένο Βασίλειο βασίζονται σε δεδομένα από την ιστοσελίδα: Clark, Gregory (2017). «The Annual RPI and Average Earnings for Britain, 1209 to Present (New Series)». MeasuringWorth. Ανακτήθηκε στις 7 Μαΐου 2024.
- ↑ The Hall, Hardwick Hall. pinterest.com
Βιβλιογραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Jamison, Catherine· Batho, G. R. (1971). A Calendar of the Talbot Papers in the College of Arms. London: Derbyshire Archaeology Society / HMC /HMSO.
- Bill, E. G. W (1966). A Calendar of the Shrewsbury Papers in Lambeth Palace Library. London: Derbyshire Archaeology Society / HMC/ HMSO.
- Costello, Louisa Stuart (1844). Memoirs of Eminent Englishwomen, Vol. 1. "Elizabeth, Countess of Shrewsbury". London: Richard Bentley.
- Digby, George Wingfield (1964). Elizabethan Embroidery. New York: Thomas Yoseloff.
- Durant, David N. (1977). Bess of Hardwick: Portrait of an Elizabethan Dynasty. London: Weidenfeld and Nicolson. ISBN 0-297-77305-4.
- Durant, David N. (1977). Bess of Hardwick: Portrait of an Elizabethan Dynasty (American έκδοση). New York: Atheneum. ISBN 0-689-10835-4.
- Eisenberg, Elizabeth (1985). This Costly Countess: Bess of Hardwick. Derby: Hall. ISBN 0-946404-95-X.
- Hubbard, Kate (2001). Material Girl: Bess of Hardwick: 1527–1608. London: Short Books. ISBN 0-571-20800-2.
- Kettle, Pamela (2000). Oldcotes: The Last Mansion Built by Bess of Hardwick. Cardiff: Merton Priory Press. ISBN 1-898937-39-7.
- Kilburn, Terry (2014). «The Wardship and Marriage of Robert Barley, First Husband of Bess of Hardwick, pp 197 – 203, Derbyshire Archaeological Journal, Vol 134, 2014». The Derbyshire Archaeological Journal (Derbyshire Archaeological Society). ISSN 0070-3788.
- Kilburn, Terry (2024). Bess of Hardwick: Myths & Realities. London: Austin-Macauley Publishers. ISBN 978-1-0358443-1-9.
- Levey, Santina· Peter Thornton (2001). Of Houshold Stuff: The 1601 Inventory of Bess of Hardwick. London: National Trust. ISBN 0-7078-0329-2.
- Levey, Santina (1998). An Elizabethan Inheritance: The Hardwick Hall Textiles. London: National Trust. ISBN 1-905400-21-7.
- Lovell, Mary S. (2006). Bess of Hardwick: First Lady of Chatsworth: 1527–1608 (American έκδοση). New York: Norton. ISBN 0-393-06221-X.
- Lovell, Mary S. (2005). Bess of Hardwick: First Lady of Chatsworth: 1527–1608 (British έκδοση). London: Little-Brown. ISBN 0-316-72482-3.
- Pearson, John (1984). The Serpent and the Stag. New York: Holt, Rinehart, & Winston. ISBN 978-0-03-055431-5.
- Plowden, Alison (1972). Mistress of Hardwick. London: BBC. ISBN 0-563-10664-6.
- Rowse, A.L. (1983). Eminent Elizabethans. Athens, Georgia: The University of Georgia Press. ISBN 9780820306490.
- Westcott, Jan (1974). The Tower and the Dream. New York.: Putnam. ISBN 0-399-11128-X. [Biographical fiction]
- Williams, Ethel Carleton (1977). Bess of Hardwick. Bath: Chivers. ISBN 0-85997-238-0.[Biography]
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Επιστολές της Bess of Hardwick: Η Πλήρης Αλληλογραφία, περ. 1550–1608, επιμ. από τους Alison Wiggins, Alan Bryson, Daniel Starza Smith, Anke Timmermann και Graham Williams, Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης, ανάπτυξη ιστοσελίδων από την Katherine Rogers, Ινστιτούτο Ανθρωπιστικών Επιστημών του Πανεπιστημίου του Σέφιλντ (Απρίλιος 2013)
- Η αλληλογραφία της Μπες του Χάρντγουικ στο EMLO
- Portraits of Bess of Hardwick
