close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Μαρία Λαϊνά

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μαρία Λαϊνά
Όνομα στη
μητρική γλώσσα		Μαρία Λαϊνά (Ελληνικά)
Γέννηση1947[1]
Πάτρα
Θάνατος27 Δεκεμβρίου 2023 (76 ετών)
Αθήνα
Χώρα πολιτογράφησηςΕλλάδα
ΣπουδέςΕθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
Ιδιότηταποιητής, σεναριογράφος, μεταφραστής, κριτικός, ραδιοφωνικός παρουσιαστής, συγγραφέας, ηθοποιός[2], θεατρικός συγγραφέας[3], κριτικός λογοτεχνίας[3], διδάσκων πανεπιστημίου[3] και radio employee[3]
ΒραβεύσειςΚρατικό Βραβείο Ποίησης (1993)
δεδομένα (π • σ • ε )

Η Μαρία Λαϊνά (Πάτρα, 1947 - Αθήνα, 27 Δεκεμβρίου 2023) ήταν βραβευμένη Ελληνίδα ποιήτρια.

Βιογραφία

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε στη Πάτρα το 1947. Σπούδασε Νομική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, αλλά δεν άσκησε ποτέ δικηγορία. Αντ' αυτού εργάστηκε σε διάφορες δουλειές, πάντα σε σχέση με την τέχνη (ως μεταφράστρια λογοτεχνίας και δοκιμίων, επιμέλεια εικαστικών, λογοτεχνικών και φιλοσοφικών βιβλίων, κριτικός έργων τέχνης, σεναριογράφος και ραδιοφωνικός παραγωγός στην κρατική ραδιοφωνία-τηλεόραση, καθηγήτρια μετάφρασης, καθηγήτρια ελληνικής γλώσσας και ποίησης σε αγγλόφωνα κολέγια, δημοσιογράφος σε λογοτεχνικά ένθετα εφημερίδων).[4]

Απεβίωσε μετά από ολιγοήμερη νοσηλεία σε αθηναϊκό νοσοκομείο σε ηλικία 76 ετών.[5]

Έργο

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ανήκε στην αποκαλούμενη Γενιά του '70, που είναι λογοτεχνικός όρος που αναφέρεται στους Έλληνες συγγραφείς που ξεκίνησαν να δημοσιεύουν τα έργα τους κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1970, και ειδικότερα προς το τέλος της επταετούς στρατιωτικής δικτατορίας και τα πρώτα χρόνια της Μεταπολίτευσης.

Το έργο της περιλαμβάνει εννιά ποιητικές συλλογές, έντεκα θεατρικά, πέντε πεζογραφήματα, τέσσερις κριτικές και μελετήματα και τη σύνταξη της ανθολογίας «Ξένη ποίηση του 20ού αιώνα» (προσωπική της επιλογή από ελληνικές μεταφράσεις). Εκπροσώπησε πολλές φορές την Ελλάδα στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ.[4]

Έργα της έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες, όπως Αγγλικά, Γαλλικά και Ισπανικά, αυτοτελή και σε ανθολογίες. Επιλογή ποιημάτων της μεταφράσθηκε στα αγγλικά από την Αμερικανίδα καθηγήτρια Sarah McCann και κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις του Πανεπιστημίου του Κονέκτικατ το 2017.[4]

Βραβεία

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1993 τιμήθηκε με το Κρατικό Βραβείο Ποίησης για τη ποιητική συλλογή της Ρόδινος φόβος. Η μετάφραση στα γερμανικά της συλλογής αυτής έλαβε το βραβείο της Πόλης του Μονάχου. Το 1996 έλαβε το Βραβείο Καβάφη, μαζί με τον Γιώργο Μαρκόπουλο. Το 1998 βραβεύθηκε με το Βραβείο Μαρία Κάλλας του Τρίτου Προγράμματος της Ελληνικής Ραδιοφωνίας.

Το 2014 τιμήθηκε με το βραβείο του Ιδρύματος Κώστα και Ελένης Ουράνη για το σύνολο του έργου της. Το 2023 έλαβε το Μεγάλο Κρατικό Βραβείο Γραμμάτων. Ήταν ιδρυτικό μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Συγγραφέων.[4]

Επιλογή ποιημάτων της Λαϊνά μεταφράσθηκε στην αγγλική από την Αμερικανίδα καθηγήτρια Sarah McCann και κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις του Πανεπιστημίου του Κονέκτικατ το 2017.[6]

Εργογραφία

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ποίηση

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Ενηλικίωση, Αθήνα 1968
  • Επέκεινα, Κέδρος 1970
  • Αλλαγή τοπίου, Κέδρος 1972
  • Σημεία στίξεως, Κέδρος 1979, Στιγμή 1991
  • Δικό της, Κείμενα 1985
  • Ρόδινος φόβος, Στιγμή 1992, Βλεκ 1994
  • Εδώ, Καστανιώτης 2003
  • Ο Κήπος - Όχι Εγώ, Καστανιώτης 2005
  • Μικτή τεχνική, Πατάκης 2012
  • Ό,τι έγινε, Παράκη 2020

Πεζογραφία

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Η Εφτάψυχη, διήγημα, τόμος Μικρή Ζωολογία, Πατάκης 1998
  • Φιλαργυρία, διήγημα, τόμος Οκτώ Θανάσιμα Αμαρτήματα, Πατάκης 2000
  • Έως θανάτου, διήγημα, Πατάκης 2001
  • Πολύδωρη, εφημερίδα Τα Νέα 2005
  • Το Νόημα, κωμωδία, Καστανιώτης 2007
  • Τι ωραία που είναι η ζωή, διήγημα, Πατάκης 2020

Μεταφράσεις

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Εφτά δοκίμια για την ποίηση, του Τόμας Στερνς Έλιοτ, εκδ. Κλεψύδρα, 1971 (επανεκδόθηκε από τις εκδ. Γράμματα, 1982)
  • Η αλφαβήτα της μελέτης (ABC of Reading), του Έζρα Πάουντ, εκδ. Κέδρος, 1974 (επανεκδόθηκε ως «Η αλφαβήτα της ανάγνωσης», εκδ. Ροές, 2004)
  • Μακαριότητα (Bliss), της Κάθριν Μάνσφιλντ, εκδ. Γράμματα, 1981
  • Οι κόρες του αείμνηστου συνταγματάρχη (The daughters of the late colonel), της Κάθριν Μάνσφιλντ, εκδ. Γράμματα, 1983
  • Οι αντίζηλες (Ethan Frome) της Edith Wharton, εκδ. Γράμματα, 1985
  • Οι γάμοι του Φίγκαρο (Le nozze di Figaro), του Lorenzo Da Ponte, εκδ. εκδ. Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 1993
  • (μαζί με την Αλεξάνδρα Πλαστήρα) Η τιμωρία του ακόλαστου ή Ντον Τζοβάννι (Il dissoluto punito ossia il Don Giovanni), του Lorenzo Da Ponte, εκδ. Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 1996
  • (μαζί με την Αλεξάνδρα Πλαστήρα) Η επιστροφή του Οδυσσέα στην πατρίδα (Il ritorno d'Ulisse in patria), του Giacomo Badoaro, εκδ. Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 1998
  • (μαζί με την Αλεξάνδρα Πλαστήρα) Η στέψη της Ποππαίας (L'incoronazione di Poppea), του Giovanni Francesco Busenello, εκδ. Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 1999
  • Vieux carré, του Tennessee Williams, εκδ. Καστανιώτης, 2001
  • Αυτή η γλυκιά αρρώστια (This sweet sickness), της Patricia Highsmith, εκδ. Μεταίχμιο, 2002
  • Βιλέτ (Villette), της Charlotte Brontë, εκδ. Σμίλη, 2004
  • Ο καθηγητής (The professor), της Charlotte Brontë, εκδ. Σμίλη, 2005
  • Ντον Κάρλο (Don Carlo), των Achille De Lauzières, Angelo Zanardini και Antonio Ghislanzoni, εκδ. Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 2006
  • Το γκάρντεν πάρτι (The garden party), της Κάθριν Μάνσφιλντ, εκδ. Σμίλη, 2006
  • Λουτσία ντι Λαμερμούρ (Lucia di Lammermoor), του Salvadore Cammarano, εκδ. Το Βήμα / Alter - Ego ΜΜΕ Α.Ε., 2007
  • Η κόψη του ξυραφιού (The razor’s edge), του W. Somerset Maugham, εκδ. Μελάνι, 2009
  • (μαζί με τη Μάνια Μεζίτη) Γαλαζοαίματες κυρίες. Μεταξωτοί έρωτες (A group of noble dames), του Thomas Hardy, εκδ. Πατάκης, 2017
  • (μαζί με τη Μάνια Μεζίτη) Άσεντεν, ή ο βρετανός πράκτορας (Ashenden: or the British agent), του W. Somerset Maugham, εκδ. Πατάκης, 2024

Ανθολογίες

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Ξένη ποίηση του 20ού αιώνα (Επιλογή από ελληνικές μεταφράσεις) (εκδ. Λωτός, 1989, επανεκδόθηκε από τις εκδ. Ελληνικά Γράμματα, 2007)
  • (μαζί με τη Μαίρη Γιόση) Του έρωτα: «Μύρον εκκενωθέν όνομά σου» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1994
  • (μαζί με τη Μαίρη Γιόση και την Άννα Χρυσογέλου - Κατσή) Του γέλιου: «…δραστικότερον του πυρός του καθαρτηρίου» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1994
  • (μαζί με τη Μαίρη Γιόση και την Άννα Χρυσογέλου - Κατσή) Η περιπλάνηση: «Σαν αρχή μέθης» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1994
  • (μαζί με τη Μαίρη Γιόση και την Άννα Χρυσογέλου - Κατσή) Της μοναξιάς: «Ου τόπω αλλά τρόπω» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1994
  • (μαζί με τη Μαίρη Γιόση και την Άννα Χρυσογέλου - Κατσή) Ιστορίες με ζώα: «Ζώα μικρά μετά μεγάλων» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1995
  • (μαζί με τη Μαίρη Γιόση και την Άννα Χρυσογέλου - Κατσή) Αλλόκοτα, παράξενα: «Όπου εδιχάζετο το ρεύμα» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1995

Παραπομπές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  1. ↑ NUKAT. n2010077969.
  2. ↑ (Αγγλικά) Internet Movie Database. tt3358328. Ανακτήθηκε στις 17  Ιουλίου 2022.
  3. 1 2 3 4 Τσεχική Εθνική Βάση Δεδομένων Καθιερωμένων Όρων. mub20251259694. Ανακτήθηκε στις 27  Απριλίου 2025.
  4. 1 2 3 4 «Πέθανε η ποιήτρια Μαρία Λαϊνά». in.gr. 27 Δεκεμβρίου 2023. Ανακτήθηκε στις 31 Δεκεμβρίου 2023.
  5. ↑ «Πέθανε η ποιήτρια Μαρία Λαϊνά - Zougla». 27 Δεκεμβρίου 2023. Ανακτήθηκε στις 27 Δεκεμβρίου 2023.
  6. ↑ «Η Μαρία Λαϊνά ξανά στα αγγλικά», Η Καθημερινή, 14 Ιανουαρίου 2017, ένθ. «Ζωή», σελ. 4

Πηγές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Ανακτήθηκε από "https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=Μαρία_Λαϊνά&oldid=11452933"