Λευκορωσικές βουλευτικές εκλογές 2024
Βουλευτικές εκλογές διεξήχθησαν στη Λευκορωσία στις 25 Φεβρουαρίου 2024.[1][2][3] Η χώρα εξέλεξε 110 βουλευτές στη κάτω βουλή του κοινοβουλίου (Βουλή των Αντιπροσώπων) και γύρω στις 12.000 αντιπροσώπους των τοπικών συμβουλίων.[4] Δεν υπήρχαν υποψήφιοι της αντιπολίτευσης σε αυτές τις βουλευτικές εκστρατείες — όλοι οι υποψήφιοι προέρχονταν από τέσσερα καταγεγραμμένα πολιτικά κόμματα, καθένα από τα οποία είναι φιλοκυβερνητικό, ή ήταν φιλοκυβερνητικοί ανεξάρτητοι.[5] Η Λευκορωσική αντιπολίτευση κάλεσε σε μποϊκοτάζ των εκλογών ή να ψηφίσουν κατά όλων.[6][7] Οι λευκορωσικές αρχές αρνήθηκαν να καλέσουν παρατηρητές από τον ΟΑΣΕ.[8]
Ιστορικό
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Οι εκλογές ήταν οι πρώτες μετά τις διαδηλώσεις στη Λευκορωσία του 2020-2021 κατά της κυβέρνησης του προέδρου Αλεξάντερ Λουκασένκο, ο οποίος βρίσκεται στην εξουσία από το 1994. Ο Λουκασένκο προειδοποίησε ότι οι αρχές είχαν «μάθει το μάθημά μας» από τις διαδηλώσεις και ότι δεν θα υπάρξουν «εξεγέρσεις» κατά τη διάρκεια των εκλογών. Έναν μήνα πριν από τις εκλογές, η KGB Λευκορωσίας εξαπέλυσε σειρά εφόδων εναντίον οικογενειών πολιτικών κρατουμένων.[9] Παρατηρητές και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν σημειώσει ότι από τις διαδηλώσεις και μετά, η κυβέρνηση έχει «καθαρίσει» πλήρως το πολιτικό τοπίο, και ότι οι συνθήκες για ελεύθερες εκλογές είναι «πρακτικά ανύπαρκτες σήμερα στη Λευκορωσία.»[10]
Στις 29 Ιανουαρίου 2024, στη συνεδρίαση του Ανώτατου Κρατικού Συμβουλίου της Ένωσης Ρωσίας και Λευκορωσίας, ο Λουκασένκο εξέφρασε την πεποίθηση ότι η ψηφοφορία θα διεξαχθεί ήρεμα. «Η περίοδος είναι τόσο δύσκολη, αλλά, όπως βλέπετε, περνά ήρεμα. Και είμαι βέβαιος ότι θα προσεγγίσουμε αυτές τις ημερομηνίες με ηρεμία και θα διεξαγάγουμε αυτά τα γεγονότα εξίσου ήρεμα.»[5] Λίγες ημέρες πριν από τις εκλογές, ο Λουκασένκο κατηγόρησε τη Δύση ότι προσπαθεί να χρησιμοποιήσει «νέες αφορμές για να αποσταθεροποιήσει την κοινωνία» και ισχυρίστηκε ότι οι πολωνικές αρχές προσπαθούσαν να πείσουν ανώτερους Λευκορώσους αξιωματούχους να αλλάξουν πίστη στο πλαίσιο σχεδίου πραξικοπήματος. Ο Λευκορώσος πολιτικός αναλυτής Βαλέρι Καρμπάλεβιτς σημείωσε ότι ο Λουκασένκο αντιμετώπιζε τις εκλογές σαν «στρατιωτική επιχείρηση», με τις αρχές να θεωρούν κάθε ψηφοφορία «απειλή και πρόσχημα για εντατικοποίηση της καταστολής και σκλήρυνση των μέτρων.»[11]
Εκλογικό σύστημα και διεξαγωγή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Τα 110 μέλη της Βουλής των Αντιπροσώπων εκλέχθηκαν από μονοεδρικές περιφέρειες με το σύστημα πλειοψηφικό με έναν γύρο.[12]
Στις 16 Φεβρουαρίου 2023 υιοθετήθηκε ο Νόμος «Περί Τροποποιήσεων στον Εκλογικό Κώδικα της Δημοκρατίας της Λευκορωσίας». Σύμφωνα με τον νόμο, καταργήθηκε το ελάχιστο όριο συμμετοχής των ψηφοφόρων και θεσπίστηκε απαγόρευση φωτογράφισης του ψηφοδελτίου. Επιπλέον, καταργήθηκαν τα εκλογικά τμήματα για ψηφοφορία στο εξωτερικό και εισήχθησαν πρόσθετες απαιτήσεις για τους υποψήφιους βουλευτές (συμπεριλαμβανομένης της απαγόρευσης διπλής υπηκοότητας).[13] Το Υπουργείο Εσωτερικών πραγματοποίησε ασκήσεις κατά τις οποίες η αστυνομία συνέλαβε παραβάτες που φωτογράφιζαν ψηφοδέλτια και δημιουργούσαν τεχνητές ουρές έξω από εκλογικά τμήματα.[14]
Η πρόωρη ψηφοφορία πραγματοποιήθηκε από τις 20 έως τις 24 Φεβρουαρίου 2024 με τη συμμετοχή να ξεπερνά το 40% σύμφωνα με τις αρχές. Το Κέντρο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Viasna δήλωσε ότι φοιτητές, στρατιώτες, δάσκαλοι και άλλοι δημόσιοι υπάλληλοι εξαναγκάστηκαν να συμμετάσχουν στην πρόωρη ψηφοφορία.[14] Αργότερα οι αρχές ανακοίνωσαν ότι η συνολική συμμετοχή έφτασε το 73%.[15]
Αποτελέσματα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα] | |||||||||
| Κόμματα | Ψήφοι | % | +/– | Έδρες | +/– | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Belaïa Rous' | Νέο | 51 | ▲ +51 | ||||||
| Ρεπουμπλικανικό Κόμμα της Εργασίας και Δικαιοσύνης | 8 | ▲ +2 | |||||||
| Κομμουνιστικό Κόμμα Λευκορωσίας | 7 | ▼ −4 | |||||||
| Φιλελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα της Λευκορωσίας | 4 | ▲ +3 | |||||||
| Ανεξάρτητοι | 40 | ▼ −49 | |||||||
| Εναντίον όλων | |||||||||
| Έγκυρα ψηφοδέλτια | |||||||||
| Άκυρα και λευκά | |||||||||
| Σύνολο | 5.014.437 | 100 | – | 110 | ► 0 | ||||
| Αποχές | |||||||||
| Εγγεγραμμένοι/συμμετοχή | 6.825.985 | 73,46 | |||||||
Αντιδράσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Την ημέρα των εκλογών ο Λουκασένκο ανακοίνωσε ότι θα είναι ξανά υποψήφιος πρόεδρος στις εκλογές του 2025.[14]
Η Σβιατλάνα Τσιχανόφσκαγια, εξόριστη αντίπαλος του Λουκασένκο στις προεδρικές εκλογές του 2020, κάλεσε σε μποϊκοτάζ των εκλογών, δηλώνοντας ότι «δεν υπάρχουν πρόσωπα στο ψηφοδέλτιο που θα προσέφεραν πραγματικές αλλαγές, επειδή το καθεστώς επέτρεψε μόνο τα βολικά για αυτό πιόνια να συμμετάσχουν». Κάλεσε επίσης τη διεθνή κοινότητα να μην αναγνωρίσει τα αποτελέσματα των εκλογών.[9] Το βιντεομήνυμά της προβλήθηκε σε 2.000 οθόνες που χρησιμοποιούνταν για διαφημίσεις στους δρόμους σε όλη τη Λευκορωσία, αφού ακτιβιστές της αντιπολίτευσης κατάφεραν να αποκτήσουν πρόσβαση σε αυτές, γεγονός που οδήγησε σε συλλήψεις εργαζομένων της εταιρείας που κατείχε τις οθόνες.[15] Μέλη της λευκορωσικής αντιπολίτευσης αποκαλούν συχνά τις εκλογές biazvybary (=χωρίς εκλογές στην κυριολεξία), σε αναφορά στον αυστηρό κυβερνητικό έλεγχο επί των εκλογών.[17][18][19]
Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν συνεχάρη τον Λουκασένκο για τη «σίγουρη νίκη των πατριωτικών δυνάμεων της Λευκορωσίας», η οποία, όπως είπε, βοήθησε να «εξασφαλιστεί η εσωτερική πολιτική σταθερότητα.»[15]
Το υπουργείο Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών καταδίκασε τις εκλογές, περιγράφοντάς τες ως «διεξαγόμενες σε κλίμα φόβου, υπό το οποίο καμία εκλογική διαδικασία δεν θα μπορούσε να χαρακτηριστεί δημοκρατική.»[20]
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «Single Voting Day in Belarus to take place on February 25, 2024». Белтелерадиокомпания. 7 Ιουλίου 2022. Ανακτήθηκε στις 19 Οκτωβρίου 2023.
- ↑ «Lukashenko meets with CEC head to discuss 2024 election campaign». eng.belta.by (στα Αγγλικά). 19 Ιουνίου 2023. Ανακτήθηκε στις 18 Αυγούστου 2023.
- ↑ «Belarus' CEC head: Work to prepare for 2024 election campaign on schedule». eng.belta.by (στα Αγγλικά). 19 Ιουνίου 2023. Ανακτήθηκε στις 18 Αυγούστου 2023.
- ↑ «Выборы-2024 в Беларуси: все, что о них нужно знать – DW – 21.02.2024». dw.com (στα Ρωσικά). Ανακτήθηκε στις 24 Φεβρουαρίου 2024.
- 1 2 «Что ждать от парламентских выборов в Белоруссии». РБК (στα Ρωσικά). 24 Φεβρουαρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 24 Φεβρουαρίου 2024.
- ↑ «Демсилы предложили две стратегии на будущих выборах — бойкот или голосовать, но против всех. Спросили у экспертов, какая из них лучше». Зеркало (στα Ρωσικά). 13 Δεκεμβρίου 2023. Ανακτήθηκε στις 24 Φεβρουαρίου 2024.
- ↑ «"Игнорировать и не участвовать". Что советуют политики белорусам в единый день голосования». Зеркало (στα Ρωσικά). 24 Νοεμβρίου 2023. Ανακτήθηκε στις 24 Φεβρουαρίου 2024.
- ↑ «В ОБСЕ заявили, что решение не приглашать ее наблюдателей на выборы противоречит международным обязательствам Беларуси». Зеркало (στα Ρωσικά). 8 Ιανουαρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 24 Φεβρουαρίου 2024.
- 1 2 «As Belarusians vote in 'sham' polls, Lukashenko reveals re-election plan». Al Jazeera. 25 Φεβρουαρίου 2024.
- ↑ «Belarus: 2024 elections will not be 'free and fair'». DW. 25 Φεβρουαρίου 2024.
- ↑ «As Belarus votes in tightly controlled elections, its leader accuses the West of fueling unrest». Associated Press. 21 Φεβρουαρίου 2024.
- ↑ «Belarus». www.idea.int. Ανακτήθηκε στις 29 Δεκεμβρίου 2022.
- ↑ «Что изменится в Избирательном кодексе Республики Беларусь? На Pravo.by опубликован Закон № 252-З». www.pravo.by. Ανακτήθηκε στις 24 Φεβρουαρίου 2024.
- 1 2 3 «Belarusians vote in tightly controlled election amid opposition calls for its boycott». Associated Press. 25 Φεβρουαρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 25 Φεβρουαρίου 2024.
- 1 2 3 «Belarus' election reinforces authoritarian leader's rule despite the opposition call for its boycott». Associated Press. 26 Φεβρουαρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 26 Φεβρουαρίου 2024.
- ↑ «ЦИК Беларуси». Telegram (στα Ρωσικά). Ανακτήθηκε στις 27 Φεβρουαρίου 2024..
- ↑ «Анатоль Лябедзька: Безальтэрнатыўныя выбары – гэта бязвыбары» [Ανατόλ Λιαμπεντζκά: Οι εκλογές χωρίς εναλλακτική – είναι «biazvybary»]. Radyjo Racyja (στα Λευκορωσικά). 6 Φεβρουαρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 25 Φεβρουαρίου 2024.
- ↑ «Ціханоўская назвала выбары 2024 году «бязвыбарамі» і заклікала беларусаў «ня даць сябе падмануць»» [Η Τσιχανόφσκαγια χαρακτήρισε τις εκλογές του 2024 «biazvybary» και κάλεσε τους Λευκορώσους «να μην εξαπατηθούν»]. Radio Free Europe/Radio Liberty (στα Λευκορωσικά). 24 Νοεμβρίου 2023. Ανακτήθηκε στις 25 Φεβρουαρίου 2024.
- ↑ «Генадзь Коршунаў: «Бязвыбары» 2024 года — гэта не больш чым трэніроўка перад 2025 годам» [Γενατζ Κορσούναου: Τα «biazvybary» του 2024 δεν είναι τίποτε περισσότερο από προπόνηση πριν το 2025]. Novy Chas (στα Λευκορωσικά). 6 Δεκεμβρίου 2023. Ανακτήθηκε στις 25 Φεβρουαρίου 2024.
- ↑ «ЗША асудзілі "фіктыўныя выбары рэжыму Лукашэнкі"» [Οι ΗΠΑ καταδίκασαν τις "εικονικές εκλογές του καθεστώτος Λουκασένκο"]. Radio Free Europe/Radio Liberty (στα Λευκορωσικά). 25 Φεβρουαρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 25 Φεβρουαρίου 2024.
