close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Κόκκινο (νορβηγικό πολιτικό κόμμα)

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Κόκκινο Κόμμα (Νορβηγία))
Κόκκινο
Rødt
Raudt
Image
ΗγέτηςΜαρί Σνέβε Μαρτίνουσεν
Ίδρυση11 Μαρτίου 2007 (2007-03-11)
Συγχώνευση τωνΚόκκινη Εκλογική Συμμαχία
Κόμμα Εργατών της Νορβηγίας
ΈδραDronningens Gate 22, Όσλο, Νορβηγία
Πτέρυγα νεολαίαςΚόκκινη Νεολαία
ΙδεολογίαΔημοκρατικός σοσιαλισμός[1][α]
Κράτος πρόνοιας[3]
Μαρξισμός[4]
Οικοσοσιαλισμός[5]
Πολιτισμικός προοδευτισμός
Ευρωσκεπτικισμός[6]
Κομμουνισμός[7]
Αντι-μοναρχισμός[8]
Εσωκομματικές τάσεις:
Τροτσκισμός
Μαρξισμός-Λενινισμός
Πολιτικό φάσμαΑριστερά[9][β]
Χρώματα     Ερυθρό
Στούτινγκε
9 / 169
Συμβούλια κομητειών
20 / 574
Δημοτικά συμβούλια
193 / 9.344
Κοινοβούλιο των Σάμι
0 / 39
Ιστότοπος
rødt.no
Πολιτικό σύστημα Νορβηγίας
Πολιτικά κόμματα
Εκλογές

Το Κόκκινο (μποκμάλ Rødt, νινόρσκ Raudt, Βόρεια Σάμι Ruoksat) είναι αριστερό πολιτικό κόμμα στην Νορβηγία. Το κόμμα ιδρύθηκε το 2007, ύστερα από τη συγχώνευση της Κόκκινης Εκλογικής Συμμαχίας με το Κόμμα Εργατών της Νορβηγίας. Σημερινή επικεφαλής του κόμματος είναι η Μαρί Σνέβε Μαρτίνουσεν. , Συχνά αποκαλείται και περιφραστικά ως το Κόκκινο Κόμμα.

Το κόμμα υποστηρίζει τη δημιουργία μίας αταξικής κοινωνίας ως απώτερο στόχο, για την οποία το κόμμα αναφέρει ότι είναι «αυτό που ο Καρλ Μαρξ ονομάζει ως κομμουνισμό».[14] Στο πρόγραμμά του αναφέρεται η αντικατάσταση του καπιταλισμού με τον σοσιαλισμό, η υποστήριξη ενός εκτεταμένου δημόσιου τομέα και η εθνικοποίηση των μεγάλων επιχειρήσεων. Έχει μία επαναστατική σοσιαλιστική ιδεολογία, υποστηρίζοντας τη δημιουργία νέων νομοθετικών σωμάτων που θα εκπροσωπούν τους εργάτες.[15] Ωστόσο, το κόμμα δεν υποστηρίζει την βίαιη «ένοπλη επανάσταση» όπως την υποστήριζαν οι προκάτοχοι του κόμματος τις δεκαετίες του 1970 και του 1980.[16]

Το κόμμα κέρδισε για πρώτη φορά έδρα στο Στόρτινγκ στις βουλευτικές εκλογές του 2017, λαμβάνοντας το 2,4% των ψήφων και 1 έδρα. Ήταν η πρώτη φορά που ένα κόμμα της ριζοσπαστικής αριστεράς λάμβανε έδρα στο κοινοβούλιο από το 1993, οπότε και η Κόκκινη Εκλογική Συμμαχία είχε κερδίσει 1 έδρα.

Ιδεολογία και θέσεις

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το κόμμα τάσσεται υπέρ του κράτους πρόνοιας και της υψηλής φορολογίας προς τους πλούσιους ως μέσο για τη μείωση των ανισοτήτων στη Νορβηγία.[17] Από τη δημιουργία του και ύστερα, πολλές οργανώσεις προσχώρησαν στο κόμμα, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα την τροτσκιστική οργάνωση των Διεθνών Σοσιαλιστών.[18] Το κόμμα απαρτίζεται από διάφορες τάσεις τροτσκιστικής, μαρξιστικής-λενινιστικής και δημοκρατικής σοσιαλιστικής αναφοράς.[19]

Ένα από τα κύρια αιτήματα του κόμματος είναι η προστασία του νορβηγικού κράτους πρόνοιας, καλώντας την κυβέρνηση να παρέχει 30-40 δις. κορόνες στον δημόσιο τομέα ώστε να αντιμετωπιστεί η κρίση του 2007-2008.[20] Ο πολιτικός του κόμματος Μίμιρ Κρίστιανσον ισχυρίστηκε ότι «τα δεξιά κόμματα έχουν κάνει σαφή την πρόθεσή τους να διαλύσουν τα θεμέλια του κράτους πρόνοιας». Σύμφωνα με αυτόν, τα σοσιαλιστικά κόμματα, μαζί με το Εργατικό Κόμμα, οφείλουν να δεσμευτούν για την εφαρμογή μίας πολιτικής η οποία θα προστατεύει το κράτος πρόνοιας υπέρ των φτωχότερων.[21]

Οι εκλογές του 2009 θεωρήθηκαν απογοητευτικές για μια σημαντική μερίδα του κόμματος, με πολλά μέλη του να υποστηρίζουν την προσέγγιση με το Σοσιαλιστικό Αριστερό Κόμμα.[22]

Απαντώντας σε προκλήσεις σε σχέση με τη θέση του κόμματος για τη φιλελεύθερη δημοκρατία, ο επικεφαλής του κόμματος Μπιέρναρ Μόξνες δήλωσε σε άρθρο του στην εφημερίδα Aftenposten το 2012 ότι «η ελευθερία έκφρασης, η ελευθερία του συνέρχεσθαι, οι ελεύθερες εκλογές, η ελευθερία του τύπου και τα ανεξάρτητα δικαστήρια που εγγυώνται τους κανόνες δικαίου είναι θεμελιώδη για μια σοσιαλιστική κοινωνία».[23]

Η διαρκής αναφορά του προγράμματος του κόμματος στον κομμουνισμό αποτέλεσε επίμαχο σημείο αντιπαράθεσης εντός του κόμματος, με πολλά ηγετικά στελέχη του, μεταξύ αυτών και του Μόξνες, να υποστηρίζουν την εγκατάλειψη της αναφοράς του κομμουνισμού υπέρ μίας πιο καθαρά δημοκρατικής σοσιαλιστικής γραμμής. Ωστόσο, το κόμμα ψήφισε τη διατήρηση αυτής της αναφοράς το 2014 και το 2019.[24]

  1. Red Party membership. «Demokrati». Rødt (στα Νορβηγικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Νοεμβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2021.CS1 maint: Uses authors parameter (link)
  2. Jan-Arve Overland, Inga Berntsen Rudi, Ragnhild Tønnessen. «Hva står de politiske partiene for?». Nasjonal digital læringsarena (στα Νορβηγικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Σεπτεμβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2021.CS1 maint: Uses authors parameter (link)
  3. NTB, Aslak Bodahl og (15 Νοεμβρίου 2023). «Rødt vil øke skatter og lytte til fagbevegelsen. Se hva partiet foreslår». frifagbevegelse.no (στα Νορβηγικά Μποκμάλ). Ανακτήθηκε στις 7 Σεπτεμβρίου 2025.
  4. Solsvik, Terje· Knudsen, Camilla (23 Αυγούστου 2017). «Pick your kingmaker: small parties loom large in Norway's election». Reuters. Ανακτήθηκε στις 24 Ιουνίου 2019.
  5. Red Party membership. «Miljø». Rødt (στα Νορβηγικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Οκτωβρίου 2019. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2021.CS1 maint: Uses authors parameter (link)
  6. Fossum, John (4 Φεβρουαρίου 2009). «Norway's European Conundrum» (PDF). Ανακτήθηκε στις 24 Ιουνίου 2019.
  7. Nordsieck, Wolfram (2017). «Norway». Parties and Elections in Europe. Ανακτήθηκε στις 13 Αυγούστου 2018.
  8. «Monarki». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 6 Δεκεμβρίου 2019. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2021.
  9. «Moxnes ny partileder i Rødt». NRK/NTB (στα Νορβηγικά). 6 Μαΐου 2012.
  10. "Rødt". Store Norske Leksikon, 10 September 2013 (στην νορβηγική)
  11. "Rødts historie". TV 2. 19 February 2009.
  12. Kirk, Lisbeth (12 Σεπτεμβρίου 2017). «Norway populists secure second term in government». EUobserver. Ανακτήθηκε στις 24 Ιουνίου 2019.
  13. «Rødt - Fordi fellesskap fungerer». xn--rdt-0na.no (στα Νορβηγικά Μποκμάλ). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Ιουλίου 2019. Ανακτήθηκε στις 4 Ιανουαρίου 2018.
  14. Jan-Arve Overland, Inga Berntsen Rudi, Ragnhild Tønnessen. «Hva står de politiske partiene for?». Nasjonal digital læringsarena (στα Νορβηγικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Σεπτεμβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2021.CS1 maint: Uses authors parameter (link)
  15. "Dropper væpnet revolusjon". Bergensavisen. 5 February 2007.
  16. Hellesnes, Pål (12 Σεπτεμβρίου 2009). «Dette står det om». Klassekampen (στα Νορβηγικά). σελ. 6.
  17. Aspevoll, Tone Foss (25 Σεπτεμβρίου 2007). «IS in i Rødt». Klassekampen (στα Νορβηγικά).
  18. Sjøli, Hans Petter· Bratlie, Tom Henning (4 Απριλίου 2009). «Vil ha et liberalt Rødt». Klassekampen (στα Νορβηγικά). σελ. 11.
  19. Horn, Anders· Larsen, Christiane Jordheim (9 Οκτωβρίου 2009). «Noen må kreve mindre». Klassekampen (στα Νορβηγικά). σελ. 4.
  20. Larsen, Christiane Jordheim (23 Σεπτεμβρίου 2009). «Krever endring i Rødt». Klassekampen (στα Νορβηγικά). σελ. 4.
  21. Brox, Johan· Bratlie, Tom Henning (12 Αυγούστου 2009). «Rødt på vippen?». Klassekampen (στα Νορβηγικά). σελ. 8.
  22. Bjørnar Moxnes: Et sosialistisk folkestyre (στην νορβηγική) Aftenposten, 27 August 2012
  23. https://www.vg.no/nyheter/innenriks/i/4qWBzG/roedt-beholder-kommunisme
  1. Χαρακτηρίζεται και ως «επαναστατικό κόμμα», κάτι που μπορεί να δείχνει σχέση και με τον επαναστατικό σοσιαλισμό[2]
  2. Πηγές το χαρακτηρίζουν και ως ακροαριστερό[10][11][12][13], αλλά γενικά το κόμμα είναι πιο μετριοπαθές ακόμη και από τον ορθόδοξο κομμουνιστικό χώρο και διαθέτει σοσιαλιστικό πρόγραμμα.