close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Κουφάλια

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Κουφάλια Θεσσαλονίκης)

Συντεταγμένες: 40°46′42″N 22°34′39″E / 40.77833°N 22.57750°E / 40.77833; 22.57750

Κουφάλια
Image
Κουφάλια is located in Greece
Κουφάλια
Κουφάλια
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα
ΠεριφέρειαΚεντρική Μακεδονία
Περιφερειακή ΕνότηταΘεσσαλονίκης
ΔήμοςΧαλκηδόνος
Δημοτική ΕνότηταΚουφαλίων
Γεωγραφία
Γεωγραφικό διαμέρισμαΜακεδονία
Υψόμετρο35 μέτρα
Πληθυσμός
Μόνιμος7.522
Έτος απογραφής2021
Πληροφορίες
ΠολιούχοςΑθανάσιος Αλεξανδρείας
Παλαιά ονομασίαΚουφάλοβο και Ιχναί, Ίχναι
Ταχ. κώδικας571 00
Τηλ. κωδικός23910
http://e-koufalia.gr/
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Τα Κουφάλια (παλιά ονομασία Ίχναι) είναι κωμόπολη της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης στη Μακεδονία.[1][2]

Τα Κουφάλια βρίσκονται βορειοδυτικά της Θεσσαλονίκης και τη δυτική όχθη του Αξιού σε υψόμετρο 35 μέτρα.[1] Απέχουν από τη Θεσσαλονίκη 43 χλμ. Δ.-ΒΔ. και βρίσκονται στα όρια των περιφερειακών ενοτήτων Θεσσαλονίκης και Πέλλας. Είναι έδρα του Δήμου Χαλκηδόνος σύμφωνα με το πρόγραμμα «Καλλικράτης».[3] Έχει πληθυσμό 7.522 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2021, ενώ η δημοτική ενότητα Κουφαλίων (Κουφάλια και Πρόχωμα) 9.462 κατοίκους.[4]

Ιστορικά στοιχεία

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην αρχαιότητα βρισκόταν εκεί η αρχαία πόλη Ίχναι ή Ιχναί. Κατά την διάρκεια των ελληνιστικών χρόνων άποικοι από την μακεδονική πόλη έκτισαν μια ομώνυμη πόλη στην αρχαία βόρεια Μεσοποταμία. Κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας ήταν μικτό χωριό και διοικητικά ανήκε στο ναχιγιέ του Βαρδάρη. Παλιά, υπήρχαν δύο οικισμοί, το Κάτω Κουφάλοβο και το Άνω Κουφάλοβο, οι οποίοι συνοπτικά αναφέρονταν ως Κουφάλια.[2] Το 1862 είχε 106 σπίτια.

Τα Κουφάλια Θεσσαλονίκης έγιναν αποδέκτες μεγάλου αριθμού Θρακών προσφύγων από το Καβακλί, μια από τις μεγαλύτερες πόλεις της Ανατολικής Ρωμυλίας (σήμερα ανήκει στη Βουλγαρία). Από το 1906 έως το 1925, περίπου 22.000 Έλληνες εγκατέλειψαν το Καβακλί καθώς και τα περίχωρά του και εγκαταστάθηκαν στη Μακεδονία. Στη θέση Λιβαδίτσα των Κουφαλίων Θεσσαλονίκης, κτίσθηκε και λειτουργεί προσκύνημα το Ιερό Ίδρυμα Ελλήνων Ανατολικής Ρωμυλίας - Η Αγία Τριάδα, από το Ίδρυμα Ανατολικορωμυλιωτών «Αγία Τριάδα», όπου εγκαταστάθηκε η εικόνα της Αγίας Τριάδος των Θρακών προγόνων, που μεταφέρθηκε το 1990 από το μοναστήρι της Αγίας Τριάδας του Καβακλίου Ανατολικής Ρωμυλίας (Βόρειας Θράκης).[5][6]

Μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και με την ήττα της Βουλγαρίας, υπογράφηκε η Συνθήκη του Νεϊγύ στις 27 Νοεμβρίου 1919. Η συνθήκη αυτή προέβλεπε αμοιβαία ανταλλαγή πληθυσμών μεταξύ της Ελλάδας και της Βουλγαρίας. Σήμερα οι πρόσφυγες από την Ανατολική Ρωμυλία αποτελούν το 80% του πληθυσμού του Δ. Δ. Κουφαλίων. Το υπόλοιπο ποσοστό του πληθυσμού αποτελείται κυρίως από γηγενείς Μακεδόνες όπου διέμεναν στα κάτω Κουφάλια και λίγοι από αυτούς διέμεναν στο σημερινό χωριό, ασχολούνταν με την κτηνοτροφία και ήταν αυτοί που δέχτηκαν τους πρόσφυγες από την Ανατολική Ρωμυλία, τους Πόντιους, τους Θρακιώτες και τους πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία μετά την Μικρασιατική Καταστροφή.[2]

Στα Κουφάλια λειτουργούν: 2 παιδικοί σταθμοί ,2 ΚΔΑΠ,5 νηπιαγωγεία, 4 δημοτικά σχολεία, 1 γυμνάσιο,[7] 1 γενικό και 1 επαγγελματικό λύκειο,[8] καθώς και το Ι.Ε.Κ. Κουφαλίων[9].

Το πολιτιστικό κέντρο «Κωνσταντίνος Χατζάκος»[10] διαθέτει αίθουσα εκδηλώσεων και στεγάζει τη Δημοτική Βιβλιοθήκη. Στην πόλη λειτουργεί επίσης Δημοτικό Ωδείο, ενώ οι πολιτιστικοί σύλλογοι «Αριστοτέλης»,[11] «Καβακλί»[12] και «Μακεδονία» διοργανώνουν διάφορες εκδηλώσεις.

Τα Κουφάλια συνδέονται με τη Θεσσαλονίκη με αστικά λεωφορεία του ΟΑΣΘ. Επιπλέον, το ΚΤΕΛ του νομού Κιλκίς διασχίζει την κωμόπολη με συγκεκριμένα δρομολόγια.

Το εργοστάσιο της ΜΕΒΓΑΛ ιδρύθηκε στα Κουφάλια το 1950 και καταλαμβάνει μία μεγάλη έκταση στο βόρειο άκρο της πόλης.[13] Ξεκίνησε αρχικά με τη συλλογή γάλακτος και την παραγωγή τυριών, ενώ σήμερα αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες γαλακτοβιομηχανίες της χώρας, παράγοντας μεγάλη ποικιλία γαλακτοκομικών προϊόντων.[10]

Ιεροί Ναοί και Μονές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι Ιεροί Ναοί Αγίου Αθανασίου (πολιούχου), Αγίου Γεωργίου και Αγίου Τρύφωνος είναι οι μεγαλύτεροι ναοί της πόλης, ενώ το Ιερό Ησυχαστήριο Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, το οποίο ιδρύθηκε το 1982, είναι από τα πιο γνωστά της περιοχής. Υπάρχει και ο ιερός ναός της Αγίας Τριάδας στην περιοχή των νεκροταφείων αποτελεί παλιά εκκλησία όπου κάηκε στα προγενέστερα χρόνια και ανακατασκευάστηκε. Στη θέση Λιβαδίτσα των Κουφαλίων Θεσσαλονίκης, κτίσθηκε και λειτουργεί το προσκύνημα Ιερό Ίδρυμα Ελλήνων Ανατολικής Ρωμυλίας - Η Αγία Τριάδα, όπου εγκαταστάθηκε η εικόνα της Αγίας Τριάδος που μεταφέρθηκε το 1990 από το μοναστήρι της Αγίας Τριάδας του Καβακλίου.[5][6]

Το Κέντρο Υγείας Κουφαλίων ανήκει στην 3η Υ.ΠΕ. Μακεδονίας και είναι το μοναδικό στον Δήμο Χαλκηδόνος.[14]

  1. 1 2 Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα. 25. Εκδοτικός Οργανισμός Πάπυρος. 1996. σελ. 36.
  2. 1 2 3 «Κουφάλια». Δήμος Χαλκηδόνος. Ανακτήθηκε στις 4 Μαρτίου 2025.
  3. «Κουφάλια ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, Δήμος ΧΑΛΚΗΔΟΝΟΣ». buk.gr. Ανακτήθηκε στις 24 Ιουνίου 2023.
  4. «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2021». σελ. 21619 (σελ. 37 του pdf).
  5. 1 2 admin. «ΙΕΡΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΡΩΜΥΛΙΑΣ – Η ΑΓΙΑ ΤΡΙΑΔΑ». Ανακτήθηκε στις 24 Ιουνίου 2023.
  6. 1 2 «Το μοναστήρι της Αγίας Τριάδος, στο Καβακλή της Ανατολικής Ρωμυλίας και το πανηγύρι της Μεσσούνης». Παρατηρητής της Θράκης. 26 Μαΐου 2018. Ανακτήθηκε στις 24 Ιουνίου 2023.
  7. «Επικοινωνια». gym-koufal.thess.sch.gr. Ανακτήθηκε στις 4 Μαρτίου 2025.
  8. «Home». 1epal-koufal.thess.sch.gr. Ανακτήθηκε στις 4 Μαρτίου 2025.
  9. «Δημόσιο ΙΕΚ Κουφαλίων:Ειδικότητες 2023-24 – * e-koufalia.gr *». Ανακτήθηκε στις 4 Μαρτίου 2025.
  10. 1 2 «ΜΕΒΓΑΛ Θρηνεί το θάνατο του συνιδρυτή της». www.emakedonia.gr. 14 Αυγούστου 2008. Ανακτήθηκε στις 4 Μαρτίου 2025.
  11. Χαλκηδόνος, Δήμος (3 Ιουλίου 2024). «ΜΟΡΦΩΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΝΕΩΝ ΚΟΥΦΑΛΙΩΝ "ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ"». Δήμος Χαλκηδόνος. Ανακτήθηκε στις 4 Μαρτίου 2025.
  12. Χαλκηδόνος, Δήμος (3 Ιουλίου 2024). «ΕΚΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΕΝ ΚΟΥΦΑΛΙΟΙΣ ΚΑΒΑΚΛΙΩΤΩΝ " ΤΟ ΚΑΒΑΚΛΙ"». Δήμος Χαλκηδόνος. Ανακτήθηκε στις 4 Μαρτίου 2025.
  13. «Η Ιστορία μας». ΜΕΒΓΑΛ Α.Ε. Ανακτήθηκε στις 4 Μαρτίου 2025.
  14. «Κέντρα Υγείας». www.3ype.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 6 Φεβρουαρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 4 Μαρτίου 2025.