close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Ανεύρυσμα κοιλιακής αορτής

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Ανεύρυσμα κοιλιακής αορτής
τρία λευκά βέλη που υποδεικνύουν μια διεύρυνση της κοιλιακής αορτής
Αξονική τομογραφία απεικόνιση αποκατάστασης ενός ανευρύσματος κοιλιακής αορτής (λευκά βέλη)
ΕιδικότηταΑγγειοχειρουργική
ΣυμπτώματαΚανένα, πόνος στην κοιλιά, στην πλάτη ή στα πόδια[1][2]
Συνήθης έναρξηΆνδρες άνω των 50 ετών[1]
Παράγοντες κινδύνουΚάπνισμα, υψηλή αρτηριακή πίεση, άλλες καρδιαγγειακές παθήσεις, οικογενειακό ιστορικό, σύνδρομο Μαρφάν[1][3][4]
Διαγνωστική μέθοδοςΙατρική απεικόνιση (κοιλιακή αορτή διάμετρος > 3 εκατοστά)[1]
ΠρόληψηΑπουσία καπνίσματος, θεραπεία παραγόντων κινδύνου[1]
ΘεραπείαΧειρουργική επέμβαση (ανοιχτή εγχείρηση ή ενδαγγειακή αποκατάσταση ανευρύσματος)[1]
Νοσηρότητα~5% (άνδρες άνω των 65 ετών)[1] 5M:F[5]
Θνησιμότητα167.000 ανευρύσματα αορτής (2017)[6]

Το ανεύρυσμα κοιλιακής αορτής (AΚA) [7] είναι μια εντοπισμένη διεύρυνση της κοιλιακής αορτής, έτσι ώστε η διάμετρός της να είναι μεγαλύτερη από 3 εκατοστά ή περισσότερο από 50% σε σχέση με τη φυσιολογική.[1]  Συνήθως δεν προκαλεί συμπτώματα, εκτός από κατά τη διάρκεια της ρήξης.[1] Κάποιες φορές μπορεί να εμφανιστεί πόνος στην κοιλιά, στην πλάτη ή στα πόδια.[2] Μερικές φορές, μεγάλα ανευρύσματα μπορεί να γίνουν αισθητά πιέζοντας την κοιλιά.[2] Η ρήξη μπορεί να οδηγήσει σε πόνο στην κοιλιά ή στην πλάτη, σε χαμηλή αρτηριακή πίεση ή σε απώλεια συνείδησης, ενώ συχνά οδηγεί στον θάνατο.[1][8]

Τα ΑΚΑ εμφανίζονται πιο συχνά σε άτομα άνω των 50 ετών, σε άνδρες και σε άτομα με οικογενειακό ιστορικό.[1] Επιπρόσθετοι παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν το κάπνισμα, την υψηλή αρτηριακή πίεση και άλλες καρδιαγγειακές παθήσεις.[3] Οι γενετικές παθήσεις που ενέχουν αυξημένο κίνδυνο περιλαμβάνουν το σύνδρομο Μαρφάν και το σύνδρομο Έλερς-Ντάνλος. Τα ΑΚΑ αποτελούν την πιο συχνή μορφή ανευρυσμάτων αορτής.[4] Περίπου το 85% εμφανίζεται κάτω από τα νεφρά, με το υπόλοιπο είτε στο ύψος των νεφρών είτε πάνω από αυτά.[1] Μερικές φορές, τα ΑΚΑ ανακαλύπονται κατά τη διερεύνηση κάποιου άλλου προβλήματος.[5] Στις Ηνωμένες Πολιτείες συνιστάται ο έλεγχος με υπερηχογράφημα κοιλίας για τους άνδρες ηλικίας 65 έως 75 ετών με ιστορικό καπνίσματος.[9] Στο Ηνωμένο Βασίλειο και τη Σουηδία συνιστάται ο έλεγχος όλων των ανδρών άνω των 65 ετών.[1][10] Εφόσον βρεθεί κάποιο ανεύρυσμα, κατά κανόνα γίνονται σε τακτική βάση επιπλέον υπερηχητικές εξετάσεις.[2]

Η απουσία του καπνίσματος αποτελεί τον καλύτερο δυνατό τρόπο για την πρόληψη της νόσου.[1] Άλλες μέθοδοι πρόληψης περιλαμβάνουν τη θεραπεία της υψηλής αρτηριακής πίεσης, τη θεραπεία της υψηλής χοληστερόλης στο αίμα και τη διατήρηση ενός υγιούς σωματικού βάρους.[1] Η χειρουργική επέμβαση συνιστάται συνήθως όταν η διάμετρος ενός AΚA αυξάνεται στα >5,5 εκατοστά στους άνδρες και στα >5,0 εκατοστά στις γυναίκες.[1]   Άλλοι λόγοι για αποκατάσταση περιλαμβάνουν την παρουσία συμπτωμάτων και την ταχεία αύξηση του μεγέθους, που ορίζεται ως μεγαλύτερη από ένα εκατοστό τον χρόνο.[2] Η αποκατάσταση μπορεί να γίνει είτε με ανοιχτή χειρουργική επέμβαση είτε με ενδαγγειακή αποκατάσταση ανευρύσματος (EVAR).[1] Σε σύγκριση με την ανοιχτή χειρουργική επέμβαση, η EVAR ενέχει βραχυπρόθεσμα χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου και απαιτεί μικρότερη παραμονή στο νοσοκομείο, ωστόσο ενδέχεται να μην αποτελεί πάντα επιλογή.[1][11][12] Δεν φαίνεται να υπάρχει διαφορά μεταξύ των δύο όσον αφορά τα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα.[13] Οι επαναληπτικές επεμβάσεις είναι πιο συχνές με την EVAR.[14]

Τα ΑΚΑ επηρεάζουν το 2-8% των ανδρών άνω των 65 ετών.[1] Είναι πέντε φορές πιο συχνά στους άνδρες.[5] Σε όσους έχουν ανεύρυσμα μικρότερο των 5,5 εκατοστών, ο κίνδυνος ρήξης εντός του επόμενου έτους βρίσκεται κάτω από το 1%.[1]  Ανάμεσα σε εκείνους με ανεύρυσμα μεταξύ 5,5 και 7 εκατοστών, ο κίνδυνος βρίσκεται περίπου στο 10%, ενώ για εκείνους με ανεύρυσμα μεγαλύτερο από 7 εκατοστά, ο κίνδυνος βρίσκεται περίπου στο 33%.[1]  Η πιθανότητα θανάτου σε περίπτωση ρήξης ανέρχεται στο 85% με 90%.[1] Κατά τη διάρκεια του 2017, τα ανευρύσματα αορτής οδήγησαν σε περίπου 167.000 θανάτους, οι περισσότεροι από τους οποίους ήταν ηλικιωμένων ανδρών.[6] Ο αριθμός αυτός ήταν μεγαλύτερος από τους περίπου 100.000 το 1990, ελαφρώς μειωμένος στις ανεπτυγμένες χώρες αλλά με αυξανόμενη τάση στις αναπτυσσόμενες χώρες με δημογραφική γήρανση.[6] Στις Ηνωμένες Πολιτείες, τα ΑΚΑ οδήγησαν το 2009 σε 10.000 με 18.000 θανάτους.

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 Kent KC (27 Νοεμβρίου 2014). «Clinical practice. Abdominal aortic aneurysms.». The New England Journal of Medicine 371 (22): 2.101–8. doi:10.1056/NEJMcp1401430. PMID 25427112.
  2. 1 2 3 4 5 «Abdominal aortic aneurysm». Am Fam Physician 73 (7): 1.198–204. 2006. PMID 16623206.
  3. 1 2 Wittels K (Νοέμβριος 2011). «Aortic emergencies.». Emergency Medicine Clinics of North America 29 (4): 789–800, vii. doi:10.1016/j.emc.2011.09.015. PMID 22040707.
  4. 1 2 «Aortic Aneurysm Fact Sheet». cdc.gov. 22 Ιουλίου 2014. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 3 Φεβρουαρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 3 Φεβρουαρίου 2015. Αρχειοθετήθηκε 3 February 2015 στο Wayback Machine.
  5. 1 2 3 Bunce, Nicholas H.· Ray, Robin (2020). «30. Cardiology». Στο: Feather, Adam, επιμ. Kumar and Clark's Clinical Medicine (στα Αγγλικά) (10η έκδοση). Elsevier. σελίδες 1.129–1.130. ISBN 978-0-7020-7870-5. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Ιανουαρίου 2022. Ανακτήθηκε στις 22 Ιανουαρίου 2022.
  6. 1 2 3 Wei, Linyan; Bu, Xiang; Wang, Xiqiang; Liu, Jing; Ma, Aiqun; Wang, Tingzhong. «Global Burden of Aortic Aneurysm and Attributable Risk Factors from 1990 to 2017». Global Heart 16 (1): 35. doi:10.5334/gh.920. ISSN 2211-8160. PMID 34040948. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 26-01-2022. https://web.archive.org/web/20220126092055/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC8103850/. Ανακτήθηκε στις 26-01-2022. Σφάλμα στο πρότυπο webarchive: Ελέγξτε την τιμή |url=. Empty.
  7. Logan, Carolynn M.· Rice, M. Katherine (1987). Logan's Medical and Scientific Abbreviations. Φιλαδέλφεια: J. B. Lippincott Company. σελ. 3. ISBN 978-0-397-54589-6.
  8. «Abdominal emergencies in the geriatric patient.». International Journal of Emergency Medicine 7 (1): 43. 2014. doi:10.1186/s12245-014-0043-2. PMID 25635203.
  9. LeFevre ML (19 Αυγούστου 2014). «Screening for abdominal aortic aneurysm: U.S. Preventive Services Task Force recommendation statement.». Annals of Internal Medicine 161 (4): 281–90. doi:10.7326/m14-1204. PMID 24957320.
  10. Svensjö, S; Björck, M; Wanhainen, A (Δεκέμβριος 2014). «Update on screening for abdominal aortic aneurysm: a topical review.». European Journal of Vascular and Endovascular Surgery 48 (6): 659–67. doi:10.1016/j.ejvs.2014.08.029. PMID 25443524.
  11. «Open versus Endovascular Repair of Abdominal Aortic Aneurysm in the Elective and Emergent Setting in a Pooled Population of 37,781 Patients: A Systematic Review and Meta-Analysis.». ISRN Cardiology 2014: 149243. 2014. doi:10.1155/2014/149243. PMID 25006502.
  12. «Elective endovascular vs. open repair for abdominal aortic aneurysm in patients aged 80 years and older: systematic review and meta-analysis.». European Journal of Vascular and Endovascular Surgery 42 (5): 571–6. Νοέμβριος 2011. doi:10.1016/j.ejvs.2011.07.011. PMID 21820922.
  13. «Endovascular repair of abdominal aortic aneurysm.». The Cochrane Database of Systematic Reviews 1 (1): CD004178. 23 Ιανουαρίου 2014. doi:10.1002/14651858.CD004178.pub2. PMID 24453068.
  14. «Endovascular aneurysm repair (EVAR) follow-up imaging: the assessment and treatment of common postoperative complications.». Clinical Radiology 70 (2): 183–196. Φεβρουάριος 2015. doi:10.1016/j.crad.2014.09.010. PMID 25443774.