close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Ο Αδόλφος Χίτλερ στη λαϊκή κουλτούρα

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Image
Ο Τσάρλι Τσάπλιν στην ταινία Ο μεγάλος δικτάτωρ, 1940
Image
Το τρίτο Ράιχ, πίνακας του 1934 του αντιναζί εξόριστου Γερμανού ζωγράφου Χάινριχ Φόγκελερ

Ο Αδόλφος Χίτλερ, δικτάτορας της Γερμανίας από το 1933 έως το 1945, απεικονίζεται στη λαϊκή κουλτούρα από τότε που έγινε γνωστός πολιτικός στη χώρα του. Η χαρακτηριστική του φιγούρα διακωμωδούνταν συχνά από τους αντιπάλους του. Οι παρωδίες έγιναν πολύ πιο διαδεδομένες εκτός Γερμανίας την περίοδο που ήταν στην εξουσία. Μετά το τέλος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, οι απεικονίσεις του Χίτλερ, τόσο οι σοβαρές όσο και οι σατιρικές, συνέχισαν να είναι παροούσες στη λαϊκή κουλτούρα, προκαλώντας ενίοτε διαμάχη.[1][2] Σε πολλά περιοδικά, βιβλία και ταινίες, τόσο ο Χίτλερ και όσο και ο ναζισμός διαδραματίζουν τον ρόλο του αρχετυπικού κακού.[3][4] Αυτή η προσέγγιση δεν περιορίζεται στη μυθοπλασία.[5][6][7][8]

Απεικονίσεις του Χίτλερ στη διάρκεια της ζωής του

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πολυάριθμα έργα λαϊκής μουσικής και λογοτεχνίας αναφέρονται στον Αδόλφο Χίτλερ.

Στη Γερμανία, πριν αναλάβει την εξουσία, ο Χίτλερ συχνά απεικονιζόταν σατιρικά σε γελοιογραφίες εφημερίδων και σε προπαγανδιστικό υλικό πολιτικών του αντιπάλων.[9][10] Ο Τζον Χάρτφιλντ απεικόνιζε τακτικά τον Χίτλερ με παράλογους τρόπους στις αντιναζιστικές αφίσες του. Μετά την άνοδο των ναζί στην εξουσία τον Ιανουάριο του 1933, ο Χίτλερ απεικονιζόταν κυρίως ως θεϊκή φιγούρα, αγαπημένη και σεβαστή από τον γερμανικό λαό, όπως για παράδειγμα στην προπαγανδιστική ταινία Ο θρίαμβος της θέλησης (1935) της Λένι Ρίφενσταλ, της οποίας ο Χίτλερ ήταν συμπαραγωγός.[11]

Εξαίρεση αποτέλεσε η γερμανική ταινία του Φριτς Λανγκ Η διαθήκη του δρος Μαμπούζε (1933), η οποία απαγορεύτηκε από το ναζιστικό υπουργείο προπαγάνδας.[12] Πολλοί κριτικοί θεωρούν την απεικόνιση από τον Φριτς Λανγκ ενός μανιακού δολοφόνου που ηγείται μιας εγκληματικής αυτοκρατορίας μέσα από τα τείχη ενός ασύλου αλληγορία για την άνοδο των ναζί στην εξουσία στη Γερμανία.[13]

Εκτός Γερμανίας, η περσόνα του Χίτλερ διακωμωδούνταν συχνά. Το θεατρικό έργο «Γενεύη» (1936) του Τζορτζ Μπέρναρντ Σο περιλαμβάνει μια καρικατούρα του Χίτλερ, ο οποίος εμφανίζεται σε ένα διεθνές δικαστήριο με τους φίλους του, Μπενίτο Μουσολίνι και Φρανθίσκο Φράνκο, επίσης καρικατούρες. Πολλά σκίτσα σατιρίζουν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, όπως αυτά του Ντέιβιντ Λόου.[14][15]

Μετά το ξέσπασμα του πολέμου

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Άλλο ένα πρώιμο παράδειγμα καλυμμένης απεικόνισης υπάρχει στο θεατρικό έργο «Η μετ' εμποδίων άνοδος του Αρτούρο Ούι» (1941) του Μπέρτολτ Μπρεχτ, στο οποίο ο Χίτλερ, στο πρόσωπο του πρωταγωνιστή Αρτούρο Ούι,[16] ενός απατεώνα από το Σικάγο που δραστηριοποιείται στο εμπόριο κουνουπιδιού, σατιρίζεται ανελέητα. Ο Μπρεχτ, ο οποίος ήταν Γερμανός, αλλά έφυγε όταν πήραν την εξουσία οι ναζί, εξέφρασε την αντίθεσή του στα εθνικοσοσιαλιστικά και φασιστικά κινήματα και σε άλλα έργα όπως «Μάνα Κουράγιο» και «Τρόμος και αθλιότητα του Τρίτου Ράιχ».[17]

Εκτός Γερμανίας, ο Χίτλερ χλευάστηκε ή απεικονίστηκε ως μανιακός. Υπάρχουν πολλά αξιοσημείωτα παραδείγματα στις σύγχρονες ταινίες του Χόλιγουντ. Αρκετές ταινίες μικρού μήκους του Τρίο Στούτζες, η πρώτη από τις οποίες είναι το You Nazty Spy! (1940), το πρώτο έργο του Χόλιγουντ που σατιρίζει τον Χίτλερ και τους ναζί, στο οποίο οι Στούτζες, με τον Μο Χάουαρντ να υποδύεται τον «Μο Χέιλστοουν», τον χαρακτήρα του Χίτλερ, γίνονται δικτάτορες της φανταστικής χώρας Μορόνικα.[18] Αυτή η ταινία υπονοεί ότι πίσω από την άνοδο του Χίτλερ στην εξουσία κρύβονταν επιχειρηματικά συμφέροντα.[19] Μια συνέχειά της κυκλοφόρησε έναν χρόνο αργότερα με τίτλο I’ll Never Heil Again. Αυτή η ταινία αναδύκνυε την προστριβή μεταξύ του Χίτλερ και της Κοινωνίας των Εθνών. Σε άλλες μικρού μήκους ταινίες του Τρίο Στούτζες, ο Χίτλερ αναφέρεται ως «Schicklgruber» παρωδώντας το όνομα γέννησης του πατέρα του, Αλοΐσιου Χίτλερ. Εννέα περίπου μήνες μετά την πρώτη ταινία μικρού μήκους των Στούτζες με θέμα τους ναζί, ο Τσάρλι Τσάπλιν χλεύαζε τον Χίτλερ ως τον «Αδενοειδή Χίνκελ», γελοίο δικτάτορα της Τομαΐνια, στην ταινία του Ο μεγάλος δικτάτωρ (1940).[20] Αυτή είναι μια από τις πιο αναγνωρίσιμες παρωδίες του Χίτλερ.[21]

Ειδικά στη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, ο Χίτλερ απεικονίστηκε σε πολυάριθμες ταινίες μικρού μήκους κινουμένων σχεδίων, όπως το Der Fuehrer's Face (1942), ένα προπαγανδιστικό καρτούν της Disney για τον πόλεμο με πρωταγωνιστή τον Ντόναλντ Ντακ και το καρτούν της Warner Bros. Herr Meets Hare με πρωταγωνιστή τον Μπαγκς Μπάνι. Ωστόσο, η πρώτη εμφάνιση του Χίτλερ σε καρτούν της Warner Bros. ήταν στο Bosko's Picture Show το 1933 σε μια σύντομη σκηνή όπου ο Χίτλερ φαίνεται να κυνηγάει τον Τζίμι Ντουράντε με τσεκούρι. Ο Γερμανός ζωγράφος Τζορτζ Γκρος ζωγράφισε τον πίνακα Κάιν ή Χίτλερ στην Κόλαση (1944) που δείχνει τους νεκρούς στην Κόλαση να επιτίθενται στον Χίτλερ. Ο καλλιτέχνης του φωτομοντάζ Τζον Χάρτφιλντ χρησιμοποιούσε συχνά την εικόνα του Χίτλερ ως στόχο καυστικής σάτιρας όσο ζούσε ο Χίτλερ. Στην ταινία του Φριτς Λανγκ Γιατί δεν σκότωσα τον Χίτλερ (1941), η οποία έκανε πρεμιέρα στους κινηματογράφους πριν από την είσοδο των ΗΠΑ στον πόλεμο, ο Χίτλερ εμφανίζεται μέσα από το σκόπευτρο ενός βρετανικού κυνηγετικού τουφεκιού. Στην ταινία Να ζει κανείς ή να μη ζει (1942) του Ερνστ Λούμπιτς (καθώς και στο ριμέικ του Μελ Μπρουκς το 1983), ένας ηθοποιός ενός πολωνικού θιάσου υποδύεται τον Χίτλερ έτσι ώστε να μπορέσει ο θίασος να διαφύγει στην Αγγλία.

Image
Αφίσα της αμερικανικής προπαγάνδας
Image
Αφίσα της βρετανικής προπαγάνδας

Μια παρωδία του Χίτλερ εμφανίστηκε σε μια προπαγανδιστική ταινία μικρού μήκους του 1942 από τον Τσαρλς Α. Ρίντλεϊ του Βρετανικού Υπουργείου Πληροφοριών με τον τίτλο Hoch der Lambeth Valk.[22][23] Η ταινία παρουσιάζει τον Χίτλερ και άλλους ναζί σε στιγμιότυπα από τον Θρίαμβο της θέλησης, επεξεργασμένα με τέτοιον τρόπο ώστε να φαίνεται ότι χορεύουν παρευλάνοντας στον ρυθμό του "The Lambeth Walk", ενός δημοφιλούς χορού της εποχής που περιφρονούνταν από τους ναζί.[22] Η ταινία είχε σκοπό να διασκεδάσει το κοινό τη Βρετανία και άλλες συμμαχικές χώρες και να εξοργίσει τους ναζί.[22][23] Η ταινία διανεμήθηκε σε διάφορα ειδησεογραφικά πρακτορεία που της έδωσαν διάφορους άλλους κινηματογραφικούς τίτλους [24][25] και προσέθεσαν τη δική τους αφήγηση.[23] Όταν είδε αυτή την ταινία ο επικεφαλής της ναζιστικής προπαγάνδας Γιόζεφ Γκέμπελς, θύμωσε τόσο πολύ, που βγήκε από την αίθουσα προβολής κλοτσώντας καρέκλες και βρίζοντας.[22][23]

Εκτός από τις ταινίες, ο Χίτλερ εμφανίστηκε επίσης ως εχθρός αρκετών υπερηρώων οι οποίοι πολέμησαν τον Χίτλερ άμεσα ή έμμεσα σε κόμικς που δημοσιεύθηκαν στη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Μεταξύ των υπερηρώων που πολέμησαν τον Χίτλερ είναι ο Σούπερμαν, ο Κάπτεν Αμέρικα και η Ασπίδα. Το εξώφυλλο του Captain America Comics #1, του πρώτου περιοδικού του Κάπτεν Αμέρικα, έδειχνε τον υπερήρωα να χτυπάει τον Χίτλερ στο σαγόνι.[26] Στο Superman #15 εμφανίστηκε ο δικτάτορας Ραζάν, ο οποίος επιχείρησε να εισβάλει σε ένα κοντινό δημοκρατικό κράτος. Ο Σούπερμαν νίκησε τον στρατό του και ο Ραζάν σκοτώθηκε από πυροβολισμό προσπαθώντας να δραπετεύσει.

Μια ιστορία για τον Σούπερμαν, όπου ο Σούπερμαν νικά τον Χίτλερ, είναι αξιοσημείωτη επειδή πυροδότησε αντιδράσεις σε ένα επίσημο ναζιστικό μέσο ενημέρωσης. Η ιστορία ονομαζόταν «Πώς ο Σούπερμαν θα τελείωνε τον πόλεμο» και δημοσιεύτηκε όχι σε κόμικς αλλά και στο περιοδικό Look το 1940. Η ιστορία δημοσιεύτηκε με την πλήρη συνεργασία των Τζέρι Σίγκελ και Τζο Σούστερ, των δημιουργών του χαρακτήρα του Σούπερμαν. Τόσο ο Σίγκελ όσο και ο Σούστερ ήταν Εβραίοι και ως εκ τούτου θεωρούνταν εχθροί από τη ναζιστική Γερμανία, επομένως, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες ήταν ακόμη επίσημα ουδέτερες, ο Σίγκελ και ο Σούστερ δεν ήταν. Η ιστορία περιγράφει ένα υποθετικό σενάριο στο οποίο ο Σούπερμαν παρεμβαίνει στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Η ιστορία ξεκινά στη Γραμμή Ζίγκφριντ, όπου Γερμανοί στρατιώτες βλέπουν τον Σούπερμαν να πετάει προς το μέρος τους. Ο Σούπερμαν προσγειώνεται και ενώ οι στρατιώτες τον πυροβολούν, οι σφαίρες δεν έχουν κανένα αποτέλεσμα πάνω του. Ο Σούπερμαν θέτει εκτός λειτουργίας ένα πυροβόλο χρησιμοποιώντας την υπερδύναμή του για να δέσει κόμπο στην κάννη του όπλου και μετά φεύγει πετώντας και προσγειώνεται στο Βερολίνο όπου απάγει τον Χίτλερ. Ο Σούπερμαν, κρατώντας τον Χίτλερ, πετάει για τη Μόσχα στη Σοβιετική Ένωση, όπου απάγει και τον Ιωσήφ Στάλιν (που, σε αυτό το σημείο, δεν συμμετείχε ακόμη στον πόλεμο) και μεταφέρει και τους δυο τους αεροπορικώς στο Μέγαρο των Εθνών, έδρα της Κοινωνίας των Εθνών, στη Γενεύη της Ελβετίας. Ο Χίτλερ και ο Στάλιν δικάζονται στη συνέχεια για εγκλήματα πολέμου, όπως, μεταξύ άλλων, την κοινή κατοχή της Πολωνίας. Αυτή η δίκη τερματίζει τον πόλεμο.[27]

Ένας ναζί στις Ηνωμένες Πολιτείες είχε διαβάσει το τεύχος του Look και το κόμικς του Σούπερμαν που περιείχε την ιστορία όταν δημοσιεύτηκε και ενημέρωσε την εφημερίδα των SS Das Schwarze Korps. Τον Απρίλιο του 1940, το Das Schwarze Korps δημοσίευσε ένα άρθρο που καταδίκαζε προσωπικά τα κόμικς, τον Σούπερμαν και τον συνδημιουργό του, Τζέρι Σίγκελ. Το άρθρο, με τίτλο «Ο Τζέρι Σίγκελ επιτίθεται!», επικρίνει τον Σούπερμαν ως κάποιον «με υπεραναπτυγμένο σώμα και υπανάπτυκτο μυαλό» και χρησιμοποιεί επανειλημμένα αντισημιτική γλώσσα κατά του Σίγκελ, που περιγράφεται ως «άνθρωπος με πνευματική και σωματική περιτομή». Αναφέρεται επίσης ότι η στολή του υπερήρωα πιθανώς παραβιάζει τον ενδυματολογικό κώδικα του κτηρίου της Κοινωνίας των Εθνω΄ν, αλλά ότι ο Σούπερμαν αγνοεί αυτούς τους κανόνες «καθώς και τους άλλους νόμους της φυσικής, της λογικής και της ζωής γενικότερα».[28]

Ο Χίτλερ χλευάστηκε σε σατιρικά λαϊκά τραγούδια όπως το "Stalin Wasn't Stallin" ή με την προσαρμογή νέων στίχων σε παλιά τραγούδια όπως το «Hitler Has Only Got One Ball» (με τη μελωδία του «Εμβατηρίου του συνταγματάρχη Μπόγκεϊ».

Απεικονίσεις του Χίτλερ μετά τον θάνατό του

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Image
Κέρινο ομοίωμα του Χίτλερ στον «Θάλαμο του τρόμου» στο μουσείο Μαντάμ Τισό του Λονδίνου (φωτογραφία Ιούνιος 2011)

Η τηλεταινία Χίτλερ: Η αρχή του κακού (2003) με πρωταγωνιστή τον Ρόμπερτ Καρλάιλ στον ρόλο του τίτλου κάνει μια ημιφανταστική αφήγηση της ζωής του Χίτλερ.

Η ταινία Μολώχ (1999), σε σκηνοθεσία Αλεξάντερ Σοκούροφ, με πρωταγωνιστή τον Λεονίντ Μοζγκοβόι, πραγματεύεται τη ζωή του Χίτλερ στο ορεινό του καταφύγιο του στο Μπέρχοφ, κοντά στο Μπερχτεσγκάντεν.

Οι τελευταίες μέρες του Χίτλερ έχουν απεικονιστεί σε αρκετές ταινίες, αρχικά στην ταινία Οι τελευταίες στιγμές του Χίτλερ (Der letzte Akt, 1955), σε σκηνοθεσία Γκέοργκ Βίλχελμ Παμπστ, με πρωταγωνιστή τον Άλμπιν Σκόντα ως δικτάτορα, και στη συνέχεια στην πέμπτη και τελευταία ταινία της σοβιετικής σειράς ταινιών Απελευθέρωσις (Osvobozhdenie: Napravlenie glavnogo udara, 1969–72), σε σκηνοθεσία Γιούρι Οζέροφ, με πρωταγωνιστή τον Φριτς Ντίεζ (που υποδυόταν συνήθως τον Χίτλερ σε αρκετές ανατολικογερμανικές ταινίες από το 1955 και μετά). Οι πρώτες δυτικές συνεισφορές ήταν το The Death of Adolf Hitler (1973) μια βρετανική τηλεοπτική παραγωγή, με πρωταγωνιστή τον Φρανκ Φίνλεϊ, και Οι τελευταίες 10 μέρες του Χίτλερ (1973), σε σκηνοθεσία Ένιο Ντε Κοντσίνι, με πρωταγωνιστή τον Άλεκ Γκίνες. Η πέμπτη εμφάνισή του έγινε στην αμερικανική τηλεταινία Χίτλερ: Το κρησφύγετο (1981), σε σκηνοθεσία Τζορτζ Σέφερ, με πρωταγωνιστή τον Άντονι Χόπκινς. Τέλος, υπήρξε η υποψήφια για Όσκαρ ταινία Η πτώση (2004), σε σκηνοθεσία Όλιβερ Χίρσμπιγκελ και με πρωταγωνιστή τον Μπρούνο Γκανζ ως Χίτλερ. Σκηνές της ταινίας αυτής έχουν χρησιμοποιηθεί κατά καιρούς από την ελληνική σατιρική εκοπομπή του ΑΝΤ1 Ράδιο Αρβύλα [29] με υπότιτλους που δεν σχετίζονται με την ταινία, αλλά σχολιάζουν θέματα της επικαιρότητας. Επίσης, τις τελευταίες στιγμές του Χίτλερ στο καταφύγιο απεικονίζει η μικρού μήκους ταινία Hundert Jahre Adolf Hitler - Die letzte Stunde im Führerbunker (1989), με πρωταγωνιστή του Ούντο Κιρ.

Στην τηλεοπτική μίνι σειρά Inside the Third Reich (1982), τον Χίτλερ υποδύθηκε ο Ντέρεκ Τζάκομπι, ο οποίος ήταν υποψήφιος για βραβείο Έμμυ για την ερμηνεία του. Ο Χίτλερ απεικονίζεται επίσης από τον Ντέιβιντ Μπάμπερ στην ταινία Επιχείρηση Βαλκυρία, η οποία αφηγείται την ιστορία της βομβιστικής επίθεσης κατά της ζωής του τον Ιούλιο του 1944.[30]

Ένα ακόμη παράδειγμα απεικονίσεων του Χίτλερ είναι κωμωδίς όπως η ταινία Αυτοί οι τρελοί τρελοί παραγωγοί (1967) του Μελ Μπρουκς, που περιελάμβανε ένα σατιρικό θεατρικό έργο με τίτλο «Άνοιξη για τον Χίτλερ», με ναζί που χορεύουν και τραγούδια για την κατάκτηση της Ευρώπης. Η μεταγενέστερη κωμωδία του Μπρουκς, Η τρελή ιστορία του κόσμου (1981) περιελάμβανε ένα τμήμα με τίτλο «Ο Χίτλερ στον Πάγο».

Ο Χίτλερ έχει επίσης απεικονιστεί σε πειραματικές ταινίες, όπως το Χίτλερ, μια ταινία από τη Γερμανία (Hitler, ein Film aus Deutschland, 1978), μια ταινία τεσσάρων επεισοδίων, διάρκειας 442 λεπτών, σε σκηνοθεσία Χανς-Γιούργκεν Ζίμπερμπεργκ, με πρωταγωνιστή τον Χάιντς Σούμπερτ. Η ταινία The Empty Mirror (1996), σε σκηνοθεσία Μπάρι Χέρσεϊ, με πρωταγωνιστή τον Νόρμαν Ρόντγουεϊ, εικάζει ότι ο Χίτλερ επέζησε από τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο σε ένα μυστικό υπόγειο καταφύγιο και σήμερα υποβάλλεται σε ψυχανάλυση από τον Ζίγκμουντ Φρόιντ.

Ο Κοσοβάρος Εμίν Ξινόβτσι έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον των μέσων ενημέρωσης για την εντυπωσιακή του ομοιότητα με τον Χίτλερ και τις αντίστοιχες μιμήσεις του.[31]

Image
«Αυτός» του Μαουρίτσιο Κατελάν (2001), μια απεικόνιση του Χίτλερ που γονατίζει σε στάση προσευχής, εκτίθεται σε μια αυλή στο πρώην Γκέτο της Βαρσοβίας

Το γλυπτό «Αυτός» (2001), που μοιάζει να δείχνει έναν μαθητή που γονατίζει και προσεύχεται, αλλά που το κεφάλι του έχει αντικατασταθεί με μια ρεαλιστική απεικόνιση του Αδόλφου Χίτλερ. Το γλυπτό εκτίθετο συχνά στο τέλος ενός μεγάλου διαδρόμου ή στην άκρη ενός λευκού δωματίου, γυρισμένο με την πλάτη στον θεατή, ώστε να μην αναγνωρίζεται το άτομο μέχρι ο θεατής να πλησιάσει το έργο.

Το WorldCat περιέχει 553 βιβλία που έχουν εκδοθεί σε αυτήν την κατηγορία.[32]

  • Το διήγημα του 1962 με τίτλο «Genesis and Catastrophe: A True Story» του Ρόαλντ Νταλ απεικονίζει έναν δυστυχισμένο σύζυγο στην Αυστρία το 1889, του οποίου η γυναίκα πρόκειται να γεννήσει. Ο πατέρας είναι απαισιόδοξος για την επιβίωση του παιδιού, καθώς τα τρία προηγούμενα παιδιά τους έχουν πεθάνει σε βρεφική ηλικία. Όταν ο γιατρός τον επιπλήττει για την απαισιοδοξία του, η αυτοπεποίθησή του ενισχύεται από την πεποίθηση της γυναίκας του ότι το νέο τους μωρό, που είναι αγόρι, θα επιβιώσει. Ο πατέρας ονομάζει τον νεογέννητο γιο του Αδόλφο Χίτλερ.
  • Το βιβλίο Adolf Hitler's Mein Kampf - Gezeichnete Erinnerungen an eine Große Zeit (1968) του Κουρτ Χάλμπριτερ είναι μια σάτιρα του βιβλίου του Χίτλερ Ο αγών μου. [33]
  • Στο μυθιστόρημα Young Adolf (1978) της Αγγλίδας Μπέριλ Μπέινμπριτζ, ο 23χρονος Χίτλερ ταξιδεύει στο Λίβερπουλ για να επισκεφτεί τους Άγγλους συγγενείς του.
  • Το ιστορικό μυθιστόρημα του Ρον Χάνσεν Hitler's Niece (1999) παραλληλίζει την άνοδο του Χίτλερ στην εξουσία τις δεκαετίες 1920-1930 με τη σχέση του με την ανιψιά (και μυστική ερωμένη) του Γκέλι Ράουμπαλ.
  • Στο μυθιστόρημα Hunters in the Snow (2014) του Άγγλου Ντι Εμ Τόμας, ο νεαρός Χίτλερ (με το πολεμικό ψευδώνυμο «Λύκος») συνδέεται με την Άννα Φρόιντ και τον πατέρα της Ζίγκμουντ, ενώ διαμένει στη Βιέννη.

Ο Χίτλερ εμφανίζεται σε πολλά μυθιστορήματα εναλλακτικής ιστορίας.

  • Στο μυθιστόρημα Ο άνθρωπος στο ψηλό κάστρο (1962) του Αμερικανού Φίλιπ Κ. Ντικ, όπου οι Δυνάμεις του Άξονα κερδίζουν τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, η Αμερική έχει κατακτηθεί και μοιραστεί μεταξύ του Μείζονος Γερμανικού Ράιχ και της Αυτοκρατορίας της Ιαπωνίας, ο Χίτλερ, που βρίσκεται στα τελευταία στάδια της σύφιλης, περιορίζεται σε ένα φρενοκομείο, για να αντικατασταθεί από τον Μάρτιν Μπόρμαν και, αργότερα, τον Γιόζεφ Γκέμπελς και πιθανώς τον Ράινχαρντ Χάιντριχ. Η ακρίδα κείτεται βαριά, του Χόθορν Άμπεντσεν, είναι ένα μυθιστόρημα μέσα στο μυθιστόρημα, όπου οι Σύμμαχοι κερδίζουν τον πόλεμο, οι βρετανικές και ρωσικές δυνάμεις να καταλάβουν το Βερολίνο, ο Χίτλερ παρίσταται στη δίκη της Νυρεμβέργης, όπου καταδικάζεται και εκτελείται για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.
  • Αντίστοιχα, στο The Ultimate Solution (1973) του Έρικ Νόρντεν Η ναζιστική Γερμανία κερδίζει τον πόλεμο και κυβερνά τον κόσμο, αλλά ο Χίτλερ προσωπικά δεν ωφελείται από αυτό. Έχοντας τρελαθεί τελείως, κρατείται στενά περιορισμένος, φωνάζοντας στους αδιάφορους φρουρούς ότι είχε προδοθεί - ενώ ένας σωσίας του παίρνει τη θέση του στις δημόσιες τελετές.
  • Στο And Wild for to Hold της Νάνσι Κρες παρεμβαίνουν κάποιοι ταξιδιώτες στο χρόνο για να αλλάξουν το παρελθόν. Αντί να δολοφονήσουν τον Χίτλερ, οι απεσταλμένοι από το μέλλον τον απάγουν ζωντανό από το έτος 1932 και τον κρατούν αιχμάλωτο σε άνετες συνθήκες. Ο Χίτλερ περνά τον χρόνο του κυρίως διαβάζοντας μυθιστορήματα επιστημονικής φαντασίας. Με την απουσία του, το 1933 έρχεται και περνά χωρίς δικτατορία στη Γερμανία και χωρίς διώξεις κατά των Εβραίων.
  • Στην αμφιλεγόμενη νουβέλα Η μεταφορά του Α. Χ. στο Σαν Κριστομπάλ (1976) [34] του Τζορτζ Στάινερ, ο Χίτλερ επιζεί μετά το τέλος του πολέμου και δραπετεύει στη ζούγκλα του Αμαζονίου, όπου εντοπίζεται και δικάζεται 30 χρόνια αργότερα. Η υπεράσπιση του Χίτλερ ισχυρίζεται ότι, αφού το Ισραήλ οφείλει την ύπαρξή του στο Ολοκαύτωμα, είναι στην πραγματικότητα ευεργέτης των Εβραίων.
  • Στο The Seventh Secret (1985) του Ίρβινγκ Γουάλας, ο Χίτλερ και η Εύα Μπράουν επιβιώνουν μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο βάζοντας σωσίες τους να δολοφονούνται στη θέση τους (από τον Μάρτιν Μπόρμαν και άλλους) και κάνοντας τη δολοφονία να μοιάζει με αυτοκτονία.
  • Στα Παιδιά από τη Βραζιλία (1976) του Άιρα Λέβιν, ο Χίτλερ συνωμοτεί με τον Γιόζεφ Μένγκελε για να κλωνοποιηθεί πριν από το θάνατό του. Χρησιμοποιώντας το αίμα του Χίτλερ, ο Μένγκελε ξεκινά τη δεκαετία του 1960 να δημιουργεί αρκετούς κλώνους του Χίτλερ και να μοιράζει τα βρέφη σε οικογένειες παρόμοιες με αυτή του αρχικού. Ο Μένγκελε επιχειρεί αργότερα να αναδημιουργήσει το κοινωνιολογικό περιβάλλον της χιτλερικής νεολαίας, ξεκινώντας με τη δολοφονία των πατεράδων όλων των κλώνων. Το σχέδιο του Μένγκελε είναι να δημιουργήσει τελικά έναν δεύτερο Χίτλερ που θα ενηλικιωθεί τον 21ο αιώνα και θα ιδρύσει το Τέταρτο Ράιχ.
  • Το 1983, εκδόθηκαν πλαστά ημερολόγια του Χίτλερ στη Δυτική Γερμανία από το περιοδικό Stern.[35]
  • Το μυθιστόρημα του Ρόμπερτ Λάντλαμ The Apocalypse Watch (1995) διαδραματίζεται στη δεκαετία του 1990, την καταστροφή του Τέταρτου Ράιχ και την ανακάλυψη ενός αρχαίου Αδόλφου Χίτλερ που ελέγχει μια τεράστια πολυεθνική εταιρεία.
  • Το Fatherland (1992) του Ρόμπερτ Χάρις βασίζεται στη φανταστική νίκη της Γερμανίας στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, με τον Χίτλερ να συναντά τον Αμερικανό πρόεδρο Τζόζεφ Πάτρικ Κένεντι τη δεκαετία του 1960. Το βιβλίο κυκλοφόρησε το 1996 σε ελληνική μετάφραση της Ξένης Τσομπανάκη από τις εκδόσεις Ψυχογιός.[36]
  • Στη Συνωμοσία εναντίον της Αμερικής (2004), ο Φίλιπ Ροθ οραματίζεται πώς θα ήταν η ζωή στις Ηνωμένες Πολιτείες αν ο Τσαρλς Λίντμπεργκ είχε νικήσει τον Φραγκλίνο Ρούζβελτ και γινόταν πρόεδρος τη δεκαετία του 1940, συμμαχώντας με τη ναζιστική Γερμανία. Το βιβλίο κυκλοφόρησε το 2007 από τις εκδόσεις Πόλις σε ελληνική μετάφραση του Ηλία Μαγκλίνη.[37]
  • Στο μυθιστόρημα 1945 (1995) των Νιουτ Γκίνγκριτς και Γουίλιαμ Φόρστσεν, οι Ηνωμένες Πολιτείες μπήκαν στον πόλεμο και κέρδισαν την Αυτοκρατορία της Ιαπωνίας, επιτρέποντας στη ναζιστική Γερμανία σε αναγκαστική συνθήκη ειρήνης με τη Σοβιετική Ένωση. Όταν μια συνάντηση μεταξύ του Χίτλερ και του προέδρου των ΗΠΑ Άντριου Χάρισον δεν πάει καλά, ο Χίτλερ καταστρώνει σχέδιο καταστροφής των ΗΠΑ και του Ηνωμένου Βασιλείου. Με βάση το σχέδιο αυτό, μια όμορφη Γερμανίδα κατάσκοπος αποπλανεί τον Επικεφαλής του Επιτελείου του Λευκού Οίκου και τον μετατρέπει σε βασικό κατάσκοπο των Γερμανών, ενώ ο Έρβιν Ρόμελ εισβάλλει στη Σκωτία.
  • Το Making History (1996) του Στίβεν Φράι παρουσιάζει δύο άντρες, τον Μάικλ Γιανγκ και τον καθηγητή Λίο Τζούκερμαν, οι οποίοι φτιάχνουν μια χρονομηχανή, ταξιδεύουν πίσω στον χρόνο και βάζουν ένα μόνιμο ανδρικό αντισυλληπτικό χάπι στο ποτό του πατέρα του Χίτλερ, καθιστώντας τον στείρο. Γκλόντερ. Ως εκ τούτου, ο Χίτλερ δεν γεννιέται ποτέ αλλά, γυρνώντας στο παρόν, οι δύο ανδρες ανακαλύπτουν ότι έχει γεννηθεί ο αντικαταστάτης του, Ρούντολφ Γκλόντερ.
  • Στο Attentatet i Pålsjö skog (1996) του Χανς Άλφρεντσον, Σουηδοί κομμουνιστές ανατινάζουν ένα γερμανικό τρένο που περνούσε από τη Σουηδία το 1941, σκοτώνοντας την Εύα Μπράουν, οδηγώντας τον Χίτλερ σε μια επιτυχή εισβολή στη Σουηδία, εξαιτίας της οποίας καθυστερεί κατά τρεις εβδομάδες η Επιχείρηση Μπαρμπαρόσα, επιτρέποντας στον Στάλιν να προετοιμαστεί καλύτερα. Η απόβαση στη Νορμανδία λαμβάνει χώρα την άνοιξη του 1944, αντί για τον Ιούνιο, ο Χίτλερ αυτοκτονεί τον Δεκέμβρη του ίδιου έτους, η Σουηδία απελευθερώνεται από βρετανικές και σοβιετικές δυνάμεις και ο πόλεμος τελειώνει ένα χρόνο νωρίτερα.
  • Στο The Leader 2003) του Γκάι Γουόλτερς, ο βασιλιάς Εδουάρδος Η΄ του Ηνωμένου Βασιλείου δεν παραιτείται ποτέ, παντρεύεται τη Γουάλις Σίμσον, οδηγώντας τον Όσβαλντ Μόσλι να κερδίσει τις εκλογές του 1935, να συμμαχήσει με τις δυνάμεις του Άξονα και να συνωμοτήσει με τον Χίτλερ για να συνεργαστεί μαζί του στην Τελική Λύση.
  • Ο Χάρι Τέρτλντοβ χρησιμοποιεί συχνά εναλλακτική ιστορία στα μυθιστορήματά του, όπως και στην περίπτωση του Αδόλφου Χίτλερ. Το "Uncle Alf" παρουσιάζει τον Χίτλερ ως λοχία της Feldgendarmerie, ενώ το In the Presence of Mine Enemies περιέχει τη νίκη του Άξονα και ο φίρερ είναι ο πιο ισχυρός άνδρας στον κόσμο. Στο The War That Came Early, ο Χίτλερ δολοφονείται και η ναζιστική κυβέρνηση ανατρέπεται με πραξικόπημα. Η σειρά World War (1993–2004) παρουσιάζει μια εισβολή εξωγήινων στη Γη στη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Ο Χίτλερ στέλνει τον Γιοάχιμ φον Ρίμπεντροπ για να πετύχει ανακωχή μεταξύ του Άξονα και των συμμαχικών δυνάμεων, και παραμένει φίρερ μέχρι το θάνατό του, οπότε τον διαδέχεται ο Χάινριχ Χίμλερ.
  • Στην εναλλακτική ιστορία του Farthing από τον Τζο Γουόλτον, τον Μάιο του 1941 στη Σκωτία, ο Ρούντολφ Ες καταφέρνει να διαπραγματευτεί επιτυχώς όρους ειρήνης με το Ηνωμένο Βασίλειο, κυρίως επειδή οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν εμπλέκονται ποτέ στον πόλεμο επειδή η Ιαπωνκή Αυτοκρατορία δεν επιτίθεται ποτέ στο Περλ Χάρμπορ, με αποτέλεσμα η Βρετανική Αυτοκρατορία να αποσυρθεί από τον πόλεμο. Ως εκ τούτου, μέχρι το τέλος του 1949, η Βρετανία έχει γίνει φασιστική δικτατορία.
  • Στο Hitler's Peace (2005) του Φίλιπ Κερ, ο Χίτλερ, συνειδητοποιώντας ότι πρόκειται να χάσει τον πόλεμο, προσπαθεί να διαπραγματευτεί την ειρήνη με τους Φραγκλίνο Ρούζβελτ, Ιωσήφ Στάλιν και Ουίνστον Τσόρτσιλ.
  • Στο The Afrika Reich του Γκάι Σαβίλ (2011) το Ηνωμένο Βασίλειο ηττάται από τη ναζιστική Γερμανία στη μάχη της Δουνκέρκης, ο λόρδος Χάλιφαξ γίνεται πρωθυπουργός και υπογράφει σύμφωνο μη επιθέσεως με τη Γερμανία τερματίζοντας τον πόλεμο. Το 1952, οι δύο αυτοκρατορίες έχουν μοιραστεί την Αφρική μεταξύ τους. Στο The Madagaskar Plan, ο Χίτλερ εκτοπίζει Εβραίους ως μέρος του Σχεδίου Μαδαγασκάρη.

Στην ποιητική συλλογή «Στην κοιλάδα με τους ροδώνες» (1978) του Νίκου Εγγονόπουλου, περιλαμβάνεται το ποίημα «Essai sur l’inégalité des races humaines» (από το Δοκίμιο περί της ανισότητος των ανθρωπίνων φυλών του Αρτίρ ντε Γκομπινό), που έχει τον αντιρατσιστικό υπότιτλο «Ξεχνιέται ο Αδόλφος Χίτλερ;».[38]

Image
Ο χαρακτήρας του Χίτλερ εμφανίζεται σε παράσταση με τις μαριονέτες Punch and Judy στην Αγγλία

Ο Χίτλερ ανέβηκε στη σκηνή χάρη στον Ιάπωνα μυθιστοριογράφο Γιούκιο Μισίμα, ο οποίος έγραψε ένα θεατρικό έργο με τίτλο «Ο φίλος μου ο Χίτλερ» (Wagatomo Hitora), με θέμα τη Νύχτα των Μεγάλων Μαχαιριών. Επιπλέον, ο Ούγγρος συγγραφέας Γκέοργκ Ταμπόρι έγραψε μια κωμωδία με τίτλο «Ο Αγών μου», η οποία απεικόνιζε τον Χίτλερ ως έναν φτωχό νεαρό που πηγαίνει στη Βιέννη για να γίνει καλλιτέχνης. Ο Χίτλερ εμφανίζεται ως δευτερεύων χαρακτήρας στο έργο του Στάνλεϊ Έβελινγκ «The Dead of Night», το οποίο διαδραματίζεται πάνω από το καταφύγιο του Χίτλερ καθώς οι Σοβιετικοί εισέρχονται στο Βερολίνο. Το Dr Freud Will See You Now Mr Hitler (2008) ήταν ένα ραδιοφωνικό δράμα των Λόρενς Μαρκς και Μορίς Γκραν, το οποίο παρουσίαζε ένα φανταστικό σενάριο όπου ο Ζίγκμουντ Φρόιντ κάνει ψυχοθεραπεία στον νεαρό Χίτλερ.

Ταινίες και σίριαλ

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ηθοποιοί που ερμήνευαν συχνά τον Χίτλερ

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Doctor Who (1963-): Τον Χίτλερ υποδύεται ο Άλμπερτ Γουέλινγκ στο όγδοο επεισόδιο του 6ου κύκλου με τίτλο "Let's Kill Hitler".[47]
  • The Simpsons (1989-): Ο Μπαρτ Σίμπσον καλεί έναν ηλικιωμένο στην Αργεντινή που υπονοείται ότι είναι ο Αδόλφος Χίτλερ στο επεισόδιο "Bart vs Australia".
  • Ο άνθρωπος στο ψηλό κάστρο (The Man in the High Castle, 2015): Ο ηλικιωμένος Χίτλερ κάνει την εμφάνισή του σε έναν εναλλακτικό κόσμο όπου οι Δυνάμεις του Άξονα έχουν κερφίσε τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.
  • The World at War (1974): τηλεοπτική σειρά της Thames Television με πολλές πληροφορίες για τον Χίτλερ και τη ναζιστική Γερμανία, μεταξύ των οποίων και μια συνέντευξης με τη γραμματέα του, Τράουντλ Γιούνγκε.
  • Ναζί: Η προειδοποίηση της Ιστορίας (The Nazis: A Warning from History, 1997): τηλεοπτική σειρά έξι επεισοδίων του BBC για το πώς οι καλλιεργημένοι και μορφωμένοι Γερμανοί αποδέχτηκαν τον Χίτλερ και τους ναζί. Ιστορικός σύμβουλος ήταν ο Ίαν Κέρσοου.
  • Σκοτεινό σημείο: Η γραμματέας του Χίτλερ (Im toten Winkel - Hitlers Sekretärin, 2002): συνέντευξη 90 λεπτών με τον Τράουντλ Γιούνγκε. Αποσπάσματα της συνέντευξης χρησιμοποιήθηκαν στην Πτώση.
  • Χίτλερ: Η αρχή του κακού (Hitler: The Rise of Evil, 2003): τηλεοπτική σειρά δύο επεισοδίων για τα πρώτα χρόνια του Αδόλφου Χίτλερ και την άνοδό του στην εξουσία μέχρι το 1933, με πρωταγωνιστή τον Ρόμπερτ Καρλάιλ.

Κόμικς και κινούμενα σχέδια

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Image
Ο Χίτλερ σε εξώφυλλο του Captain Marvel των DC Comics

Τα DC Comics παρουσιάζουν τον Χίτλερ σε αρκετές περιπτώσεις. Στο Strange Adventures #3 (Δεκέμβριος 1950-Ιανουάριος 1951), υπάρχει μια ιστορία στην οποία ο Χίτλερ αιχμαλωτίζεται από εξωγήινους λίγο πριν από την απόπειρα αυτοκτονίας του. Αφήνεται ένα ψεύτικο πτώμα για να το βρουν τα SS. Ως τιμωρία για τα εγκλήματα του Χίτλερ, φυλακίζεται ισόβια σε έναν πύραυλο που θα ταξιδεύει στο διάστημα μέχρι να πεθάνει. Όσο είναι ξύπνιος, αναγκάζεται να ακούει μια ατελείωτη ηχογράφηση όλων των ομιλιών που έχει εκφωνήσει.

Στην έκδοση The Golden Age της DC Comics, ο εγκέφαλος του Χίτλερ μεταμοσχεύεται με επιτυχία στον εγκέφαλο του Dyna-Mite. Προσποιούμενος πλέον ότι είναι ένας υπερήρωας που ονομάζεται Ντάιναμαν, σχεδιάζει να αναστήσει τα ναζιστικά ιδανικά.

Στα κόμικς Pre-Crisis της Fawcett, είναι μέλος της Monster Society of Evil μαζί με τον Μπενίτο Μουσολίνι και τον Τότζο Χιντέκι και βοηθά στη δημιουργία του υπερδύναμου Άριου υπερκακού Κάπτεν Ναζί.

Στο κόμικ The Savage Dragon του Έρικ Λάρσεν (Image Comics), ο Χίτλερ δεν πεθαίνει το 1945, αλλά μετά από μια μάχη εναντίον του Hellboy στη Ρουμανία το 1952. Ο εγκέφαλός του μεταμοσχεύεται στο σώμα ενός μεγάλου γορίλα. Κάποια στιγμή, το σώμα του καταστρέφεται και αποκαλύπτεται ότι ο εγκέφαλος του Χίτλερ είχε μεταλλαχθεί και μπορεί να ζήσει χωρίς βοήθεια από οποιαδήποτε τεχνολογία ή σώμα ξενιστή, περπατώντας με μικροσκοπικά πόδια.[48]

Στη διάρκεια του πολέμου, η Warner Bros. δημιούργησε κινούμενα σχέδια που διακωμωδούσαν συνεχώς τον Χίτλερ, τα χαρακτηριστικά του και τις ιδιορρυθμίες της προσωπικότητάς του. Τα περισσότερα (αν όχι όλα) κινούμενα σχέδια με τον Χίτλερ και τους ναζί κατέληγαν με τον Αμερικανό ήρωα (όπως ο Μπαγκς Μπάνι ή ο Ντάφι Ντακ) να χλευάζει τον Χίτλερ.

Στη σειρά κόμικς The League of Extraordinary Gentlemen του Άλαν Μουρ, η οποία διαδραματίζεται σε ένα εναλλακτικό σύμπαν όπου πολλά άλλα έργα μυθοπλασίας είναι πραγματικά, ο Αδενοειδής Χίνκελ, η παρωδία του Χίτλερ που υποδύεται ο Τσάρλι Τσάπλιν στην ταινία Ο μεγάλος δικτάτωρ, είναι πραγματικό πρόσωπο και έχει τον ίδιο ρόλο που είχε ο Χίτλερ στην πραγματική ζωή.[49]

Πολλά τραγούδια αφηγούνται μια ιστορία για τον Χίτλερ με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, για παράδειγμα το "Götterdämmerung" των Stratovarius αναφέρει άμεσα την ιστορία του Χίτλερ και του ναζιστικού καθεστώτος. Ο Ντέιβιντ Μπόουι έχει επίσης δηλώσει ότι «ο Χίτλερ ήταν ένας από τους πρώτους ροκ σταρ».[50] Το «Heads We’re Dancing» της Κέιτ Μπους αφηγείται την ιστορία μιας γυναίκας που χορεύει όλη νύχτα με έναν γοητευτικό άγνωστο, ανακαλύπτοντας το επόμενο πρωί ότι αυτός είναι ο Αδόλφος Χίτλερ.[51]

Το τραγούδι "Hitler as Kalki" από το αποκαλυπτικό φολκ συγκρότημα Current 93 χρησιμοποιεί την ιδέα της Σαβίτρι Ντέβι ότι ο Χίτλερ ήταν ένα άβαταρ του ινδουιστικού θεού Κάλκι.[52]

Ο Αμερικανός ράπερ Westside Gunn κυκλοφόρησε μια σειρά mixtapes με τίτλο "Hitler Wears Hermes", αντλώντας έμπνευση από την ταινία Ο διάβολος φοράει Prada.[53]

Άλλα τραγούδια υιοθετούν μια πιο σοβαρή προσέγγιση και ασχολούνται με την επίδραση του Χίτλερ στον κόσμο. Το thrash metal συγκρότημα Flotsam and Jetsam ηχογράφησαν το "Der Fuhrer" για το άλμπουμ τους Doomsday for the Deceiver, με θέμα την καταστροφή που προκάλεσε ο Χίτλερ στην Ευρώπη.[54] Το μέταλ συγκρότημα Anthrax από τη Νέα Υόρκη ηχογράφησε το τραγούδι "The Enemy" για το άλμπουμ Spreading the Disease, που αναφέρεται στον ρόλο του Χίτλερ στο Ολοκαύτωμα.[55]

Υπάρχουν παραδείγματα παρωδιών που αφορούν τον Χίτλερ. Ο Μπινγκ Κρόσμπι και οι Andrews Sisters αναφέρονται στον Χίτλερ στο τραγούδι "Hot Time in the Town of Berlin".[56] Ένα πρωτοποριακό ραπ τραγούδι με τίτλο "To Be or Not to Be (The Hitler Rap)" που ερμηνεύει ο Μελ Μπρουκς περιλαμβάνεται στο σάουντρακ της ταινίας Να ζει κανείς ή να μη ζει (To Be or Not to Be, 1983), αλλά δεν περιλαμβανόταν στην ίδια την ταινία. Ο Μελ Μπρουκς ντυμένος Χίτλερ τραγουδάει πίσω από ένα γραφείο, ενώ χορευτές με στολές SS χορεύουν ξέφρενα γύρω από τον Χίτλερ.[57]

Στο τραγούδι "Σχήμα λόγου" των αδελφών Κατσιμίχα σε στίχους Κώστα Τριπολίτη από τον δίσκο Συγκάτοικοι είμαστε όλοι στην τρέλα (1986), περιγράφονται διάφορες σκηνές της ανθρώπινης ιστορίας, ανάμεσα στις οποίες αναφέρται και ο Αδόλφος, που "σηκώνει τη σβάστικα".[58] Την προηγούμενη δεκαετία, ο Διονύσης Σαββόπουλος έγραψε και ερμήνευσε το σουρεαλιστικό "Ολαρία ολαρά" στο Βρόμικο ψωμί (1972), που περιγράφει τον Χίτλερ να χαϊδεύει τα μαλλιά του Όλιβερ Τουίστ.[59]

Ακολουθούν κάποια τραγούδια για τον Αδόλφο Χίτλερ:

Image
Ο Σατανάς σέρνει τον χορό του Άρθουρ Σικ

Το πρώτο μέρος του Wolfenstein 3D κορυφώνεται με μια μάχη με τον που φορά ρομποτική στολή.

Το Wolfenstein II: The New Colossus παρουσιάζει τον Αδόλφο Χίτλερ τη δεκαετία του 1960, μετά από νίκη των ναζί στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Αποκαλύπτεται ότι ο Γιοχάνες Μπλάσκοβιτς δολοφόνησε τον Χίτλερ στη διάρκεια της Δεύτερης Αμερικανικής Επανάστασης.[60]

Ο Σαλβαδόρ Νταλί ζωγράφισε αρκετούς πίνακες που αφορούσαν τον Χίτλερ. Το σουρεαλιστικό Αίνιγμα του Χίτλερ (1939) απεικονίζει μια σκισμένη φωτογραφία του μέσα σε πιάτο πάνω από το οποίο κρέμονται ένα σπασμένο τηλέφωνο και μια ομπρέλα.[61] Ζωγράφισε επίσης τη Μεταμόρφωση του προσώπου του Χίτλερ σε φεγγαρόλουστο τοπίο (1958).

Στην Ινδία, άνοιξε στα μέσα Αυγούστου 2012 το κατάστημα ρούχων «Χίτλερ» στην Αχμενταμπάντ της Γκουτζαράτ. Το κατάστημα ξεσήκωσε αμέσως αντιδράσεις λόγω του ονόματός του.[62] Το λογότυπο του καταστήματος είχε μια σβάστικα αντί για τελεία πάνω από το γράμμα «i» στο όνομα του Χίτλερ. Ο ιδιοκτήτης, Ρατζές Σαχ, δήλωσε στα μέσα ενημέρωσης ότι δεν περίμενε τόση αντίδραση. Είχε επιλέξει το όνομα επειδή ο παππούς του συνεταίρου του είχε το παρατσούκλι «Χίτλερ» λόγω της αυστηρής του συμπεριφοράς. Δήλωσε ότι δεν σκόπευε να αλλάξει το όνομα χωρίς αποζημίωση. Μεταξύ των ομάδων που διαφώνησαν με το όνομα του καταστήματος ήταν η μικρή εβραϊκή κοινότητα της Αχμενταμπάντ. Ένας διπλωμάτης στην ισραηλινή πρεσβεία στο Νέο Δελχί δήλωσε ότι η πρεσβεία θα διαμαρτυρηθεί στην ινδική κυβέρνηση. Η ισραηλινή γενική πρόξενος στο Μουμπάι ζήτησε από τους κρατικούς αξιωματούχους να εγγυηθούν για τη μετονομασία του καταστήματος,[63] προσθέτοντας ωστόσο ότι πιστεύει πως η χρήση του ονόματος πιθανότατα είναι προϊόν άγνοιας και όχι αντισημιτισμού.[64] Σύμφωνα με πληροφορίες, ο ιδιοκτήτης είχε συμφωνήσει να μετονομάσει το κατάστημα μετά από προσφορά εβραϊκής οργάνωσης να πληρώσει τα έξοδα. Τον Οκτώβριο του 2012, οι δημοτικές αρχές της Αχμενταμπάντ αφαίρεσαν την πινακίδα του καταστήματος χωρίς να έχει προηγηθεί η κατάλληλη διαδικασία. Αργότερα, το κατάστημα μετονομάστηκε σε "Gladiator".

Το "Cross Cafe" στο Μουμπάι ονομάζόταν κάποτε "Hitler's Cross Cafe". Η επιχείρηση επιδίωκε να προσελκύσει την προσοχή χρησιμοποιώντας το θέμα του Χίτλερ και το κατάστημα ήταν διακοσμημένο με ναζιστικές εικόνες.[65]

Το "Hitler Fried Chicken" ήταν ένα ταχυφαγείο στην Ταϊλάνδη που βασιζόταν στην αλυσίδα εστιατορίων Yum! Brands της Kentucky Fried Chicken.[66]

  1. Cocks, Geoffrey (Autumn 1979). «The Hitler Controversy». Political Psychology (International Society of Political Psychology) 1 (2): 67–81. doi:10.2307/3791103.
  2. «Israel wants Indian menswear shop Hitler renamed». CBS News. 3 Σεπτεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 19 Οκτωβρίου 2014.
  3. «An attempt to fathom Hitler / Robert Carlyle conveys depths of tyrant's evil». San Francisco Chronicle. 16 Μαΐου 2003. Ανακτήθηκε στις 19 Οκτωβρίου 2014.
  4. Erickson, Hal (2014). «Hitler: The Rise of Evil (2003): Movie review». The New York Times. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Οκτωβρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 19 Οκτωβρίου 2014.
  5. Victor, G. (1999). Hitler: The Pathology of Evil. Potomac Books. ISBN 1-57488-228-7.
  6. Rosenbaum οι, R. (1999). Explaining Hitler: The Search for the Origins of His Evil. Harper Perennial. ISBN 0-06-095339-X.
  7. Johnson, E. (2000). Nazi Terror: The Gestapo, Jews, and Ordinary Germans. Basic Books. ISBN 0-465-04908-7.
  8. Levenda, P. (2005). Unholy Alliance: A History of Nazi Involvement with the Occult. Continuum. ISBN 0-8264-1409-5.
  9. «Propaganda and the Visual Arts in the Third Reich». Yad Vashem. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2018.
  10. Welch, Professor David (17 Φεβρουαρίου 2011). «Nazi Propaganda». BBC History. BBC. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2018.
  11. Hoberman, J. (6 Μαρτίου 2016). «'Triumph of the Will': Fascist Rants and the Hollywood Response». The New York Times. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2018.
  12. Sayre, Nora (6 Δεκεμβρίου 1973). «Lang's 'Testament of Dr. Mabuse,' at Cultural Center Tomorrow:The Cast». The New York Times. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2018.
  13. «Home Cinema @ The Digital Fix - The Testament of Dr. Mabuse». Dvdtimes.co.uk. 22 Μαρτίου 2004. Ανακτήθηκε στις 11 Ιανουαρίου 2011.
  14. Cronin, Brian (4 Οκτωβρίου 2008). «Stars of Political Cartooning - David Low». CBR.com. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2018.
  15. BBC (2014). «The Nazi-Soviet Pact». BBC. σελ. 2. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Αυγούστου 2018. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2018.
  16. Masters, Tim (25 Σεπτεμβρίου 2013). «Henry Goodman on Brecht's Hitler satire Arturo Ui». BBC News. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2014.
  17. Ravenhill, Mark (25 Μαΐου 2008). «Don't bash Brecht - It's Brecht-bashing season once again. Will this sorry bunch of carping critics never learn?». The Guardian.
  18. Dancis-McClatchy, Bruce (4 Σεπτεμβρίου 2018). «They used nyuk-nyuks against Nazis». The Charlotte Observer. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2018.
  19. Lenburg, Jeff· Maurer, Joan Howard (1994). The Three Stooges scrapbook. New York: Citadel Press. ISBN 0-8065-0946-5.
  20. Kürten, Jochen (11 Δεκεμβρίου 2015). «When Charlie Chaplin imitated Adolf Hitler». Deutsche Welle. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2018.
  21. Chalakoski, Martin (29 Απριλίου 2017). «Chaplin's The Great Dictator might be the most popular, but it was The Three Stooges who first openly mocked Hitler on film». The Vintage News. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2018.
  22. 1 2 3 4 «Charles A. Ridley». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Ιανουαρίου 2022. Ανακτήθηκε στις 8 Μαΐου 2022.
  23. 1 2 3 4 Onion, Rebecca (19 December 2014). «The Goofy, Anti-Nazi Parody Video That Enraged Goebbels». Slate. http://www.slate.com/blogs/the_vault/2013/02/12/_lambeth_walk_nazi_style_the_goofy_anti_nazi_parody_video_that_enraged_goebbels.html.
  24. «Gen. Adolf Takes over, 1942/01/07». 1942.
  25. «GERMANY CALLING [Main Title]».
  26. Fromm, Keif (June 2005). «The Privacy Act Of Carl Burgos». Alter Ego (Raleigh, North Carolina: TwoMorrows Publishing) 3 (49): 4.
  27. «Comic Book Urban Legends Revealed #65». 24 Αυγούστου 2006.
  28. «The SS and Superman».
  29. Σμυρνής, Γιώργος (21 Οκτωβρίου 2011). «Ξεπέρασε τα όρια το trailer του ΡΑΔΙΟ-ΑΡΒΥΛΑ». monopoli.gr. Ανακτήθηκε στις 11 Μαΐου 2025.
  30. 1 2 Dibbits, Kat (22 Ιανουαρίου 2009). «Hitler - my part in his downfall». The Bolton News. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2018.
  31. Una Hajdari (23 Δεκεμβρίου 2014). «On je sa Kosova, izgleda kao Hitler i od toga dobro živi» [He's From Kosovo, Looks Like Hitler and Earns a Living That Way] (στα Σερβικά). Vice Serbia. Ανακτήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου 2014.
  32. French, Jackie. «Results for 'Hitler fiction'». Worldcat.org. Ανακτήθηκε στις 11 Ιανουαρίου 2011.
  33. Halbritter, Kurt (1968). Adolf Hitlers Mein Kampf: Gezeichnete Erinnerungen an eine grosse Zeit (στα Γερμανικά). Bärmeier u. Nikel.
  34. Παναγόπουλος, Ανδρέας (10 Οκτωβρίου 2006). «Τζορτζ Στάινερ, ένας «πλατωνιστής αναρχικός»». Η Καθημερινή. Ανακτήθηκε στις 11 Μαΐου 2025.
  35. «Μέγα δημοσιογραφικό σκάνδαλο τα «ημερολόγια» του Χίτλερ». dw.com. 25 Απριλίου 2023. Ανακτήθηκε στις 11 Μαΐου 2025.
  36. «Fatherland». biblionet.gr. Ανακτήθηκε στις 11 Μαΐου 2025.
  37. «Η συνωμοσία εναντίον της Αμερικής». biblionet.gr. Ανακτήθηκε στις 11 Μαΐου 2025.
  38. Μπουκάλας, Παντελής (21 Μαρτίου 2015). «Το τερατώδες κοινό γνώρισμα». Η Καθημερινή. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  39. Waller, J. Michael (2007). Fighting the War of Ideas Like a Real War. Lulu.com. σελ. 101. ISBN 978-0-615-14463-4.
  40. Γαλιάτσος, Μανώλης (11 Μαΐου 2025). «Ψηλά Τα Χέρια Χίτλερ, του Ροβήρου Μανθούλη «Ήρωες Από Φιλότιμο»». Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  41. «ΑΛΙΚΗ ΔΙΚΤΑΤΩΡ (Η)». Ταινιοθήκη της Ελλάδος. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  42. «Hitler – Ein Film aus Deutschland» [Hitler – A Film from Germany]. German Films. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Μαΐου 2008. Ανακτήθηκε στις 22 Μαΐου 2008.
  43. «Το Μεγάλο Κανόνι». veggos.gr. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  44. «8ο Φεστιβάλ Cult Ελληνικού Κινηματογράφου». deBóp. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  45. Sarah Ing (2014). «Countdown to War». Movies & TV Dept. The New York Times. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Αυγούστου 2014. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2014.
  46. «Ordinary German tries to kill Hitler in '13 Minutes'». Boston Herald. MediaNews Group, Inc. 28 Ιουλίου 2017. Ανακτήθηκε στις 26 Ιανουαρίου 2019.
  47. Laws, Roz (19 Αυγούστου 2011). «Hitler, crop circles, school uniforms and moles – it's just what the Doctor ordered». Sunday Mercury. Ανακτήθηκε στις 7 Απριλίου 2025.
  48. «Brainiape/Hitler's profile at Comic Book Gorillarama». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Αυγούστου 2004.
  49. Moore, Alan (Ιουνίου 2018). The League of Extraordinary Gentlemen (Vol III): Century. National Geographic Books. ISBN 9781603094375.
  50. Μπέλλου, Ελένη (10 Ιανουαρίου 2024). «Ο πολιτικός Ντέιβιντ Μπόουι / Αμφισβήτησε τα καθιερωμένα στερεότυπα». tvxs.gr. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  51. Corr, Joe (24 Ιουλίου 2020). «A Deep Dive Look at Kate Bush's Heads We're Dancing: The Song in Which a Woman Slow Dances with…». Medium (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  52. Stosuy, Brandon. «Current 93: Thunder Perfect Mind». Pitchfork (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  53. Pryor, Lex (2 Οκτωβρίου 2020). «The Flygod Takes Flight». The Ringer (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 17 Ιανουαρίου 2024.
  54. «Der Führer – Flotsam and Jetsam – Traduzione e testo». Canzoni metal (στα Ιταλικά). 17 Νοεμβρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  55. «The Enemy by Anthrax». songfacts.com.
  56. «There'll be a Hot Time in the Town of Berlin - What's Cool at Hoole». What's Cool at Hoole (στα Αγγλικά). 27 Μαΐου 2014. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  57. Garrett, Tom (26 Φεβρουαρίου 2011). «Random Jaw-Dropping 80's Moment: The Hitler Rap». The Axis of Ego (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  58. «Σεμνός και ακούραστος δημιουργός». Ριζοσπάστης. 7 Σεπτεμβρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2025.
  59. Μανδραβέλης, Πάσχος (4 Φεβρουαρίου 2018). «Υπαρκτός σουρεαλισμός». medium.gr.
  60. Kain, Erik (3 Νοεμβρίου 2017). «This Is The Most Important Scene In 'Wolfenstein II: The New Colossus'». Forbes. Ανακτήθηκε στις 19 Αυγούστου 2024.
  61. Paloma Esteban Leal. «Salvador Dalí - The Enigma of Hitler». Reina Sofía Museum. Ανακτήθηκε στις 5 Μαρτίου 2017.
  62. Nelson, Dean (29 Αυγούστου 2012). «India's Jewish community condemn 'Hitler' clothes shop». The Daily Telegraph. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Αυγούστου 2012. Ανακτήθηκε στις 30 Αυγούστου 2012.
  63. «Israel wants Indian menswear shop Hitler renamed». CNN. 3 Σεπτεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 3 Σεπτεμβρίου 2012.
  64. «Hitler-butikk vekker avsky» [Hitler store engenders disgust]. Verdens Gang (στα Νορβηγικά). AFP. 29 Αυγούστου 2012. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Ιουνίου 2022. Ανακτήθηκε στις 29 Αυγούστου 2012.
  65. Tunzelmann, Alex von (11 Ιουνίου 2010). «Why Bollywood's film about Hitler is profoundly misguided». The Guardian. London. Ανακτήθηκε στις 17 Απριλίου 2011.
  66. Merwin, Hugh (8 Ιουλίου 2013). «Hitler-Themed Chicken Restaurant in Thailand Ruffles Many Feathers». Grub Street. New York. Ανακτήθηκε στις 23 Ιανουαρίου 2019.
  • Faschismus in der populären Kultur [Fascism in popular culture] by Georg Seesslen Berlin : Edition Tiamat, 19941996. ISBN 3-923118-24-4, OCLC: 80476144
  • The world Hitler never made : alternate history and the memory of Nazism by Gavriel David Rosenfeld. Cambridge; New York: Cambridge University Press, 2005. ISBN 0-521-84706-0 OCLC: 58052431
  • Hitler's imagery and German youth by Erik H Erikson; Berkeley, Calif. : Institute of Child Welfare, University of California, 1940-1950? OCLC: 26533155
  • Butter, Michael. The Epitome of Evil: Hitler in American Fiction, 1939-2002. Palgrave Macmillan, April 28, 2009. ISBN 0230620809, 9780230620803.