close
Μετάβαση στο περιεχόμενο

Μπόλεσλαφ Μόλουογετς

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μπολέσουαφ Μοουόγετς
Image
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση9  Φεβρουαρίου 1909
Henryków
Θάνατος1942[1][2]
Βαρσοβία
Χώρα πολιτογράφησηςΠολωνία
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςΠολωνικά
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταπολιτικός
Πολιτική τοποθέτηση
Πολιτικό κόμμα/ΚίνημαΠολωνικό Εργατικό Κόμμα και Κομμουνιστικό Κόμμα Πολωνίας
Οικογένεια
ΑδέλφιαZygmunt Mołojec
Στρατιωτική σταδιοδρομία
Βαθμός/στρατόςΔιεθνείς ταξιαρχίες
Πόλεμοι/μάχεςΙσπανικός Εμφύλιος
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Ο Μπόλεσλαφ Μόλουογετς (πολωνική γλώσσα: Bolesław Mołojec, 1909-1942[3]) ήταν Πολωνός κομμουνιστής και αντιστασιακός κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Ανώτατο κομματικό στέλεχος του Πολωνικού Εργατικού Κόμματος, βετεράνος του Ισπανικού Εμφυλίου και πρώτος διοικητής της πολωνικής αντιστασιακής οργάνωσης Λαϊκή Φρουρά (πολωνικά: Gwardia Ludowa), εκτελέστηκε στα τέλη του 1942 από συντρόφους του στο πλαίσιο ενδοκομματικής σύγκρουσης.

Γεννημένος το 1909, ο Μόλουογετς ανατράφηκε στο Τομάσουφ Μαζοβιέτσκι[4]. Σε νεαρή ηλικία οργανώθηκε στο κομμουνιστικό κίνημα της πατρίδας του και αργότερα μετέβη στη Μόσχα για κομματική εκπαίδευση. Το 1936 έλαβε μέρος στον Ισπανικό Εμφύλιο πολεμώντας εθελοντικά ως αξιωματικός των Διεθνών Ταξιαρχιών[4][5]. Μετά την ήττα των δημοκρατικών, κατέφυγε στο Παρίσι, όπου ασχολήθηκε με ζητήματα πολωνικού ενδιαφέροντος στο πλαίσιο της Κομιντέρν[4]. Ήταν γνωστός και με τα ψευδώνυμα Ντλούουγκι και Έντουαρντ[3][5].

Με το ξέσπασμα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου επέστρεψε στη Σοβιετική Ένωση, όπου μετεκπαιδεύτηκε από την NKVD[4]. Ακολούθως πλαισίωσε τους Μαρτσέλι Νοβότκο και Πάβελ Φίντερ στην ηγεσία της ομάδας στελεχών που έλαβε από τους Σοβιετικούς την έγκριση περί ανασύστασης του πολωνικού κομμουνιστικού κόμματος και ανάληψης αντιστασιακής δράσης στα εδάφη της κατεχόμενης Πολωνίας[3][6]. Η συγκεκριμένη ομάδα έπεσε με αλεξίπτωτα στην Πολωνία στα τέλη Δεκεμβρίου του 1941, σε περιοχή ανατολικά της Βαρσοβίας[4].

Το επόμενο διάστημα, ο Μόλουογετς ανέλαβε την αρχηγία και την οργάνωση της Λαϊκής Φρουράς[5] (πρόδρομου του Λαϊκού Στρατού), καθώς και τον τομέα προπαγάνδας του νεοσύστατου Πολωνικού Εργατικού Κόμματος[4]. Παράλληλα, κατάφερε το καλοκαίρι του 1942 να προσελκύσει στις τάξεις των ανταρτών αρκετούς πρώην συμπολεμιστές του από τον Ισπανικό Εμφύλιο που ζούσαν στη Γαλλία. Σύντομα ήρθε σε σύγκρουση με άλλα στελέχη του κόμματος λόγω διαφωνιών σε πολιτικά, ιδεολογικά και οργανωτικά ζητήματα. Σημαντικός παράγοντας της σύγκρουσης φαίνεται να ήταν και οι προσωπικές του φιλοδοξίες[4].

Υπόθεση Νοβότκο και θάνατος

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις 28 Νοεμβρίου του 1942, ο επικεφαλής του Πολωνικού Εργατικού Κόμματος, Μ. Νοβότκο, σκοτώθηκε από αγνώστους στη Βόλα της Βαρσοβίας, όπου φαίνεται πως βρισκόταν για προκαθορισμένη συνάντηση με τον Μόλουογετς. Αν και αρχικά υποδείχθηκαν ως θύτες πρώτα οι Γερμανοί και έπειτα οι εθνικιστές αντάρτες του Εγχώριου Στρατού ή Στρατού της Πατρίδας, σύντομα οι υποψίες έπεσαν στον Μόλουογετς, ο οποίος παράλληλα ανέλαβε την ηγεσία του ΠΕΚ, παρακάμπτοντας τον, κομματικό ανώτερο, Π. Φίντερ[4][7][8][9].

Σύμφωνα με την κομματική εκδοχή, η αδυναμία του Μόλουογετς να δώσει πειστικές εξηγήσεις για το συμβάν, οδήγησε τα υπόλοιπα ηγετικά μέλη σε έρευνα, η οποία κατέδειξε τον ίδιο ως υπεύθυνο, καταδικάζοντάς τον σε θάνατο. Ακολούθως, ο Μόλουογετς εκτελέστηκε στη Βαρσοβία, την 29η ή πιθανότατα την 31η Δεκεμβρίου του 1942, ενώ τον Φεβρουάριο του 1943 εκτελέστηκε και ο αδελφός του, ο οποίος κατηγορήθηκε ως ο εκτελεστής του Νοβότκο[3][4][7][8]. Ακόμη και σήμερα δεν έχει διασαφιστεί πλήρως η σχέση των αδελφών Μόλουογετς με τον θάνατο του Νοβότκο[9]. Οι εκδοχές που δέχονται την ενοχή τους, υποστηρίζουν πως αιτία ήταν είτε η ενδοκομματική σύγκρουση είτε η πεποίθηση του Μπ. Μόλουογετς πως ο Νοβότκο ήταν πράκτορας των Γερμανών[3][4].

Εν τέλει, οι θάνατοι των Νοβότκο και Μόλουογετς εντός του 1942 και η επακόλουθη σύλληψη και εκτέλεση του Φίντερ από τις γερμανικές αρχές Κατοχής λίγο καιρό αργότερα, οδήγησαν τον Γκομούλκα στην ηγεσία του ΠΕΚ[6].

  1. NUKAT. n2003027913.
  2. (Πολωνικά) Biblioteka Narodowa. 9810699645405606.
  3. 1 2 3 4 5 Δημητρώφ, Γκεόργκι (2003). Banac, Ivo, επιμ. The Diary of Georgi Dimitrov. 1933-1949. New Haven and London: Yale University Press. σελ. 178, 192.
  4. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Replewicz, Maciej (31 Δεκεμβρίου 2022). «80 lat temu zginął Bolesław Mołojec, dowódca Gwardii Ludowej». dzieje.pl (στα Πολωνικά). Dzieje. Ανακτήθηκε στις 19 Απριλίου 2026.
  5. 1 2 3 Biegański, Witold (1987). Polish Resistance Movement in Poland and Abroad. 1939-1945. PWN-Polish Scientific Publishers. σελ. 110.
  6. 1 2 Davies, Norman (2005). God's playground. A History of Poland. 2. New York: Columbia University Press. σελ. 406-407.
  7. 1 2 Fleming, Michael (2010). Communism, Nationalism and Ethnicity in Poland. 1944–50. London and New York: Routledge. σελ. 12-13.
  8. 1 2 Συλλογικό έργο (2014). Secret Cables of the Comintern. 1933-1943. New Haven and London: Yale University Press. σελ. 207-208.
  9. 1 2 Szukała, Michał (10 Ιουλίου 2018). «Dr P. Gontarczyk: bardzo prawdopodobne, że po 1945 r. czołowym funkcjonariuszem reżimu komunistycznego stałby się M. Nowotko». dzieje.pl (στα Πολωνικά). Dzieje. Ανακτήθηκε στις 19 Απριλίου 2026.