Λαάουλι Λεουατέα Σμιτ
| Λαάουλι Λεουατέα Σμιτ | |
|---|---|
| Γενικές πληροφορίες | |
| Γέννηση | 14 Απριλίου 1966[1] |
| Χώρα πολιτογράφησης | Σαμόα |
| Πληροφορίες ασχολίας | |
| Ιδιότητα | πολιτικός |
| Πολιτική τοποθέτηση | |
| Πολιτικό κόμμα/Κίνημα | Κόμμα για την Προστασία των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και Faʻatuatua i le Atua Samoa ua Tasi |
| Οικογένεια | |
| Γονείς | Πολαταΐβαο Φόσι |
| Αξιώματα και βραβεύσεις | |
| Αξίωμα | μέλος της Νομοθετικής Συνέλευσης της Σαμόα[2] μέλος της Νομοθετικής Συνέλευσης της Σαμόα[3] Υπουργός Γεωργίας της Σαμόα (2016–2017)[4] Υπουργός Γεωργίας της Σαμόα (από 2021)[4][5] Πρόεδρος της Νομοθετικής Συνέλευσης της Σαμόα (2011–2016)[6] Πρωθυπουργός των Σαμόα (από 2025) Commonwealth Chair-in-Office (από 2025) |
Ο Σουσούγκα Λάαουλιαλεμαλιετοά Λεουατέα Πολαταϊβάο Φόσι Σμιτ[7][8] (Susuga Laʻaulialemalietoa Leuatea Polataivao Fosi Schmidt, γεννημένος στις 14 Απριλίου 1966)[9] είναι πολιτικός και επιχειρηματίας από τη Σαμόα που υπηρετεί ως ο όγδοος πρωθυπουργός της Σαμόα από το 2025.[10] Είναι πρώην πρόεδρος και αντιπρόεδρος της Νομοθετικής Συνέλευσης της Σαμόα.[11] Ο Σμιτ είναι μέλος του Κοινοβουλίου για την εκλογική περιφέρεια Γκαγκαϊφομάουγκα Νο. 3 και είναι ο ιδρυτής και πρόεδρος του κόμματος Faʻatuatua i le Atua Samoa ua Tasi (FAST).[12][13]
Πρώτα χρόνια και πολιτική καριέρα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Σμιτ είναι γιος του πρώην υπουργού και ιδρυτικού μέλους του Κόμματος Προστασίας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (HRPP) Πολαταϊβάο Φόσι Σμιτ.[14] Εξελέγη για πρώτη φορά στη Νομοθετική Συνέλευση ως υποψήφιος του HRPP στις εκλογές του 2006. Από το 2006 έως το 2011 υπηρέτησε ως αντιπρόεδρος της Βουλής. Επανεξελέγη στις εκλογές του 2011 και υπηρέτησε ως Πρόεδρος της Βουλής από το 2011 έως το 2016.[15] Επανεξελέγη ξανά στις εκλογές του 2016 και διορίστηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο ως υπουργός Γεωργίας, Αλιείας και Επιστημονικής Έρευνας.[16]
Τον Αύγουστο του 2017 ο Σμιτ παραιτήθηκε από υπουργός Γεωργίας και Αλιείας και παρέμεινε βουλευτής καθώς είχε μια μακροχρόνια νομική διαμάχη με τον βουλευτή του HRPP, Πεσέτα Βαϊφού Τεβάγκα.[17] Στη συνέχεια κατηγορήθηκε για περισσότερες από εκατό κατηγορίες πλαστογραφίας και κλοπής.[18] Απαλλάχθηκε από όλες τις κατηγορίες τον Ιούνιο του 2020.[19]
Αποχώρηση από το HRPP και επαναληπτική εκλογή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Τον Μάιο του 2020 ο Σμιτ αποπέμφθηκε από το HRPP από τον πρωθυπουργό Τουιλαέπα Σαϊλέλε Μαλιελεγκάοϊ αφότου ψήφισε κατά των προτεινόμενων συνταγματικών τροποποιήσεων.[20] Στη συνέχεια ανακοίνωσε ότι παραιτήθηκε από το HRPP και ότι θα σχημάτιζε νέο πολιτικό κόμμα για να συμμετάσχει στις εκλογές του 2021.[21][22]
Στις 30 Ιουνίου 2020 η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Προνομίων και Δεοντολογίας διαπίστωσε ότι ο Σμιτ είχε παραπλανήσει το Κοινοβούλιο σχετικά με την αμφισβητούμενη τιμή μιας γεννήτριας κατά τη διάρκεια μιας συζήτησης και συνέστησε να τεθεί εκτός κοινοβουλίου για τρεις μήνες χωρίς αποδοχές.[23][24] Ο Σμιτ ζήτησε συγγνώμη από τη Βουλή και παραιτήθηκε προφορικά από την έδρα του.[25] Έπειτα από κάποια αρχική αμφιβολία, η προφορική παραίτηση θεωρήθηκε έγκυρη και προκηρύχθηκε επαναληπτική εκλογή.
Στις 30 Ιουλίου ο Σμιτ κατέθεσε υποψηφιότητα με το κόμμα Faʻatuatua i le Atua Samoa ua Tasi (FAST) για να συμμετάσχει στις εκλογές του 2021.[26] Έθεσε υποψηφιότητα για το κόμμα στην επαναληπτική εκλογή της Γκαγκαϊφομάουγκα Νο. 3 του 2020[27] και επανεξελέγη με επιτυχία.[28][29][30]
Κυβέρνηση
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Σμιτ επανεξελέγη κατά τις γενικές εκλογές του 2021. Στις 24 Μαΐου 2021 διορίστηκε υπουργός Γεωργίας και Αλιείας στο εκλεγμένο υπουργικό συμβούλιο της Φιαμέ Ναόμι Ματαάφα.[31] Ο διορισμός αμφισβητήθηκε από την υπηρεσιακή κυβέρνηση. Στις 23 Ιουλίου 2021 το Εφετείο έκρινε ότι η τελετή ορκωμοσίας ήταν συνταγματική και δεσμευτική, και ότι το FAST ήταν η κυβέρνηση από τις 24 Μαΐου.[32][33][34]
Τον Ιανουάριο του 2025 κατηγορήθηκε για 10 ποινικά αδικήματα, συμπεριλαμβανομένων παρενόχλησης, ψευδούς δήλωσης που προκάλεσε βλάβη στη φήμη προσώπου, χρήσης υβριστικών λέξεων για πρόκληση διατάραξης της ειρήνης, συνωμοσίας για κατασκευή αποδεικτικών στοιχείων και συνωμοσίας για διαφθορά της δικαιοσύνης.[35][36] Αφού αρνήθηκε να παραιτηθεί[37] αποπέμφθηκε ως υπουργός στις 10 Ιανουαρίου.[38][39] Στις 15 Ιανουαρίου ο Σμιτ, ενεργώντας ως πρόεδρος του FAST, απέπεμψε τη Ματαάφα, τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης Τουάλα Γιοσέφο Πονιφάσιο, και τρεις άλλους υπουργούς του υπουργικού συμβουλίου από το κόμμα.[40] Στη συνέχεια ο Σμιτ εξελέγη αρχηγός του FAST, με τον Λεότα Λάκι Λαμοσιτέλε ως αναπληρωτή του.[41]
Πρωθυπουργός (από το 2025)
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Κατά τη διάρκεια των πρόωρων εκλογών του 2025, ο Σμιτ επανεξελέγη στην εκλογική του περιφέρεια Γκαγκαϊφομάουγκα 3 με συντριπτική πλειοψηφία, νικώντας την Φαάουλουσαου Ρόζα Ντάφι-Στόουερς του HRPP.[42] Το FAST κέρδισε 30 έδρες, επιτρέποντας στο κόμμα να σχηματίσει κυβέρνηση με τον Σμιτ ως πρωθυπουργό.[43] Ανέλαβε καθήκοντα στις 16 Σεπτεμβρίου μετά την ορκωμοσία του 18ου Κοινοβουλίου,[44] και έγινε ο όγδοος πρωθυπουργός και μόλις ο τρίτος που προέρχεται από το Σαβάιι.[10] Ο Τοελύπε Πουμουλίνουκου Ονέσεμο έγινε αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και, σύμφωνα με μια συμφωνία, πρόκειται να κατέχει τη θέση μέχρι τα μέσα της κοινοβουλευτικής περιόδου το 2028. Η υπουργός Οικονομικών Μουλιπόλα Αναρόζα Άλε Μολιόο αναμένεται να αναλάβει την αντιπροεδρία στη συνέχεια.[45]
Λίγο μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, ο Σμιτ αναχώρησε για το Όκλαντ, στη Νέα Ζηλανδία, για να λάβει ιατρική περίθαλψη. Η παραμονή του είχε αρχικά προγραμματιστεί να διαρκέσει μία εβδομάδα, αλλά παρατάθηκε σε πολλαπλές περιπτώσεις. Ο τραυματισμός του Σμιτ δεν αποκαλύφθηκε συγκεκριμένα· ωστόσο, στις 17 Οκτωβρίου, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Ονέσεμο ανακοίνωσε ότι ο Σμιτ ήταν «ανίκανος να σταθεί».[46] Ο Σμιτ πραγματοποίησε συναντήσεις στο Όκλαντ με εκπροσώπους άλλων εθνών, παρά το γεγονός ότι η κυβέρνησή του τον συμβούλεψε να μην το κάνει ενώ βρισκόταν σε ιατρική άδεια, ειδικά χωρίς την παρουσία ανώτερου αξιωματούχου από το υπουργείο Εξωτερικών ή το γραφείο του πρωθυπουργού.[47] Λίγο μετά την ανακοίνωση του Ονέσεμο, ο Σμιτ δημοσίευσε μια φωτογραφία μιας συνάντησης με τον υπουργό Εξωτερικών της Νέας Ζηλανδίας, Γουίνστον Πίτερς. Ο Σμιτ, ωστόσο, είχε τροποποιήσει τη φωτογραφία μέσω τεχνητής νοημοσύνης για να φαίνεται ότι καθόταν σε πολυθρόνα, ενώ στην πραγματικότητα ήταν σε αναπηρικό καροτσάκι. Ούτε ο Σμιτ ούτε η κυβέρνησή του σχολίασαν την εικόνα,[48] ενώ η αντιπροσωπεία της Νέας Ζηλανδίας υπέδειξε ότι είχε τροποποιηθεί.[47] Ο Σμιτ επέστρεψε στη Σαμόα στις 15 Νοεμβρίου, αφού έμεινε στο εξωτερικό για σχεδόν δύο μήνες.[49] Κατά την επιστροφή του, δημοσιογράφοι από τη Samoa Observer, τη μοναδική καθημερινή εφημερίδα της χώρας, και το BBC προσπάθησαν να τον επισκεφθούν στην κατοικία του στη Σιουσέγκα για να επιβεβαιώσουν την παρουσία του στη Σαμόα·[50] ωστόσο, αρκετοί από τους υποστηρικτές του τους αρνήθηκαν την είσοδο. Δύο από τους υποστηρικτές του Σμιτ φέρεται να επιτέθηκαν στον συντάκτη του Samoa Observer, Σαλβίν Τσαντ, ενώ αστυνομικοί βρίσκονταν στον χώρο. Ο Τσαντ υπέβαλε στη συνέχεια μήνυση στην αστυνομία.[51] Σε συνέντευξη Τύπου στις 17 Νοεμβρίου, ο Σμιτ ανακοίνωσε ότι στο Samoa Observer θα απαγορευόταν η κάλυψη κυβερνητικών υποθέσεων. Ισχυρίστηκε ότι το μέσο είχε αμαυρώσει την εικόνα του ενώ βρισκόταν στο εξωτερικό και έδωσε εντολή στο υπουργικό του συμβούλιο να αγνοεί τις ερωτήσεις του. Ο Σμιτ κατηγόρησε επίσης τους δημοσιογράφους για παραβίαση της ιδιωτικής του ζωής και απαίτησε να απέχουν από την επίσκεψη στην κατοικία του.[50]
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ www
.samoaobserver ..ws /category /samoa /82435 - ↑ Ανακτήθηκε στις 4 Οκτωβρίου 2021.
- ↑ Ανακτήθηκε στις 4 Οκτωβρίου 2021.
- 1 2 Ανακτήθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2021.
- ↑ «Cabinet Ministers | Minisita o le Kapeneta – Government of SamoaXXX». (Αγγλικά) Ανακτήθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2021.
- ↑ Ανακτήθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2021.
- ↑ Marieta Heidi Ilalio (26 Ιουνίου 2025). «La'auli gets La'aulialemalietoa matai title». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 26 Ιουνίου 2025.
- ↑ «LISI O SUI USUFONO O LE PALEMENE LONA XVII MA ITUMALO PALOTA 17 SETEMA 2021» (PDF). samoagovt.ws. Ανακτήθηκε στις 5 Μαρτίου 2022.
- ↑ Soloi, Seia Lavilavi (15 Απριλίου 2021). «Political rivals celebrate birthdays». Samoa Observer. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 3 Σεπτεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 3 Σεπτεμβρίου 2025.
- 1 2 Grace Tinetali-Fiavaai (16 Σεπτεμβρίου 2025). «Laaulialemalietoa Schmidt sworn in as Samoa's 8th Prime Minister, third leader from Savai'i». Radio New Zealand. Ανακτήθηκε στις 16 Σεπτεμβρίου 2025.
- ↑ Profile Αρχειοθετήθηκε 2007-08-24 στο Wayback Machine. at the Samoan Fono
- ↑ «Our Aiga». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Αυγούστου 2025. Ανακτήθηκε στις 5 Δεκεμβρίου 2025 – μέσω fastparty.was.
- ↑ «Fiame to lead Samoa's FAST Party». RNZ. 9 Μαρτίου 2021. Ανακτήθηκε στις 18 Μαρτίου 2021.
- ↑ " Following in their fathers' foot steps into Samoa politics" Αρχειοθετήθηκε 2011-07-10 στο Wayback Machine., EventPolynesia.com, 8 April 2006.
- ↑ «IPU PARLINE database: SAMOA (Fono ), ELECTIONS IN 2011».
- ↑ «Samoa Tautua and HRPP MPs to play role of opposition». RNZ. 19 Μαρτίου 2016. Ανακτήθηκε στις 28 Αυγούστου 2020.
- ↑ «Charged Cabinet Minister Resigns in Samoa». Talani. 22 Αυγούστου 2017. Ανακτήθηκε στις 28 Αυγούστου 2020.
- ↑ Tina Mata'afa-Tufele (26 Μαΐου 2020). «Acting CJ to deliver Laauli ruling in June». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 27 Ιουνίου 2020.
- ↑ «Samoan MP found not guilty but media man guilty of forgery». RNZ. 27 Ιουνίου 2020. Ανακτήθηκε στις 27 Ιουνίου 2020.
- ↑ «More ructions in Samoa's ruling HRPP». RNZ. 27 Μαΐου 2020. Ανακτήθηκε στις 27 Ιουνίου 2020.
- ↑ Lanuola Tusani Tupufia – Ah Tong (1 Ιουνίου 2020). «Former Speaker La'auli resigns from H.R.P.P.». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 21 Αυγούστου 2020.
- ↑ «Former ruling HRPP MP to establish new political party in Samoa». RNZ. 1 Ιουνίου 2020. Ανακτήθηκε στις 27 Ιουνίου 2020.
- ↑ «La'auli, how dare you steal Tuilaepa's thunder?». Samoa Observer. 1 Ιουλίου 2020. Ανακτήθηκε στις 21 Αυγούστου 2020.
- ↑ Lanuola Tusani Tupufia – Ah Tong (30 Ιουνίου 2020). «Parliament Committee recommends for La'auli to be suspended». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουνίου 2020.
- ↑ Lanuola Tusani Tupufia – Ah Tong (30 Ιουνίου 2020). «La'auli resigns from Parliament». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουνίου 2020.
- ↑ Sialai Sarafina Sanerivi (30 Ιουλίου 2020). «F.A.S.T. political party officially registers». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 21 Αυγούστου 2020.
- ↑ «Two candidates for Samoa by-election». RNZ. RNZ. 10 Αυγούστου 2020. Ανακτήθηκε στις 28 Αυγούστου 2020.
- ↑ Sialai Sarafina Sanerivi (18 Αυγούστου 2020). «La'auli declared by-election winner». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 28 Αυγούστου 2020.
- ↑ «Former Speaker tops prelim results in Samoan by-election». RNZ. 28 Αυγούστου 2020. Ανακτήθηκε στις 28 Αυγούστου 2020.
- ↑ Sialai Sarafina Sanerivi (28 Αυγούστου 2020). «La'auli opens new political chapter». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 29 Αυγούστου 2020.
- ↑ Marieta H Ilalio (25 Μαΐου 2021). «Fiame Sworn in as Prime Minister under Marquees on Parliament Grounds». Samoa Global News. Ανακτήθηκε στις 25 Μαΐου 2021.
- ↑ Lanuola Tusani Tupufia - Ah Tong (23 Ιουλίου 2021). «F.A.S.T. declared new Government as appeal upheld». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 23 Ιουλίου 2021.
- ↑ «First FAST Cabinet Down to Work – When the Impossible Happens». Talamua Online. 29 Ιουλίου 2021. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Ιουλίου 2021. Ανακτήθηκε στις 5 Αυγούστου 2021.
- ↑ «Minister of Agriculture and Fisheries». www.samoagovt.ws. 15 Οκτωβρίου 2021. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Νοεμβρίου 2021. Ανακτήθηκε στις 9 Δεκεμβρίου 2021.
- ↑ Shalveen Chand (9 Ιανουαρίου 2025). «La'auli charges clarified by police». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 10 Ιανουαρίου 2025.
- ↑ «Police commissioner clarifies charges in Samoa political case». RNZ. 8 Ιανουαρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 10 Ιανουαρίου 2025.
- ↑ Jarrett Malifa (10 Ιανουαρίου 2025). «Defiant La'auli refuses to resign amid political friction in FAST party». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 10 Ιανουαρίου 2025.
- ↑ Sialai Sarafina Sanerivi (10 Ιανουαρίου 2025). «PM Fiame terminates La'auli». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 10 Ιανουαρίου 2025.
- ↑ «PM terminates Samoa MP at centre of police charges». RNZ. 10 Ιανουαρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 10 Ιανουαρίου 2025.
- ↑ «Samoa: FAST chairman removes PM from party». RNZ. 16 Ιανουαρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 16 Ιανουαρίου 2025.
- ↑ Matai'a Lanuola Tusani T - Ah Tong (17 Ιανουαρίου 2025). «FAST appoints new executives: Laauli is leader and chairman». Samoa Observer. Ανακτήθηκε στις 16 Ιανουαρίου 2025.
- ↑ Bethel Peato-Ale (2 Σεπτεμβρίου 2025). «Laaulialemalietoa retains Gagaifomauga No.3 seat». Samoa Observer. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Σεπτεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 2 Σεπτεμβρίου 2025.
- ↑ Sulamanaia Manaui Faulalo (4 Σεπτεμβρίου 2025). «Official count ends, FAST takes 30 seats». Samoa Observer. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Σεπτεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 15 Σεπτεμβρίου 2025.
- ↑ Renate Rivers (15 Σεπτεμβρίου 2025). «Sāmoa's 18th Parliament and new Prime Minister to be sworn in». Pacific Media Network. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Σεπτεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 15 Σεπτεμβρίου 2025.
- ↑ «Laaulialemalietoa announces his first Cabinet as Samoa's Prime Minister». Samoa Global News. 16 Σεπτεμβρίου 2025. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Σεπτεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 16 Σεπτεμβρίου 2025.
- ↑ Bethel Peato-Ale (17 Οκτωβρίου 2025). «PM unable to stand, NZ stay extended»
. Samoa Observer. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Οκτωβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 17 Νοεμβρίου 2025. - 1 2 Bethel Peato-Ale (30 Οκτωβρίου 2025). «Toelupe meets officials over PM's NZ meetings». Samoa Observer. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Νοεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2025.
- ↑ Jarrett Malifa (26 Οκτωβρίου 2025). «NZ confirms meeting after Samoa Govt fake photo»
. Samoa Observer. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Νοεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2025. - ↑ Sulamanaia Manaui Faulalo (15 Νοεμβρίου 2025). «Press confronted on PM's return home»
. Samoa Observer. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Νοεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2025. - 1 2 Renate Rivers (17 Νοεμβρίου 2025). «Sāmoa Prime Minister bans nation's only newspaper from government access». Pacific Media Network. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Νοεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2025.
- ↑ «Samoan PM back home as reporter alleges assault outside his residence». Radio New Zealand. 17 Νοεμβρίου 2025. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Νοεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2025.