Εξαιρετικά Μεγάλο Τηλεσκόπιο
 |
Αυτό το λήμμα περιέχει πληροφορίες σχετικά με ένα τεχνικό έργο υπό εξέλιξη ή υπό μελέτη. Το περιεχόμενό του ενδέχεται να αλλάξει σημαντικά έως την ολοκλήρωση του έργου αυτού. |
Συντεταγμένες: 24°35′21.5″S 70°11′29.8″W / 24.589306°S 70.191611°W
| Εξαιρετικά Μεγάλο Τηλεσκόπιο | |
|---|---|
| Ευρωπαϊκό Νότιο Αστεροσκοπείο | |
| Nasmyth telescope, υπέρυθρο τηλεσκόπιο και extremely large telescope | |
 | |
 | |
| Γεωγραφικές συντεταγμένες | 24°35′21″S 70°11′30″W |
| Χώρα | Χιλή |
| Ιστότοπος | |
| Επίσημος ιστότοπος | |
 Πολυμέσα | |
| Δεδομένα () | |
Το Εξαιρετικά Μεγάλο Τηλεσκόπιο είναι ένα αστρονομικό αστεροσκοπείο υπό κατασκευή στη Χιλή.[1] Όταν ολοκληρωθεί, θα είναι το μεγαλύτερο οπτικό και εγγύς υπέρυθρο τηλεσκόπιο στον κόσμο. Ως μέρος του Ευρωπαϊκού Νότιου Αστεροσκοπείου (ESO), βρίσκεται στην κορυφή του Σέρρο Αρμασόνες στην έρημο Ατακάμα της βόρειας Χιλής, 23 χλμ. από τις υπάρχουσες εγκαταστάσεις του Αστεροσκοπείου Παρανάλ.
Το σχέδιο αποτελείται από ένα κατοπτρικό τηλεσκόπιο με τμηματοποιημένο πρωτεύον κάτοπτρο διαμέτρου 39,3 μέτρων και δευτερεύον. Το τηλεσκόπιο είναι εξοπλισμένο με προσαρμοστική οπτική, έξι μονάδες λέιζερ, και διάφορα επιστημονικά όργανα μεγάλης κλίμακας. Το σχέδιο του αστεροσκοπείου θα συγκεντρώσει 100 εκατομμύρια φορές περισσότερο φως από το ανθρώπινο μάτι, το ισοδύναμο με περίπου 10 φορές περισσότερο φως από τα μεγαλύτερα οπτικά τηλεσκόπια που υπάρχουν από το 2025, με την ικανότητα να διορθώνει για την ατμοσφαιρική στρέβλωση. Έχει περίπου 250 φορές την φωτοσυλλεκτική ικανότητα του Διαστημικού Τηλεσκόπιου Χαμπλ και, σύμφωνα με τις προδιαγραφές του ELT, θα παρέχει εικόνες 15 φορές πιο οξείες από εκείνες του Χαμπλ.[2]
Το έργο αρχικά ονομαζόταν Ευρωπαϊκό Εξαιρετικά Μεγάλο Τηλεσκόπιο (E-ELT), αλλά το όνομα συντομεύτηκε το 2017.[3] Το ELT έχει ως στόχο να προωθήσει την αστροφυσική γνώση, επιτρέποντας λεπτομερείς μελέτες πλανητών γύρω από άλλα αστέρια, τους πρώτους γαλαξίες στο Σύμπαν, υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες, τη φύση του σκοτεινού τομέα του Σύμπαντος, και να ανιχνεύσει νερό και οργανικά μόρια σε πρωτοπλανητικούς δίσκους γύρω από άλλα αστέρια.[4] Όπως είχε προγραμματιστεί το 2011, η εγκατάσταση αναμενόταν να διαρκέσει 11 χρόνια για να κατασκευαστεί, από το 2014 έως το 2025.[5]
Στις 11 Ιουνίου 2012, το Συμβούλιο του ESO ενέκρινε τα σχέδια του προγράμματος ELT για την έναρξη των έργων στο χώρο του τηλεσκοπίου, με την κατασκευή του ίδιου του τηλεσκοπίου να εκκρεμεί η τελική συμφωνία με τις κυβερνήσεις ορισμένων κρατών μελών. Οι εργασίες κατασκευής στο χώρο του ELT ξεκίνησαν τον Ιούνιο του 2014. Μέχρι τον Δεκέμβριο του 2014, το ESO είχε εξασφαλίσει πάνω από το 90% της συνολικής χρηματοδότησης και είχε εγκρίνει την έναρξη της κατασκευής του τηλεσκοπίου, η οποία εκτιμάται ότι θα κοστίσει περίπου ένα δισεκατομμύριο ευρώ για την πρώτη φάση κατασκευής. Ο θεμέλιος λίθος του τηλεσκοπίου τοποθετήθηκε τελετουργικά στις 26 Μαΐου 2017, εγκαινιάζοντας την κατασκευή της κύριας δομής του θόλου και του τηλεσκοπίου.[6] Το τηλεσκόπιο πέρασε το μέσο της ανάπτυξης και της κατασκευής του τον Ιούλιο του 2023, με την αναμενόμενη ολοκλήρωση και το πρώτο φως να έχουν οριστεί για τον Μάρτιο του 2029.
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Overbye, Dennis (8 Μαρτίου 2024). «Good News and Bad News for Astronomers' Biggest Dream – The National Science Foundation takes a step (just one) toward an "extremely large telescope."». The New York Times (στα Αγγλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Μαρτίου 2024. Ανακτήθηκε στις 8 Μαρτίου 2024.
- ↑ «Frequently asked questions about the ELT, question 15». European Southern Observatory. Ανακτήθηκε στις 2 Μαΐου 2025.
- ↑ information@eso.org. «Renaming the E-ELT – Statement from ESO's Director General». www.eso.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2023.
- ↑ «ESO – Are We Alone?». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Ιανουαρίου 2013. Ανακτήθηκε στις 15 Ιουνίου 2011.
- ↑ «The E-ELT construction proposal» (PDF). European Southern Observatory. Ανακτήθηκε στις 16 Ιανουαρίου 2011.
- ↑ «Construction begins on world's largest telescope in Chilean desert». Reuters. 26 Μαΐου 2017.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Πολυμέσα σχετικά με το θέμα Εξαιρετικά Μεγάλο Τηλεσκόπιο στο Wikimedia Commons
