Εθνοσυνέλευση (Ζιμπάμπουε)
Εθνοσυνέλευση της Ζιμπάμπουε National Assembly of Zimbabwe 15 άλλα επίσημα ονόματα[1]
| |||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 10ο Κοινοβούλιο της Ζιμπάμπουε | |||||||||||||||||||||||||||||
 | |||||||||||||||||||||||||||||
| Είδος | |||||||||||||||||||||||||||||
| Τύπος | κάτω βουλή | ||||||||||||||||||||||||||||
| Διάρκεια θητείας | απεριόριστη | ||||||||||||||||||||||||||||
| Ιστορία | |||||||||||||||||||||||||||||
| Ίδρυση | 18 Απριλίου 1980 | ||||||||||||||||||||||||||||
| Αντικατέστησε | Κοινοβούλιο της Ροδεσίας | ||||||||||||||||||||||||||||
| Ξεκίνημα νέας συνεδρίασης | 4 Σεπτεμβρίου 2023[α] | ||||||||||||||||||||||||||||
| Ηγεσία | |||||||||||||||||||||||||||||
| Πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης | |||||||||||||||||||||||||||||
| Αντιπρόεδρος | Τσίτσι Γκέζι, ZANU-PF | ||||||||||||||||||||||||||||
| Δομή | |||||||||||||||||||||||||||||
| Έδρες | 280 | ||||||||||||||||||||||||||||
 | |||||||||||||||||||||||||||||
Κοινοβουλευτικές Ομάδες | |||||||||||||||||||||||||||||
| Διάρκεια | Πέντε χρόνια | ||||||||||||||||||||||||||||
| Εκλογές | |||||||||||||||||||||||||||||
| παράλληλη ψηφοφορία | |||||||||||||||||||||||||||||
Τελευταία εκλογή | 23 Αυγούστου 2023 | ||||||||||||||||||||||||||||
Επόμενη εκλογή | το αργότερο το 2028 | ||||||||||||||||||||||||||||
| Τόπος συνεδριάσεων | |||||||||||||||||||||||||||||
 | |||||||||||||||||||||||||||||
| Αίθουσα Εθνοσυνέλευσης Parliament House, Χαράρε Ζιμπάμπουε | |||||||||||||||||||||||||||||
 | |||||||||||||||||||||||||||||
| Αίθουσα Εθνοσυνέλευσης Νέο Κτήριο Κοινοβουλίου Μάουντ Χάμπντεν Ζιμπάμπουε | |||||||||||||||||||||||||||||
| Ιστοσελίδα | |||||||||||||||||||||||||||||
| parlzim.gov.zw | |||||||||||||||||||||||||||||
Η Εθνοσυνέλευση της Ζιμπάμπουε (National Assembly of Zimbabwe), γνωστή ως Βουλή των Αντιπροσώπων (House of Assembly) έως το 2013, είναι η κάτω βουλή του Κοινοβουλίου της Ζιμπάμπουε. Ιδρύθηκε με την ανεξαρτησία της χώρας το 1980 ως ένα από τα δύο σώματα του κοινοβουλίου. Μεταξύ της κατάργησης της Γερουσίας το 1989 και της επανίδρυσής της το 2005, η Βουλή των Αντιπροσώπων αποτέλεσε το μοναδικό σώμα του κοινοβουλίου.
Μετά τις εκλογές του 2023, η Εθνική Συνέλευση αριθμεί 280 μέλη. Από αυτά, τα 210 εκλέγονται σε μονοεδρικές εκλογικές περιφέρειες. 60 έδρες προαλείφονται για γυναίκες και κατανέμονται μέσω αναλογικής εκπροσώπησης σε 10 περιφέρειες των έξι εδρών που βασίζονται στις επαρχίες της χώρας. Οι τελευταίες 10 έδρες προορίζονται για νέους και επίσης εκλέγονται με αναλογική εκπροσώπηση σε 10 περιφέρειες της μίας έδρας, επίσης με βάση τις επαρχίες.[2]
Ο Τζέικομπ Μουντέντα είναι Πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης από τον Σεπτέμβριο του 2013.
Ιστορία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Σύμφωνα με το Σύνταγμα του 1980, 20 από τις 100 έδρες της Βουλής των Αντιπροσώπων ήταν προαλειφόμενες για τη λευκή μειονότητα της χώρας, αν και οι λευκοί και άλλες εθνοτικές μειονότητες αποτελούσαν μόλις το 5% του πληθυσμού. Οι έδρες αυτές καταργήθηκαν με συνταγματική αναθεώρηση το 1987.[3] Το μέγεθος των 100 εδρών χρησιμοποιήθηκε στις δύο πρώτες εκλογές: τις εκλογές του 1980 που έγιναν λίγο πριν από την ανεξαρτησία και τις εκλογές του 1985. Οι εκλογές του 1990 ήταν οι πρώτες μετά την κατάργηση των εδρών που προορίζονταν για τους λευκούς και αύξησαν τον αριθμό των εδρών της Βουλής σε 120, μέγεθος που διατηρήθηκε στις εκλογές του 1995 και του 2000.
Με τις εκλογές του 2005, η Βουλή των Αντιπροσώπων επεκτάθηκε σε 150 μέλη. Από αυτά, 120 εκλέγονταν απευθείας σε μονοεδρικές περιφέρειες με το πλειοψηφικό σύστημα (first-past-the-post). Ο Πρόεδρος της Ζιμπάμπουε διόριζε δώδεκα πρόσθετα μέλη και οκτώ επαρχιακούς κυβερνήτες που κατείχαν κρατημένες έδρες στη Βουλή. Οι υπόλοιπες δέκα έδρες ανήκαν σε παραδοσιακούς αρχηγούς που εκλέγονταν από τους ομοίους τους. Όλα τα μέλη υπηρετούσαν πενταετή θητεία.
Μετά τις εκλογές του 2008, η Βουλή των Αντιπροσώπων επεκτάθηκε σε 210 έδρες και αποτελείτο εξ ολοκλήρου από αιρετούς εκπροσώπους.[4] Τα διορισμένα και εκ του αξιώματος μέλη μεταφέρθηκαν στη Γερουσία. Η Έβδομη Βουλή των Αντιπροσώπων άνοιξε στις 26 Αυγούστου 2008. Το πρόσθετο σύστημα των 60 εδρών για γυναίκες θεσπίστηκε για τις εκλογές του 2013. Ένα επιπλέον σύστημα 10 εδρών – μία για κάθε επαρχία – για την ποσόστωση νέων θεσπίστηκε για τις εκλογές του 2023.
Πρόεδροι της Εθνοσυνέλευσης
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Νότια Ροδεσία (1923–1964) και Ροδεσία (1964–1965)
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Αρ. | Πορτρέτο | Πρόεδρος Βουλής | Θητεία | Περίοδος | Κόμμα | Σημειώσεις |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |  |
Λάιονελ Κριπς (1863-1950) |
30 Μαΐου 1924 – 11 Μαρτίου 1935 | 1η, 2η, 3η, 4η | Κόμμα Ροδεσίας (έως το 1934) | [5] |
| 1 | Ενωμένο Κόμμα (μετά το 1934) | |||||
| 2 |  |
Άλαν Ρος Γουέλς (1875-1957) |
11 Μαρτίου 1935 – 18 Μαρτίου 1952 | 4η, 5η, 6η, 7η | Ενωμένο Κόμμα | [5] |
| 3 | |
Σερ Τομ Ίαν Φίντλεϊ Γουίλσον | 18 Μαρτίου 1952 – 13 Απριλίου 1954 | 7η, 8η | Ενωμένο Κόμμα | [5][6] |
| 4 | |
Γουίλιαμ Άντισον | 13 Απριλίου 1954 – 30 Ιουνίου 1959 | 8η, 9η | Ενωμένο Κόμμα | [5] |
| 5 | |
Γουόλτερ Αλεξάντερ | 30 Ιουνίου 1959 – 28 Ιουλίου 1964 | 9η, 10η | ? | [5][7][8] |
| 6 | |
Άλμπερτ Ράμπιντζ Ουάσινγκτον Σταμπλς (1904-1978) |
28 Ιουλίου 1964 – 1965 | 10η, 11η | Μέτωπο Ροδεσίας | [5][8] |
Ομοσπονδία Ροδεσίας και Νιασαλάνδης (1953–1963)
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Αρ. | Πορτρέτο | Πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Βουλής | Θητεία | Περίοδος | Κόμμα | Σημειώσεις |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | |
Σερ Τομ Ίαν Φίντλεϊ Γουίλσον | 1953 – 1960 | 1η, 2η | Ομοσπονδιακό Κόμμα | |
| 2 | |
1960-1963 | 2η, 3η | Ενωμένο Ομοσπονδιακό Κόμμα | ||
Ροδεσία (1965–1979)
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η Βουλή των Αντιπροσώπων ήταν μονοθάλαμο νομοθετικό σώμα από το 1965 έως το 1970 και η κάτω βουλή του διθάλαμου Κοινοβούλιου της Ροδεσίας από το 1970 έως το 1979.
| Αρ. | Πορτρέτο | Πρόεδρος | Θητεία | Κόμμα | Σημειώσεις |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | |
Άλμπερτ Ριούμπιτζ Γουάσινγκτον Σταμπλς (1904-1978) |
1965 – 31 Δεκεμβρίου 1972 | Μέτωπο Ροδεσίας | [9][10] |
| 2 | |
Τζορτζ Χόλαντ Χάρτλεϊ (1912-1995) |
27 Μαρτίου 1973 – 1979 | Μέτωπο Ροδεσίας | [10] |
Ζιμπάμπουε Ροδεσία (1979) και Νότια Ροδεσία (1979–1980)
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Αρ. | Πορτρέτο | Πρόεδρος | Θητεία | Κόμμα | Σημειώσεις |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | |
Τζον Μόουζες Τσιριμπάνι | 8–25 Μαΐου 1979 | Ενωμένο Αφρικανικό Εθνικό Συμβούλιο | [11] |
| 2 | |
Τζον Ζουένχαμο Ρουρέντζο | 25 Μαΐου 1979 – 1979 | Ενωμένο Αφρικανικό Εθνικό Συμβούλιο |
Ζιμπάμπουε (1980–σήμερα)
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| No. | Πορτρέτο | Πρόεδρος | Θητεία | Κοινοβούλιο/α | Κόμμα |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 |  |
Ντιντάιμους Μουτάσα (1935-) |
14 Μαΐου 1980 – 1990 | 1ο, 2ο | ZANU (έως το 1987) |
| ZANU–PF (μετά το 1987) | |||||
| 2 | |
Νόλαν Μακόμπε | 2 Μαΐου 1990 – 1995 | 3ο | ZANU–PF |
| 3 | |
Σίριλ Εντεμπέλε | 14 Απριλίου 1995 – 2000 | 4ο | ZANU–PF |
| 4 |  |
Έμερσον Μανανγκάγκουα (1942-) |
1 Ιουλίου 2000 – 2005 | 5ο | ZANU–PF |
| 5 | |
Τζον Ενκόμο (1934-2013) |
1 Απριλίου 2005– 5 Μαρτίου 2008 | 6ο | ZANU–PF |
| 6 | |
Λάβμορ Μόγιο (1965-) |
25 Αυγούστου 2008 – 27 Ιουνίου 2013 | 7ο | MDC–T |
| 7 | .jpg) |
Τζέικομπ Μουντέντα | 22 Αυγούστου 2013 – Σημερινός[12] | 8ο, 9ο, 10ο | ZANU–PF |
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «Constitution of the Republic of Zimbabwe 2013, αναθεωρηθέν το 2017». constitutions.unwomen.org. Ανακτήθηκε στις 26 Νοεμβρίου 2022.
- ↑ «Preliminary Statement: Zimbabwe Harmonised Elections 2023 – Common Market for Eastern and Southern Africa (COMESA)» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 7 Νοεμβρίου 2023.
- ↑ Zimbabwe Moves to Limit Whites' Role : Legislation Prepared to End a Guarantee of Parliament Seats, Los Angeles Times, 24 Ιουνίου 1987
- ↑ Carole Gombakomba, "Zimbabwe's Mugabe Finalizes Constitutional Amendment On Elections"[νεκρός σύνδεσμος], VOA News, 1 Νοεμβρίου 2007.
- 1 2 3 4 5 6 http://ir.uz.ac.zw/jspui/bitstream/10646/3684/1/Willson_Holders_of_Administrative_and_Ministerial_office_1894_1964.pdf Αρχειοθετήθηκε 1 August 2020 στο Wayback Machine. Πρότυπο:Bare URL PDF
- ↑ Cook, Chris (2 Οκτωβρίου 2012). The Routledge Guide to British Political Archives: Sources since 1945. Routledge. ISBN 9781136509629.
- ↑ The Parliamentarian. 10 Μαρτίου 1960.
- 1 2 The Parliamentarian: Journal of the Parliaments of the Commonwealth. 10 Μαρτίου 1964.
- ↑ Ψηφοφορίες και Πρακτικά της Βουλής των Αντιπροσώπων. Βουλή των Αντιπροσώπων.
- 1 2 Ψηφοφορίες και Πρακτικά της Βουλής των Αντιπροσώπων. Βουλή των Αντιπροσώπων.
- ↑ «Σύντομες Ειδήσεις». The New York Times. 9 Μαΐου 1979. Ανακτήθηκε στις 24 Ιουνίου 2020.
- ↑ Chronicle, The (27 Νοεμβρίου 2018). «President meets Parliament presiding officers». The Chronicle.
Σημειώσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Σύμφωνα με το Σύνταγμα της Ζιμπάμπουε, μια νέα θητεία του Κοινοβουλίου αρχίζει την ημέρα που ο εκλεγμένος Πρόεδρος ορκίζεται, κατόπιν γενικών εκλογών. Τα μέλη του Κοινοβουλίου ορκίστηκαν στις 7 Σεπτεμβρίου 2023 και η πρώτη σύνοδος άνοιξε στις 3 Οκτωβρίου 2023.
